- Anh đi đi, đi đi mà, trái cây của ta không thể ăn thay cơm, anh ra đó thử xem sao!
Cô vợ trẻ từ tỉnh khác đỏ hoe mắt, đẩy thúc giục người đàn ông bên cạnh, oán trách anh ta chuyện gì cũng không xong, bày sự thì có thừa.
Gã đàn ông mặt đầy thịt gân cúi gằm đầu. Bị người ta từ chối thẳng thừng rồi, còn lấy mặt ra mà xía tới nữa sao?
- Anh thích thì anh đi đấy.
Hắn nói xong lại hung hăng cắn một miếng táo.
Cô vợ trẻ lần này khóc thật rồi. Kiếp trước mình trúng phải số xấu gì mà lấy phải gã đàn ông chết để bảo vệ cái sĩ diện, sống thì chịu khổ thế này chứ?
Khóc sướt mướt một hồi, nàng cầm hai mươi đồng đi tìm Lý Khâu Trạch. Phía họ chẳng phải có tới hai người sao?
Trên mặt nàng nở đầy nụ cười, ân cần không thể tả nổi, thái độ gần như là năn nỉ ỉ ôi.
- Không bán.
Cô vợ trẻ: "…"
Lý Khâu Trạch không phải kẻ bụng dạ hẹp hòi. Hắn đã nói rất rõ ràng: người có đồ ăn thì không bán, và hắn quả thực làm đúng vậy.
Sao, riêng các người đặc biệt chắc?
Quả táo không phải đồ ăn à?
Hắn đâu phải người bán hàng rong. Hắn làm vậy chỉ vì tấm lòng người giúp đỡ người. Chưa đến mức không có gì bỏ bụng, chị ta xía vào làm gì?
- Hu hu hu hu…
Nước mắt vớ vẩn tuôn như mưa thế kia, Lý Khâu Trạch suýt chịu không nổi, đành kéo luôn chăn trùm kín đầu.
Bên cạnh, Trương Can ngồi trên giường, nhìn người phụ nữ đang khóc gào, ngoạm hết một con tôm vừa gọt vỏ vào miệng… ừm, ngon thật.
Cô vợ trẻ: "…"
Đêm hôm đó trên xe buýt, mọi người coi như được ngủ một giấc ngon.
Ba con tôm vào bụng, quả thực không còn đói mấy, cả người ấm áp, quan trọng hơn là lòng ấm.
Mỗi lần ánh mắt lướt qua chiếc giường của Lý Khâu Trạch và Trương Can, mọi người đều đáp lại bằng nụ cười thiện chí và biết ơn.
So với dòng xe cộ mắc kẹt trên đoạn cao tốc này, không biết kéo dài bao nhiêu cây số, so với vô số người ngồi chờ đợi trên những chiếc xe kia, họ chắc chắn là những kẻ hạnh phúc.
Vào đêm, trong xe trở nên tĩnh lặng. Nhiều người khóe miệng còn đọng nụ cười mãn nguyện, thiu thiu ngủ ngon.
Đương nhiên cũng có kẻ trằn trọc thế nào cũng không chợp mắt được.
Vì quả táo nó… thực sự không lót dạ nổi!
Sáng hôm sau.
Vấn đề hiển nhiên lại đến.
Lý Khâu Trạch vừa thức giấc đã thấy nhiều người ngồi trên giường, xoay người hẳn lại, thẫn thờ nhìn về phía hắn.
Vì chuyện gì thì khỏi cần nói cũng biết.
Ba con tôm có cầm cự đến đây.
Một đêm đã là giới hạn.
Lý Khâu Trạch chưa vội để ý đến họ, quay đầu nhìn ra ngoài cửa sổ. Tuyết cuối cùng cũng tỏ vẻ suy yếu, rơi nhỏ hơn nhiều, có lẽ thêm khoảng hai tiếng nữa sẽ tạnh.
Nhưng "lớp bông trắng" kia rõ ràng còn dày hơn hôm qua. Trời âm u thế này, tuyết tan đến bao giờ là chuyện không ai biết được.
