Cuộc sống bình lặng trôi nhanh. Chớp mắt đã qua Rằm, hắn làm việc được gần nửa tháng, năng lực cũng được cả tổ trong xưởng công nhận.
Nhờ biểu hiện nổi bật, có cả những công việc mà thợ nguội cấp hai mới làm được cũng giao cho hắn. Hiệu suất của cả tổ vì thế tăng vọt, người cùng tổ cũng làm việc tốt hơn theo.
Lúc này, tổ của Dương Tiểu Thao có tất cả sáu người.
Tổ trưởng Vương Pháp là thợ nguội cấp năm. Còn có Xa Văn Vĩ, thợ nguội cấp ba, Lý Vĩ, thợ nguội cấp hai. Những người còn lại gồm Dương Tiểu Thao, Lý Nam và Hình Gia Kỳ đều là thợ nguội cấp một.
Cơ cấu này, trong cả phân xưởng thậm chí cả nhà máy, chỉ có thể xem là chuẩn mực.
Suy cho cùng, trong nhà máy vẫn chủ yếu là thợ cấp một, cấp hai. Đạt được cấp ba đã coi như đạt chuẩn trung cấp. Còn từ cấp năm trở lên mới được gọi là thợ cao cấp.
Giờ đây, trong tổ có thêm một thợ nguội cấp hai, hiệu suất tự nhiên đi lên. Khi phân xưởng giao việc, cũng sẽ nghiêng về phía tổ này. Đó không chỉ là rèn luyện, mà còn là bằng chứng để xét khen thưởng tiên tiến.
Với một đơn vị quan trọng như Xưởng Cán Thép, mấy năm nay, mỗi quý, mỗi tháng, thậm chí mỗi dịp lễ lớn, đều có các đợt bình xét thi đua.
Danh hiệu thì đủ loại: chiến sĩ thi đua ưu tú, tổ tiên tiến, tập thể tiến bộ, phân xưởng tiên tiến... Tất cả nhằm hưởng ứng chỉ thị của cấp trên, hăng hái làm việc, cố gắng vươn lên, xây dựng đất nước vĩ đại một cách nhanh, nhiều, tốt, tiết kiệm.
Mỗi lần bình xét xong, người được chọn đều nhận được phần thưởng thiết thực. Đó cũng là động lực lớn để mọi người làm việc.
Trước năng lực nổi bật của Dương Tiểu Thao, cả tổ cũng dần ăn ý hơn, hiệu suất ngày một tăng.
Tổ trưởng Vương Pháp rất vui. Theo ông tính, dù không lấy được danh hiệu tổ tiên tiến thì ít nhất cũng được công nhận tập thể tiến bộ, ít nhiều cũng có quyền lợi.
Giờ nghỉ trưa, Dương Tiểu Thao như thường lệ lại ngồi một bên đọc sách. Vương Pháp và các tổ viên khác đã quen với chuyện này từ lâu.
Những người khác trong phân xưởng thì coi đây là chuyện lạ. Cái "thói quen tốt" của Dương Tiểu Thao được nhiều người bàn tán.
Đến cả quản đốc nghe tin cũng khen hắn có tinh thần học tập chăm chỉ.
Mọi người cũng biết Dương Tiểu Thao bỏ học giữa chừng vào nhà máy. Nếu không phải nhà có chuyện, lúc này hắn đáng lẽ đã đi thi đại học rồi.
Thời buổi này, học đến cấp ba đã là không dễ. Người có chữ nghĩa vẫn rất được coi trọng.
-Tiểu Thao, đọc xong chưa? Nhớ nghỉ ngơi đấy!
Vương Pháp ngồi bên cạnh, tay cầm một hộp thuốc lá Xuân Canh vỏ mềm màu xanh lá, đưa cho Dương Tiểu Thao một điếu.
Kiếp trước Dương Tiểu Thao cũng hút thuốc, nhưng không nghiện, khi nào cần mới châm.
Kiếp này, thân xác trước của hắn lúc đi học chưa từng dính vào.
Dương Tiểu Thao nhận điếu thuốc, kẹp vào vành tai. Vương Pháp tự châm lửa cho mình, phả ra từng vòng khói.
-Vương ca, có chuyện gì cứ nói thẳng.
-Ừ, tìm cậu là để hỏi một tiếng. Mấy hôm nữa trong xưởng sẽ tổ chức khảo hạch định cấp. Cậu có định đi không?
-Có điều kiện gì không?
-Không có gì đặc biệt. Đợt này vốn là khảo hạch lên cấp bình thường, chỉ là đối tượng là thợ cấp một và cấp hai. Cậu đúng mức, tôi hỏi để còn đăng ký cho cậu!
