Đỗ Huy đang chờ tin.
Hắn quỳ trên chiếu, nhìn những hàng chữ trên văn thư trong tay mà cứ ngỡ chúng đang chao đảo.
- Minh phủ.
Đỗ Huy khẽ ừ.
Tạ Như bước vào ngồi xuống, thở dài:
- Chẳng biết Thái Bình giờ ra sao rồi.
- Nghe nói có hơn bốn trăm tên cướp ngựa bất ngờ tập kích. Quân tiếp viện không kịp tới đâu.
Giọng Đỗ Huy bình thản. Tạ Như muốn nói lại thôi. Hắn cảm thấy Đỗ Huy quá thận trọng trong chuyện này.
Đỗ Huy đặt văn thư xuống, giọng như đang nhắc chuyện cũ:
- Thuở mới ra làm quan, lão phu có thể nói là xuôi chèo mát mái. Những năm ấy, lão phu làm người ngay thẳng, cho đến khi vì dân mà tranh cãi với cấp trên, nhịn không được buông lời mắng chửi. Từ đó lão phu bị đày đến Trần Châu, chẳng khác nào đi lưu đày.
Tạ Như không khỏi tiếc thay cho hắn:
- Đáng tiếc thật.
- Đúng vậy, đáng tiếc thật. Đỗ Huy xoa xoa trán, cảm thấy trước mắt sáng hơn đôi chút. - Viên quan cấp trên kia là người của nhà quyền quý. Lão phu có nói đạo lý đến đâu cũng vô ích.
Tạ Như nói:
- Minh phủ, nhiều khi quyền lực chính là đạo lý.
- Năm xưa mà lão phu hiểu được điều ấy, đâu đến nỗi này? Đỗ Huy cười khẩy. - Bao năm ở Trần Châu, lão phu cũng cần mẫn làm việc, vậy mà Trường An vẫn làm ngơ. Đám bất tài dựa vào gia thế, quan hệ mà hết người này đến người khác thăng tiến. Kẻ như chúng ta chịu khó làm việc, con đường phía trước lại mịt mờ. Khốn kiếp thật!
Tạ Như cười gượng:
- Ai mà chẳng vậy! Đám quan trên, hoặc người Bộ Hộ định cất nhắc ai, trước hết đều xem tên tuổi, xuất thân. Người nhà ai, người của ai… Họ sắp xếp chỗ tốt cho những kẻ ấy trước, còn lại mới đến lượt chúng ta.
Trong mắt Đỗ Huy thoáng ánh lạnh, như đang giễu cợt điều gì.
- Nếu huyện Thái Bình bị chiếm, sứ quân ắt sẽ tính chuyện đánh lấy lại. Đỗ Huy suy tính rất nhanh. - Bọn cướp ngựa phá được thành cũng không dám ở lâu. Nếu chúng nấn ná, quân năm huyện cùng quân trong châu sẽ khép vòng vây, bắt trọn cả lũ. Mau chuẩn bị xuất binh, hễ có tin truyền về thì lập tức chiếm lại thành Thái Bình.
Tạ Như khâm phục mưu tính của vị minh phủ này:
- Vâng.
Hắn vừa định đi thu xếp thì nghe tiếng chân người ngoài cửa.
Sao nghe như có tin vui vậy?
Một quân sĩ đứng ngoài cửa:
- Minh phủ.
- Thế nào rồi?
Đỗ Huy cầm chén nước lên, tay áo che khuất nửa khuôn mặt. Trong đôi mắt hắn chỉ toàn vẻ lạnh lẽo.
Quân sĩ mừng rỡ đáp:
- Huyện Thái Bình đã đánh tan bọn cướp ngựa!
Tạ Như sững người:
- Hơn bốn trăm tên cướp ngựa, Đặng Hổ lại cố tình kéo quân báo thù, sao có thể dễ dàng đánh tan chúng như vậy?
Đỗ Huy cũng khựng lại, quát hỏi:
- Nói rõ xem nào!
- Chúng tôi bắt được một tên cướp ngựa bỏ chạy. Hắn nói Dương minh phủ dẫn đám tù binh trong doanh cảm tử ra nghênh chiến, dàn trận chờ sẵn. Họ dùng trường thương đâm chết rất nhiều tên cướp ngựa, rồi cả bọn tan tác…
Tạ Như giơ tay, làm động tác như đang cầm trường thương đâm mấy nhát:
- Cứ thế mà thắng sao?