Hôm nay dù vẫn chưa đi được, ít nhất cũng phải có vật tư cứu trợ đưa tới chứ?
Không thì thật sự có người chết đói mất!
Chắc chắn có người giống đôi vợ chồng chướng tai gai mắt trên xe, nghĩ rằng đường đi chỉ nửa ngày, ví tiền lại nhét đủ, nên chẳng mang theo chút đồ ăn nào.
Nếu vật tư vẫn không được đưa tới, vấn đề thật sự trở nên nghiêm trọng rồi. Nhìn ánh mắt mọi người đang mở to chờ đợi như chim non mỏi mỏ mà xem.
Trong vali hắn còn sáu hộp tôm, vali Trương Can cũng còn vài hộp, nhưng thằng nhóc ấy mua tôm khô không nhiều, toàn là các loại hải sản khô dùng để nấu ăn.
Gom hết số dự trữ này lại, miễn cưỡng đủ để mọi người cầm cự qua bữa trưa, rồi thì thật sự là đạn hết, lương cạn.
- Trạch ca.
Trương Can còn thức trước hắn, sớm đã nhận ra tình hình, ghé sát lại nói:
- Em không quan tâm, đồ trong vali của em không phát.
Đó là ranh giới của nó.
Trước tình hình này, nó không phản đối giúp đỡ mọi người, nhưng tiền đề là phải đảm bảo cho chính mình trước đã.
Lý Khâu Trạch gật đầu. Hắn ngồi nửa ngày không động đậy chính là đang suy nghĩ vấn đề này.
Hắn không thể thật sự phát hết đồ, để rồi cả hắn và Trương Can cùng đi uống gió Tây Bắc.
Hắn chưa từng tự nhận mình là kẻ vô tư vì nghĩa lớn.
Thực tế hắn rất ích kỷ.
Có khả năng thì hắn mới giúp người, không có khả năng thì hắn sẽ ưu tiên bản thân trước.
Bản tính con người là vậy. Hắn vốn chỉ là kẻ phàm tục, không vượt qua nổi cái gông cùm này.
Nghĩ một hồi, hắn quyết định sáng sẽ phát trước một đợt, phát xong cũng phải nói rõ ràng với mọi người. Đang định ra tay thì khóe mắt lướt qua cửa sổ, hắn không khỏi khựng lại.
- Ơ?!
Hắn "phóc" một cái nhảy sang giường Trương Can, dí mặt vào kính nhìn ra ngoài.
Chỉ thấy ngoài làn đường khẩn cấp, bỗng xuất hiện những bóng người đội nón lá khoác áo mưa. Đó không phải điểm chính. Điểm chính là, người nào người nấy đều ôm trước ngực một thùng các tông.
Thùng các tông đựng mì tôm!
Trên tay còn xách cả phích nước sôi!
Nhìn dáng vẻ giống nông dân ở quanh đây, biết đoạn này tắc lớn, ngửi thấy mùi cơ hội buôn bán, liền đến bán mì tôm!
Quả nhiên trí tuệ của nhân dân lao động là vô tận.
Đồng tiền này xứng đáng cho họ kiếm!
Khác hẳn những hành khách mang theo đủ đồ ăn trên xe mà lấy ra định giá bất hợp lý, thừa nước đục thả câu, bọn họ kiếm là tiền mồ hôi nước mắt.
Nhìn lớp tuyết ngập quá cổ chân trên mặt đường xem. Sáng sớm ôm đống đồ này đi tới, e rằng còn phải vượt qua không ít chướng ngại.
Không dễ dàng gì.
- Ha ha…
Lý Khâu Trạch cười lớn:
- Nhanh nhanh nhanh, có người đến bán đồ ăn rồi, mau xuống xe mua đi!
- Gì cơ?
- Có người đến bán đồ ăn á?
- Ơ thật này! Ân nhân cứu mạng!