-Ừm, chắc là không vấn đề gì.
Dương Tiểu Thao liếc điểm tích lũy. Còn thiếu năm mươi điểm nữa là đủ để thành thợ nguội cấp hai. Mấy hôm nay chắc kịp.
-Tốt, tôi biết cậu không vấn đề gì. Vậy tôi đăng ký giúp cậu.
-Cảm ơn Vương ca.
-Khách sáo gì với nhau.
-Hề hề.
Chẳng bao lâu, chuyện khảo hạch lan khắp cả nhà máy.
Đồng chí Giả Đông Húc ở phân xưởng một đặt dụng cụ xuống, nghiến răng quyết tâm.
Trong bếp, Sỏa Trụ đặt dao phay xuống. "Cái thằng Sỏa Mậu chết tiệt kia, mày mà dám phá tao nữa, ông đây chặt mày ra làm mấy khúc."
Thời gian bận rộn trôi nhanh. Mặt trời chưa lặn, trời đã âm u.
Mấy hôm nay đã có hai trận tuyết. Tuy chỉ là tuyết bụi, bị gió thổi là bay, trên mặt đất chẳng đọng lại, nhưng nhiệt độ ngày một thấp hơn.
Ước chừng nhiệt độ thấp nhất hiện đã xuống dưới âm mười độ. Nhất là ban đêm, không ai dám rời chăn. Dương Tiểu Thao mấy lần giữa đêm phải dậy thêm than, rồi mới yên ổn ngủ được.
Giờ ăn trưa, nghe người bên đài phát thanh nói, thời tiết này còn kéo dài hơn một tuần, mà có khi còn kéo dài thêm nữa.
-Trời lạnh quá.
Dương Tiểu Thao thọc tay vào túi áo. Mặt hắn vẫn bị gió lạnh làm cho đỏ bừng. Chia tay các đồng nghiệp, hắn cúi đầu, ngược gió đi về tứ hợp viện.
Ngày mai là thứ Bảy, hắn được nghỉ luân phiên. Hắn định đi một chuyến đến trạm phế liệu, xem Hoàng Đại Ngưu đã nhận được sách chưa.
Vừa đến cổng tứ hợp viện, hắn đã thấy Nhất đại mụ đứng đó, mặt đầy lo lắng. Thấy Dương Tiểu Thao, bà định nói gì đó, rồi lại ngập ngừng, không nói ra.
Dương Tiểu Thao cũng không hỏi. Quan hệ giữa hai bên vẫn chưa thân đến mức ấy. Hắn đi thẳng qua tiền viện, về phòng mình.
Cả tứ hợp viện đều trở nên vắng lặng vì trời rét. Ngay cả Giả Trương thị, thường ngày quen ngồi trước cửa trợn mắt nhìn người, giờ cũng trốn trong nhà, rõ là sợ bị cóng.
Nấu nướng qua loa.
Dương Tiểu Thao lấy ra chút thịt kho tàu còn lại, thêm hai lá cải trắng, rồi ăn kèm mấy cái bánh bột ngô, coi như bữa tối.
Dưới ánh đèn, Tiểu Vi lộn nhào trên bàn. Dương Tiểu Thao bày bát đĩa ra, bắt đầu ăn.
Cốc, cốc, cốc.
Tiếng gõ cửa vang lên. Dương Tiểu Thao đành đặt đũa xuống, đứng dậy mở cửa.
Người đến là Diêm Giải Phóng. Cậu ta chỉ liếc vào trong nhà một cái, thấy miếng thịt trên đĩa, nước miếng suýt chảy ra giữa gió lạnh. Nhận ra mình thất thố, cậu ta vội nói: "Thằng Tiểu Thao, Dịch đại gia bảo báo mọi người, triệu tập họp toàn viện."
-Bây giờ à? Trời lạnh thế này, đứng ngoài sân họp, Dịch đại gia không ốm đấy chứ.
-Cái này... hình như có chuyện quan trọng cần nói, gấp lắm.
Dương Tiểu Thao nhíu mày. -Mọi người đều phải đi à?
-Cũng không phải. Mỗi nhà cử một người có tiếng nói là được, ai muốn đi thì đi.
-Được rồi, tôi biết rồi. Cậu đi báo các nhà khác đi.
-Ồ, vâng, vâng.
Diêm Giải Phóng lùi lại hai bước. Dương Tiểu Thao đã đóng cửa, tiếp tục ăn cơm.
Chỉ một lát, đồ ăn đã hơi nguội.
Ở trung viện, lần lượt có người khoanh tay, rụt cổ đi tới, đứng nép vào chỗ tránh gió, chờ họp.