Quân sĩ gật đầu:
- Hắn còn nói một tên đầu lĩnh của chúng cũng chết ở huyện Thái Bình.
Đỗ Huy mỉm cười:
- Tốt lắm. Dương minh phủ còn trẻ, không ngờ lại có bản lĩnh như vậy. Hay lắm!
Quân sĩ lui ra. Tạ Như ngẩng đầu hỏi:
- Minh phủ, có cần phái người đến chúc mừng không?
Đỗ Huy gật đầu:
- Phái một người đi.
Tạ Như bước ra ngoài.
Đỗ Huy cầm chén nước, giơ tay định ném xuống đất, nhưng giữa chừng lại thu về.
Hắn hít sâu một hơi, gò má khẽ giật:
- Làm một việc… sao lại khó đến thế? Sao lại khó đến thế!!!
…
Ngoài thành Thái Bình, thi thể của hơn tám mươi tên cướp ngựa đã được chôn cất.
- Cát bụi lại về với cát bụi.
Lão tặc chắp tay. Tào Dĩnh hỏi:
- Ông đang cúng tế à?
- Lão phu làm nghề này thật, nhưng trộm cắp cũng có đạo nghĩa, phải kính trọng thi thể. Lão tặc cảm khái nói: - Năm xưa, lão phu từng vì chuyện này mà lâm vào cảnh khốn cùng…
- Trong mộ cổ sao?
Vương Lão Nhị ngày càng quen với mọi người, lời cũng nhiều hơn trước.
- Sai! Lão tặc nheo mắt nhìn về phương bắc. - Năm xưa lão phu tung hoành dưới lòng đất. Có người bảo lăng mộ đế vương Bắc Liêu xa hoa bậc nhất, rồi cược rằng lão phu không dám đến. Khi ấy, lão phu nghĩ trên đời chẳng có nơi nào mình không đặt chân tới được, thế là hăm hở lên đường.
Vương Lão Nhị càng thêm tò mò:
- Vào được không?
- Đương nhiên là vào được.
Mắt lão tặc sáng lên:
- Trong mộ quả nhiên xa hoa. Ban đầu lão phu không muốn kinh động thi hài, nhưng viên ngọc kia lớn quá. Lão phu lỡ tay, đập vỡ cả xương sọ của người nằm trong mộ.
- Rồi sao nữa?
- Rồi à?
Lão tặc nhìn ra trước mặt, bỗng bật cười:
- Rồi bị phát hiện.
- Họ không đánh chết ông sao? Tốt bụng thật.
Vương Lão Nhị nghĩ lão tặc may mắn quá.
- Không. Chúng hận không thể băm vằm lão phu thành tro bụi. Quãng đường bỏ chạy ấy, cả đời lão phu cũng chẳng quên được.
Lão tặc thở dài.
Tào Dĩnh quay đầu hỏi:
- Thế sao ông lại vào tù?
Lão tặc cười khổ:
- Đám thị vệ đuổi giết suốt dọc đường. Dù lão phu đã trở về Đại Đường, chúng vẫn nối nhau lẻn vào truy sát…
Hắn bất lực nói:
- Lão phu hết cách, đành tìm dịp gây chuyện để vào tù lánh nạn.
Dương Huyền giật giật mí mắt.
Chu Tước tổng kết:
- Làm người thì phải làm kẻ trên người, trộm mộ thì phải trộm lăng đế vương.
- Bái kiến minh phủ!
- Bái kiến minh phủ!
Trên đường về, mọi người gặp không ít người. Ai nấy đều cúi chào.
Một ông lão xách một miếng thịt ngựa quỳ xuống, nước mắt giàn giụa:
- Lần trước được ăn thịt đã là chuyện bốn năm trước. Đa tạ minh phủ!
- Đứng lên! Dương Huyền cau mày. - Đừng quỳ!
Có người đỡ ông lão dậy. Ông chắp tay với Dương Huyền:
- Từ nay ngày nào lão phu cũng cầu khấn cho minh phủ.
Ông quay đi, lẩm bẩm:
- Trên đời này rốt cuộc vẫn có người tốt. Lão phu chịu đựng mấy chục năm, cuối cùng cũng gặp được một vị minh phủ tốt…
Mấy cô gái tụ tập gần đó. Thấy Dương Huyền, họ liền mạnh dạn nhìn hắn.