Trong xe lập tức nhộn nhạo hẳn lên. Không chỉ chiếc xe của họ, cả đoạn cao tốc vốn lạnh lẽo hoang vắng phút chốc sôi sục.
Vô số cửa xe mở ra. Hành khách đói đến mức ngực dán vào lưng, nhìn người nông dân như thấy cha mẹ ruột, phấn khích khỏi phải nói.
- Em cũng đi!
Trương Can vội vàng lao xuống xe.
Ăn đồ khô suốt cả ngày, uống nước ngọt lạnh ngắt mà còn không dám uống to, lúc này không gì sánh bằng một tô mì nóng hổi, vừa an ủi cái dạ dày, vừa an ủi tâm trạng của kẻ đang trên đường trở về đầy truân chuyên.
Lý Khâu Trạch nhìn cảnh tượng nhộn nhịp ngoài cửa sổ, thở phào nhẹ nhõm, trên mặt nở nụ cười toe toét.
Hắn không ngờ vùng đồi núi hoang vắng này lại có thôn trấn ở gần.
Lúc này không còn cảm xúc gì khác, chỉ cảm thán nước ta đông người thật, người đông sức mạnh mà!
Nếu chuyện này xảy ra ở những nước phương Tây đất rộng người thưa… thì cứ mà chịu đói đi.
Vấn đề đói bụng coi như đã giải quyết.
Chỉ cần gần đây có thôn làng, dân làng lại chịu làm thương vụ này, đồ ăn sẽ tuôn tới không ngừng.
Dân làng tới thật sự không ít. Không biết một làng hay mấy làng, xem ra như cả làng đồng loạt xuất động. Những gì tầm mắt hắn nhìn thấy còn chỉ là một đoạn đường ngắn.
Chẳng mấy chốc, trên xe họ đã có người hớn hở bưng tô mì tôm bốc khói trở lại.
Trương Can cũng nhanh chóng quay về, một tay bưng một tô mì.
- Bao nhiêu tiền một tô?
Lý Khâu Trạch cười đón lấy, hỏi.
- Mười lăm.
Đúng như hắn tưởng tượng.
Không thể dùng chữ "chặt chém" để đánh giá. Một tô mì tôm giá lẻ tuy chỉ ba đồng hoặc ba đồng rưỡi, nhưng phải tính cả chi phí vận chuyển và thời gian của người ta chứ.
Các người có biết họ sáng dậy từ mấy giờ không? Đúng dịp Tết Nguyên đán thế này, họ đã bỏ dở việc gì ở nhà?
Các người có biết trong cảnh băng tuyết thế này, họ đã đi bao nhiêu đường, trải qua bao nhiêu gian khổ không?
Việc này còn có cả nguy hiểm nữa có hay không?
Tạm không nhắc đến đường sá trơn trợt phức tạp, họ còn phải xách phích nước sôi đến. Lỡ khi trèo dốc nước sôi tràn ra, đổ lên da thịt thì sao…
Trong xe có người vừa ăn ngon lành vừa chửi bới, bảo đây thuần túy là chặt chém, mắng mỏ hết ông bà tổ tông mười tám đời của dân làng.
Hầu như mọi người đều phụ họa theo, người này một câu kẻ kia một lời, chẳng mấy chốc trong miệng họ, dân làng đã biến thành lũ tiểu nhân vô lợi không dậy sớm, gian trá thị hiếu.
Lý Khâu Trạch uống ngụm nước mì nóng hổi, môi thoáng cười khổ.
Lòng người quả thực là thứ phức tạp.
Nếu dân làng đổi cách, không trực tiếp mang hàng tới bán, mà cử một người đại diện tới hỏi trước: mì tôm hai mươi đồng một tô, các người có ăn không? Thì tình hình sẽ hoàn toàn khác.
Mọi người chẳng cảm ơn cảm động đến rớt nước mắt sao?
Hắn thấy mình chắc bị ám rồi, từ chuyện này mà cũng nhìn ra tầm quan trọng của hành vi thương mại.
Vì sao nhiều thương nhân thích dùng chiêu tiếp thị đói kém?