Người càng lúc càng đông, ai nấy đều đoán chuyện gì xảy ra lần này.
Chẳng bao lâu, Sỏa Trụ khiêng một chiếc bàn ra, mặc kệ rét hay không, đặt thẳng vào giữa sân, rồi bày ba chiếc ghế gỗ, coi như chỗ ngồi cho ba vị đại gia.
Vừa đặt xong, ba vị đại gia đã cùng nhau bước ra từ nhà Dịch đại gia. Rõ ràng ba người đã bàn bạc trước.
Trong đám đông, Hứa Đại Mậu ngồi xổm sau cây hòe, mặt lạnh đến đỏ bừng. Thấy ba người, hắn vội giục: "Ba vị đại gia, trời rét thế này còn họp hành gì nữa? Lỡ đông cứng người, làm chậm kế hoạch sản xuất, các ông phải chịu trách nhiệm đấy."
Ba vị đại gia nghe vậy. Dịch Trung Hải và Diêm Phụ Quý còn nhịn được, nhưng Lưu Hải Trung tính nóng, không nhịn nổi. Ông ta quay sang Hứa Đại Mậu quát: "Hứa Đại Mậu, anh có ý kiến thì đừng tham gia. Nhưng đến lúc xảy ra chuyện, anh đừng trách tôi không nhắc trước."
Hứa Đại Mậu nghẹn lời, lại ngồi xổm xuống dưới gốc cây.
-Sỏa Trụ, đến đủ chưa?
Sỏa Trụ vẫn luôn để ý số người, lúc này đáp: "Thưa ba vị đại gia, còn thiếu Dương Tiểu Thao."
Dịch Trung Hải nhíu mày, cuối cùng vẫn bảo Sỏa Trụ đi giục.
-Không cần đâu, tôi đến rồi.
Lúc ấy, từ góc hành lang trung viện vang lên một giọng nói, đúng là giọng Dương Tiểu Thao.
Dù hắn đang đứng cách trung viện khá xa, điều đó không có nghĩa là hắn không tham dự.
Dịch Trung Hải cũng hiểu điều này, nên không làm khó thêm.
Dương Tiểu Thao vừa dứt lời, mọi người đồng loạt quay lại nhìn, rồi lại thu ánh mắt về, dồn cả vào ba vị đại gia.
Ngay phía trước, Sỏa Trụ liếc Dương Tiểu Thao một cái, rồi "phì" một tiếng nhổ nước bọt.
Giả Trương thị nấp trong nhà. Trời lạnh thế này, ở nhà vẫn ấm hơn. Qua khung cửa sổ, bà ta lắng nghe chuyện bên ngoài.
Nội dung cuộc họp hôm nay, bà đã nghe lỏm được chút ít từ Dịch đại gia. Trong bụng, bà đang tính xem làm sao kiếm được chút lợi lộc.
-Lát nữa, đi theo tao ra ngoài.
Bà quay sang Tần Hoài Như đang hớn hở, nói vậy. Tần Hoài Như cũng áp sát cửa sổ, rất để tâm đến chuyện trong đại viện.
Các nhà khác trong trung viện cũng vậy. Tuy chưa ra ngoài, nhưng ai cũng để mắt theo dõi, sợ bỏ lỡ một chút lợi ích nào.
Dương Tiểu Thao đứng cạnh Trần đại gia, lúc này đang tránh gió dưới mái hiên. Trước ngực hắn, Tiểu Vi đang áp sát, tỏa ra thứ năng lượng ấm áp, như một miếng chườm ấm, khiến cơ thể Dương Tiểu Thao đỡ lạnh hơn nhiều.
-Trần đại gia, chuyện gì thế này?
-Trời lạnh thế này mà họp hành gì chứ. Chết cóng người mất.
Dương Tiểu Thao hỏi, Trần đại gia cũng lắc đầu. Hai vợ chồng già ngày thường chỉ quanh quẩn gần nhà, mấy hôm nay trời quá lạnh, cũng chỉ có thể ở yên trong nhà.
-Chưa nghe nói có chuyện gì cả. Cứ xem đã.
Trần đại gia tuổi đã cao, không chịu nổi lạnh, đứng tại chỗ dậm chân mấy cái.
Thấy các nhà đã đến đủ, ba vị đại gia cũng không dài dòng nữa.
Nhị đại gia Lưu Hải Trung đứng dậy trước. Đây cũng là quy trình cố định của các cuộc họp toàn viện.
Thông thường, Nhị đại gia mở đầu, Nhất đại gia nói chính sự, Tam đại gia chỉ việc phụ họa đồng ý là xong.
-Ừm, ừm!