- Minh phủ, nô tỳ mười lăm tuổi, hầu hạ người chu đáo nhất.
- Minh phủ, nô tỳ biết đấm lưng.
- Nô tỳ biết nấu cơm.
Dương Huyền hắng giọng:
- Các cô đi lĩnh thịt ngựa đi.
Chu Tước buông lời chua ngoa:
- Thiếu niên, thận của ngươi còn chưa lớn hẳn, chớ để người ta vắt kiệt sức.
Hôm nay bắt được không ít ngựa chiến, ngựa chết cũng nhiều. Sau khi xẻ thịt, tất cả được chia theo công lao.
Dân trong thành, hễ ai ra ngoài dọn dẹp chiến trường đều có phần. Dù là đứa bé phải cõng đi, hay ông lão phải có người dìu, cũng đều được chia thịt ngựa.
Chẳng bao lâu sau, trong thành ngập mùi thịt ngựa.
Người lớn bận rộn bên bếp, trẻ con thấp thỏm đứng chờ bên ngoài.
- Cha ơi, chín chưa?
- Mẹ ơi, con đói!
Ở nơi này, được ăn thịt là chuyện xa xỉ.
Tào Dĩnh bình thản nói, người nghe cũng bình thản:
- Với những người này, Bộ Hộ, Bộ Hình và quan lại trong châu đều cho rằng chỉ cần không chết đói là được. Đến lúc cần, để một số người chết đói cũng chẳng đáng ngại.
Ở Trường An, người ta có thể thấy đèn hoa rực rỡ, thấy nhà giàu bố thí cho ăn mày, kẻ nghèo. Họ cũng sẽ rơi lệ khi trông thấy người lâm vào cảnh khốn cùng. Nhưng ở biên cương phía bắc, quan lại gắng gượng chống đỡ, dân chúng cố sức sống qua ngày…
Ban đầu, họ cũng từng mong Trường An đoái hoài. Nhưng thất vọng hết lần này đến lần khác, họ chẳng còn ngóng về phương nam nữa.
- Đời nào huyện lệnh cũng ghét đám tù binh này ra mặt, hơi một tí là quát mắng, đánh đập. Tào Dĩnh nói: - Lang quân cho họ lập công chuộc tội, ấy là ban ơn. Sao họ có thể không cảm động?
- Không, điều quan trọng không nằm ở đó.
Dương Huyền nói:
- Trong mắt Trường An, trong mắt các huyện lệnh trước đây, họ đều là súc vật. Còn ta xem họ như con người.
Tào Dĩnh chấn động trong lòng.
Dương Huyền bước vào công sở huyện.
Phía trước bên phải, Tào Dĩnh trông thấy một tù binh mặc giáp cung kính chắp tay chào bên này.
- Con người…
Tào Dĩnh lặng lẽ nhẩm lại hai chữ ấy.
- Cha ơi!
Hắn thấy người tù binh mặc giáp quay lại, khom người xuống. Phía trước, một bé gái lảo đảo chạy về phía hắn. Cách đó không xa, một người phụ nữ mỉm cười nhìn cảnh ấy.
Người tù binh quỳ một gối xuống. Tào Dĩnh không nhìn rõ vẻ mặt hắn, nhưng chỉ cần thấy động tác dịu dàng ấy cũng biết lúc này gương mặt hắn hẳn đầy yêu thương.
Đó chính là con người!
Câu đầu tiên Di nương hỏi rất đỗi ấm lòng:
- Lang quân có phải giao chiến không?
- Không.
- Vậy mau đi tắm đi. Ôi, cái tà khí gì gì ấy… Để rồi nô mời thần đến xua đi.
Mời thần?
Tắm rửa xong, cả nhà đều ngồi xổm bên cạnh, chăm chú nhìn Di nương làm lễ.
- Lang quân ngồi xuống đi.
Dương Huyền ngồi xuống.
Không biết Di nương kiếm đâu ra một nhạc cụ. Nàng giơ tay khảy một tiếng.
- Đàn tỳ bà! Chu Tước nhận ra ngay. - Tiểu Huyền Tử, giá mà ngươi họ Bạch thì hay biết mấy.
