Ngày hai mươi bảy tháng tư năm Đại Thuận thứ năm, Phó sứ Tiết độ Thư Vọng, Phó đô hộ Trấn Bắc kiêm Thắng Châu Thứ sử là Tống Lạc đã đặt chân đến Hà Trung.
Hắn lên bờ tại huyện Long Môn, rồi theo thung lũng sông Phần đi thẳng hướng đông, đến huyện Tắc Sơn thuộc châu Giáng.
Dọc đường đi, phong cảnh và sự vật xứ Hà Trung mở rộng tầm mắt cho hắn.
Hắn vốn xuất thân dòng họ Tống ở Tây Hà, nhưng ngoài mấy người thân ở Hà Đông, đã nhiều năm hắn không quay về, nên cũng chẳng mấy quen thuộc với vùng đất này.
Ấm tượng lớn nhất trên đường là các công trình thủy lợi ở châu Giáng quá nhiều, nhưng lại chẳng dính dáng gì đến hai anh em Vương Trọng Vinh và Vương Trọng Doanh. Phần lớn đó là di sản từ mấy chục năm trước, nay đã ít nhiều tiêu điều, rõ ràng việc tu bổ hoàn toàn không đủ.
Bách tính trông cũng chẳng lấy gì làm khá giả, lại thêm ai nấy đều không vui vẻ cho thế lực từ phương Bắc tràn tới, mang đầy bụng oán thán.
Tống Lạc bèn giả dạng làm một lão sĩ tử thi trượt nhiều lần, lòng nguội lạnh nay tìm đường về quê, rồi bắt chuyện với người bản địa.
- Lão trượng tuổi đã cao sao còn ra đây nhặt củi? - Trong trạm dịch, Tống Lạc cười hỏi.
Trạm dịch của triều đình đến cái thời buổi này, quan phủ đã chẳng còn sức duy trì, phần lớn đều "khoán" cho phú hộ địa phương tự bỏ vốn làm ăn, trạm Tắc Sơn cũng không ngoại lệ.
Ông lão là cha của trạm tướng Tắc Sơn, tuổi cao nhưng vẫn phải phụ giúp gia đình, cố gắng chèo chống cái "nhà nghỉ gia đình" này.
- Thời buổi binh đao loạn lạc, sống được đã là không dễ, còn nói gì nữa. - Ông lão đặt gánh củi xuống, kéo một chiếc ghế mây ngồi xuống, thở hồng hộc nói, Làm trạm dịch này cũng chẳng dễ dàng gì. Năm ngoái, may ra chỉ có lúc Linh Vũ Quận vương dừng chân ở đây mới kiếm được chút ít tiền bạc. Còn những lúc khác, tính ra chỉ vừa đủ bù qua sớt lại. Ruộng trạm thì ít, quan phủ dùng ngựa lại quá dồn dập, khổ lắm!
- Linh Vũ Quận vương ở trạm dịch, sao lại kiếm được tiền?
- Ngươi không biết đấy thôi. Đời này xưa nay Diêm Vương dễ thấy mà quỷ nhỏ khó lơ, thân phận Linh Vũ Quận vương bực nào, lẽ nào ngài lại tiếc ngươi dăm ba đồng bạc ấy? Chỉ cần hầu hạ cho ngài vui lòng, ban thưởng đủ điều là cái chắc. - Ông lão lắc đầu nói, Còn đám tướng tá châu huyện, hễ qua lại công chuyện là vừa ăn vừa vác, nào kham cho thấu? Phì, toàn là lũ thân tín của cái tên Vương Dao kia.
Dám công khai chê bai tiết độ sứ ngay giữa thanh thiên bạch nhật, gan bách tính Hà Trung quả thật không nhỏ! Tống Lạc cười nhẹ, hỏi:
- Thế còn năm nay?
- Cũng chẳng khá hơn là bao. - Ông lão thở dài, Người qua lại công chuyện vẫn rất nhiều, nhưng sĩ tử, thương khách hay quan lại trong túi đều chẳng mấy rủng rỉnh, cho tiền không còn sảng khoái như trước. Muốn kiếm tiền của bọn họ, khó hơn trước rất nhiều. Linh Vũ Quận vương cũng chẳng phải tay tốt lành gì, suốt ngày đánh chém với thiên hạ, vơ vét sạch tiền của bách tính Hà Trung rồi.