Lưu Hải Trung hắng giọng: "Các hương thân trong tứ hợp viện, hôm nay là buổi họp toàn viện đầu tiên của đại viện chúng ta. Các vị có thể đến trong thời tiết rét thế này là ủng hộ ba chúng tôi, là..."
-Nhị đại gia, trời lạnh thế này, ông đừng nói mấy chuyện vô bổ ấy nữa, ai cũng đang cóng cả rồi.
Sỏa Trụ dưới sân đã cóng đến tím tái đôi môi, chẳng muốn nghe bài diễn văn kiểu quan cách của Lưu Hải Trung.
Lưu Hải Trung bị Sỏa Trụ cắt ngang, vốn trong lòng đã bực. Nhưng thấy xung quanh ai cũng tỏ vẻ sốt ruột, ông ta đành xoa hai tay vào nhau: "Ừ, trời lạnh, vậy để Nhất đại gia nói vài câu."
Lưu Hải Trung ngồi xuống, còn liếc Sỏa Trụ một cái.
Dịch Trung Hải ôm chén nước nóng, nhưng mông ngồi trên ghế gỗ lạnh buốt. Ông vẫn giữ dáng vẻ đường bệ để giữ thể diện đại gia, không vội không chậm nói: "Sáng nay, ở con hẻm bên cạnh truyền đến một tin xấu. Nhà lão Vương, tối qua lò than tắt, kết quả hai đứa con gái nhỏ bị cóng. Hiện giờ vẫn còn nằm viện."
Nghe tin này, ai nấy đều sững sờ. Năm vừa qua Tết mà đã xảy ra chuyện như vậy, trong lòng mọi người đều nặng trĩu.
Trần đại gia thở dài một tiếng. Thấy Dương Tiểu Thao chưa rõ tình hình, ông liền giải thích.
"Nhà lão Vương có một người con trai, làm tài xế xe tải. Sau đó khi chở hàng, xe lật, người mất rồi."
"Con dâu sinh được hai đứa con gái, tuổi còn trẻ đã đi bước nữa. Để lại hai đứa nhỏ cho vợ chồng lão Vương nuôi."
"Hai ông bà già nuôi hai đứa con gái thật không dễ dàng gì. Thường ngày làm việc vặt cho văn phòng khu phố, dựa vào tiền trợ cấp để sống qua ngày."
"Lần này, tôi đoán là nhà hết than, nếu không thì đã không thành ra thế."
Trần đại gia nói xong, lại thổn thức cảm khái.
Dương Tiểu Thao hiểu rằng, than cũng là vật tư sinh hoạt thiết yếu. Nhà nước cũng quản lý chặt mặt hàng này. Không đắt, nhưng cũng chẳng rẻ.
Nhiều gia đình trải qua mùa đông, chỉ đến tối khi đi ngủ mới dùng bánh than sưởi ấm. Ban ngày rảnh rỗi thì chỉ có thể ra phơi nắng.
Dịch Trung Hải thấy mọi người bàn tán xôn xao, liền hắng giọng hai tiếng, rồi tiếp tục nói: "Tôi nghe bên Phòng tuyên truyền nói, mấy ngày tới trời còn tiếp tục lạnh, thậm chí còn lạnh hơn bây giờ."
Lời vừa dứt, nhiều nhà lại chấn động, và đó là nỗi kinh sợ thật sự.
Bởi vì, than trong nhà các hộ này cũng chẳng còn bao nhiêu.
Hơn nữa, tiền dư trong nhà cũng không còn mấy.
Vốn dĩ Tết là dịp náo nhiệt một lần, nhiều nhà vì ăn Tết đã bỏ ra không ít tiền tiết kiệm. Nói thẳng ra, giờ phần lớn mọi người đều đang chờ phát lương.
Theo lẽ thường của mấy năm trước, qua Rằm, tháng Giêng là trời ấm dần. Nào ngờ năm nay lại bất thường như thế.
Nhất thời, nhiều người lộ vẻ lo âu trên mặt.
-Đừng nói nữa.
Dịch Trung Hải lại lên tiếng.
"Tôi cùng Nhị đại gia và Tam đại gia đã bàn bạc, trong đại viện chúng ta có hai mươi mốt hộ. Khó tránh có nhà thiếu than, vì để không xảy ra chuyện không hay, chúng tôi..."
Nói đến đây, Dịch Trung Hải đứng dậy, quét mắt nhìn khắp sân, rồi nói tiếp: "Chúng tôi định tổ chức một đợt quyên góp, dùng số tiền đó mua than, đưa đến tận nhà những người đang cần giúp đỡ."
-Quyên góp?
-Quyên góp…