Tiếng đàn dồn dập. Di nương vừa gảy đàn vừa phải điều khiển buổi lễ.
- Lão tặc đầy âm khí, thần linh không thích đâu. Lão Nhị thuần hậu, lão Nhị lên đây.
Lão tặc lên tiếng:
- Lão phu đã không sờ vào vàng trong mộ nhiều năm rồi.
Tào Dĩnh khẽ ho:
- Trí nhớ kém thật. Sau này ở nhà dưỡng già đi.
Mộ tổ nhà Thuần Vu!
Vương Lão Nhị bước lên cắm hương rồi cúi lạy.
- Lạy thứ nhất.
- Lạy thứ hai.
- Lạy thứ ba.
Tiếng đàn tỳ bà mỗi lúc một dồn dập.
Di nương lẩm bẩm:
- Lang quân nhà ta giết toàn kẻ ác. Thần linh xin nhận hương khói, về rồi nói giúp lang quân nhà ta mấy lời tốt đẹp… À phải rồi, trừ tà!
Keng keng keng!
Dương Huyền quỳ trên chiếu. Bên tai, Chu Tước la lên:
- Tà khí ở đâu ra? Bảo nàng đi, giết càng nhiều người thì tà khí càng không dám bén mảng.
Di nương bỗng dặn:
- Xong rồi. Lão Tào mau tiễn thần đi.
Tào Dĩnh chắp tay, tuôn ra một tràng lời cảm tạ.
Di nương khen:
- Lão Tào nói năng lưu loát thật, quả nhiên là người quân tử.
Ăn xong, Dương Huyền dẫn Vương Lão Nhị đi dạo cho tiêu cơm.
Nhà nhà đều tỏa ra mùi thịt thơm lừng. Một đứa bé ngồi ngoài cửa, ôm cái bát có một miếng thịt đặt lên trên. Nó cẩn thận gắp miếng thịt, mím môi nếm trước một chút rồi mới cắn bánh. Ăn hết miếng bánh, phần thịt vẫn còn hơn nửa. Đứa bé quay vào trong:
- Mẹ ơi, con ăn không hết. Phần còn lại mẹ ăn đi.
Dương Huyền nhìn cảnh ấy, suy ngẫm hồi lâu.
Trở về, hắn gọi mọi người đến bàn bạc.
- Làm thế nào để người Thái Bình có thịt ăn?
Dương Huyền nêu câu hỏi.
- Không mua nổi đâu.
Tào Dĩnh lắc đầu:
- Người còn chẳng đủ ăn, lấy gì nuôi gà vịt hay lợn?
- Nuôi trâu dê thì sao?
Trong tay Dương Huyền là một miếng thịt dê khô.
Mắt Vương Lão Nhị sáng lên:
- Lang quân!
Tào Dĩnh cau mày:
- Nuôi trâu dê đương nhiên tốt. Chỉ là… lão phu lo bọn cướp ngựa và người ngoại tộc đến cướp, chúng sẽ bị vét sạch.
- Lần này ta có hơn trăm con ngựa. Sau đó sẽ lập một đội kỵ binh hơn trăm người. Dương Huyền nói: - Thám mã cũng thường xuyên ra ngoài dò xét.
Tào Dĩnh gật đầu:
- Như vậy rất tốt. Hay đợi đến đầu xuân năm sau? Khi ấy đi cướp vài bộ tộc nhỏ là có ngay, tiện thể giết người lập uy.
- Không, đi ngay bây giờ.
Dương Huyền ném miếng thịt dê khô cho Vương Lão Nhị. Hắn mừng rỡ nhảy cẫng lên.
Di nương cũng không hiểu:
- Vì sao vậy?
Dương Huyền cười:
- Mùa thu đông, dê rất khó béo lên. Phải nuôi đến sau đầu xuân, khi cỏ mọc tốt mới được. Trong thời gian ấy, nuôi chúng chỉ có lỗ. Vậy nên bây giờ đi mua dê, hẳn là lúc rẻ nhất.
Lão tặc kinh ngạc hỏi:
- Lang quân đến chuyện này cũng biết sao?
- Chỉ là chút kiến thức nhỏ thôi.
Dương Huyền thản nhiên nói:
- Việc này phải có kẻ miệng lưỡi khéo léo, lại ranh ma. Lão tặc, ông đi.