Đại khái tình hình trước mắt đã phản ánh được đạo lý.
Mọi việc diễn ra đúng như Lý Khâu Trạch dự đoán. Dân làng tới bán mì tôm không những không giảm mà càng lúc càng đông.
Có nhu cầu ắt có thị trường.
Mà có thị trường ắt có cạnh tranh.
Đến tối, một tô mì tôm kèm nước sôi đã giảm xuống mười đồng.
Hắn đoán sáng mai dân làng tới sẽ ít đi nhiều, rồi giá lại tăng về mười lăm, thậm chí hai mươi.
Sau đó đến trưa, lại một đợt lớn dân làng kéo đến.
Đó chính là quy luật thị trường.
Thịnh cực tất suy, chạm đáy tất bật lên.
Sống hai đời, hắn cũng mò ra được chút kinh nghiệm.
Ví dụ như nuôi heo. Nếu năm nay giá heo cao đến vô lý, năm sau tuyệt đối đừng nuôi.
Vì tầm nhìn của đa số người là có hạn. Họ chỉ căn cứ vào giá cả trước mắt để phán đoán, không có khả năng phân tích suy luận diễn biến sau này.
Thấy giá thịt heo cao thế, sẽ có đông đảo người không chịu nổi cám dỗ mà đổ xô đi nuôi heo.
Khi cung vượt cầu, giá tất yếu rơi xuống.
Ngược lại, nếu năm nay giá heo rẻ bèo, rẻ đến mức người ta chẳng thèm ăn, thì hoàn toàn có thể nhúng tay vào, càng nuôi nhiều càng tốt.
Vì năm nay nuôi heo lỗ vốn, ngán ngẩm, nhiều người bỏ nuôi. Thấy giá heo rẻ thế, đa số cũng chẳng hứng thú.
Đến năm sau thị trường cầu vượt cung, anh không kiếm tiền thì ai kiếm?
Người thường chỉ cần nắm được quy luật này, làm ăn dù không nói là giàu to, nhưng nuôi cho cả nhà sống khỏe re thì không thành vấn đề.
Lại một ngày khốn khó nữa.
Mẹ ở nhà gọi tới ba cuộc điện thoại, pin điện thoại của Lý Khâu Trạch sắp cạn. Hắn vội bàn bạc với Trương Can. Trương Can báo tình hình về nhà xong, tắt nguồn trước, phải để dành chút pin.
Hôm sau trời đẹp, có chút nắng ấm. Điều đó đã đủ khiến hành khách mắc kẹt trên đường tròn hai ngày hai đêm mừng rỡ. Tuyết đang tan.
Bất ngờ hơn nữa là, chiều hôm đó, dòng xe phía trước cuối cùng cũng cục cực.
Nhúc nhích rồi!
Trên làn đường khẩn cấp xuất hiện xe cảnh sát, loa phóng liên tục phát thanh, nhắc nhở tài xế lái xe thận trọng.
Cũng chẳng ai dám không thận trọng.
Con đường cao tốc chết trân hai ngày trở lại sinh khí. Dòng xe nghiền nát lớp tuyết, rùa bò tiến về phía trước.
Trên mặt đường bị nghiền thành từng mảng băng thế kia, suốt mấy tiếng lại không xảy ra một vụ tai nạn nào, bảo là lạ thì cũng lạ thật!
Trước đây mỗi lần về quê ăn Tết, nếu đi đường cao tốc, Lý Khâu Trạch trăm phần trăm chắc chắn, chưa đầy hai tiếng sẽ gặp một vụ tai nạn. Bi kịch vài xe đâm dồn liên tiếp đã quá quen thuộc.
Còn cách nhà hơn hai trăm cây số. Nhưng với tình trạng đường xá và tốc độ thế này, cũng chẳng phải chuyện một sớm một chiều.
Lý Khâu Trạch mang theo sự mong chờ chìm vào giấc ngủ, nghĩ rằng ngủ một giấc tới sáng, hai trăm cây số này dù sao cũng bò hết được chứ nhỉ?