- Sao lại nói thế? - Tống Lạc hỏi.
- Vùng muối. - Ông lão giơ tay phải lên, hình như định khoa chân múa tay điều gì, nhưng ngặt nỗi chữ nghĩa ít ỏi, cuối cùng chỉ đành chán nản buông tay, Đống tiền lớn ở hồ muối, mất sạch rồi. Phát thưởng cho lính tì cần tiền, nuôi lính tì ăn no cần lương, bắt ra chiến tuyến làm phu phen thì tốn mạng.
Tống Lạc cũng thở dài theo, an ủi:
- Có lẽ đánh hạ được Chu Cửu rồi, mọi chuyện sẽ nhẹ nhàng hơn chăng.
- Lão phu năm nay sáu mươi hai tuổi, thời trẻ cũng từng làm lính, thấy qua nhiều rồi. Chuyện tranh giành thiên hạ, nào có dễ thu tay.
- Đại Đường này chẳng phải vẫn còn đó sao, tranh giành thiên hạ cái gì?
- Ha ha. - Ông lão vỗ đùi cười lớn, Sơn hà ở Trường An lương thảo quân nhu còn lo không nổi, thiên hạ này từ lâu đã chẳng còn phần nhà họ Lý chúng nó nữa. Dân gian thị tứ châu Giáng đều bảo, Linh Vũ Quận vương chính là Đổng Trác tái thế, nói không chừng ngày nào đó sẽ xông thẳng vào kinh cấm ngủ lại long sàng, lướt qua cả thái hậu với công chúa không chừng.
Tống Lạc nghẹn lời, nhất thời không biết đáp sao.
Bách tính Hà Trung có nhiều điều bất bình với Đại soái như vậy cơ à, chẳng lẽ vơ vét tàn nhẫn thật sao?
Không, e rằng còn có nguyên nhân khác. Chẳng hạn như việc đại quân phương Bắc ồ ạt dời gia quyến về tấn cống châu Giáng, tất yếu sẽ giẫm đạp lên lợi ích của người bản địa, mâu thuẫn này rất khó điều hòa.
Đương nhiên cũng không thể bỏ qua yếu tố chiến tranh. Trưng dụng phu phen, vơ vét tiền lương, thậm chí bắt thẳng tay đám trai tráng Hà Trung ra chiến trường chém giết, bất cứ việc nào cũng đủ sức kéo danh tiếng của bản thân xuống đáy vực.
- Nói chuyện với khách nãy giờ, chẳng qua chỉ là mượn lời cằn nhằn mà thôi. - Ông lão lại nói, Thực ra so với thời kỳ giặc Sào hồi trước thì vẫn còn khá khẩm hơn chút ít. Hồi Hoàng Sào đánh vào Trường An làm vua, anh em họ Vương một người xuất binh, một người làm quan cung ứng quân nhu, bách tính ba trấn Hà Trung, Thiểm Quắc, Hà Đông lúc ấy mới gọi là cực khổ thực sự, đứa con thứ hai nhà ta cũng tử trận vào cái thời điểm đó.
Tống Lạc nghe vậy chỉ đành nói vài câu an ủi qua loa.
Loạn Hoàng Sào và Tín Tông Quyền, so với những năm cuối triều đại trong lịch sử, xem ra vẫn còn đỡ hơn phần nào, chủ yếu chỉ quẩn quanh ở một số châu huyện tại Hà Nam, vài nơi ở Giang Nam cùng một nửa phủ Kinh Triệu. Đạo Hà Đông, đạo Hà Bắc, phía đông đạo Hà Nam, hai Chiết, ba Xuyên... những nơi dân cư đông đúc như thế hầu như chẳng bị bén mảng tới.
Hoàng Sào vốn cũng muốn bành trướng ra ngoài, nhưng ngặt nỗi gã không có nổi năng lực đó. Khởi sự ở Hà Nam rồi bị ép phải chạy xuống phía nam, kéo lên Quan Trung, đến khi viễn chinh lại thua thảm hại, gã cơ bản chỉ có thể lẩn quẩn ở những nơi triều đình còn kìm kẹp nổi, như các phiên trấn nghe lời ở vùng phụ cận Đông Kinh, Trung Vũ cùng các trấn phía nam. Nói cho cùng, triều đình thối nát quá thể, đám phiên trấn thì chỉ biết quét rác trước cửa nhà mình, cố tình thả cho Hoàng Sào lọt vào Quan Trung mà thôi.
- Cứ chờ mà xem. Trai tráng huyện Tắc Sơn bị bắt đi rất nhiều, ta chẳng biết chúng đi đâu, cũng chẳng rõ có mấy mạng quay về. Nhưng việc đồng áng, chỉ trông vào đám già yếu phụ nữ trẻ con thì rõ ràng chẳng nên cơm cháo gì. Năm nay, giá lương thực chắc chắn sẽ tăng vọt, nếu sang năm lại đánh nhau nữa, ngày tháng của bách tính coi như chấm hết. - Ông lão thở dài thườn thượt, đứng dậy vác củi ra phơi.
Tống Lạc lặng lẽ ngồi im một chỗ.
Đại soái chinh chiến ở Hà Khơi, tuy nói lương thảo được vận chuyển bằng đường thủy từ Linh Hạ, nhưng suy cho cùng nguồn lực chính vẫn do một phủ bốn châu đất Hà Trung gánh vác. Hai trấn Hà Trung và Thiểm Quắc với hơn một triệu dân phải nuôi sống chín vạn đại quân. Đây là trạng thái chiến tranh, tiêu hao lớn hơn nhiều so với lúc đóng quân tại chỗ, lại thêm ngó ngàng đến bầy ngựa chiến, cái nhìn của người dân đối với Đại soái rớt giá thê thảm cũng là điều dễ hiểu.
Điều mình đến đây, có lẽ chính là để giải quyết mớ bòng bong này.
Rời khỏi trạm Tắc Sơn, Tống Lạc chậm bước chân, lặng lẽ quan sát dọc đường, cuối cùng cũng đến cung Long Trì vào cuối tháng tư.
Thiệu Thụ Đức tự mình bày tiệc trong điện Thanh Lương để tiếp đón.
- Tiên sinh có nguyện ra trấn thủ Hà Dương không? - Sau ba tuần rượu, Thiệu Thụ Đức đột nhiên lên tiếng.
Đối với Tống Lạc, người bạn tri kỷ kiêm người thầy đáng kính thuở ban đầu, Thiệu Thụ Đức dành trọn vẹn sự nể trọng. Trước mặt công chúng thì gọi chức tấc, nhưng riêng tư vẫn thường quen miệng gọi một tiếng "tiên sinh".
Cách gọi của học trò triều đại đối với người truyền thụ tri thức, thông thường là "lão sư" và "tiên sinh", y hệt như đời sau. Cụ thể hơn còn có thường sư, minh sư, nghiêm sư hay tiên sư.
- Đại soái lại có lòng tin lớn nhường ấy sao? - Tống Lạc đi suốt dọc đường, tâm trạng không mấy vui vẻ, lúc này nghe vậy vẫn mỉm cười đáp, Mười vạn đại quân của Bàng Sư Cổ đang kề bên, dễ đánh lắm sao?
- Bàng Sư Cổ có thể giằng co với ta được mấy tháng? - Thiệu Thụ Đức cười lớn, Lương thảo hành doanh đủ sức chống đỡ bảy tháng, chẳng lẽ Bàng Sư Cổ còn kéo dài đến hết năm được chắc?
- Quân Biện vây đánh hai họ Chu, thời Phổ suốt mấy tháng trời, thậm chí cả năm là chuyện thường ngày ở huyện. - Tống Lạc nhắc nhở.
- Đó là Chu Huyên, Chu Cẩn với thời Phổ, chứ Bàng Sư Cổ mà dám vây ta một năm à? - Thiệu Thụ Đức cười nhạt, lời lẽ cũng phảng phất nét ngạo nghễ, Chỉ vài tháng nữa thôi, nếu Bàng Sư Cổ không chịu lui binh, ta sẽ khiến hắn muốn đi cũng chẳng được.
- Hà Khơi kẹp giữa núi sông, bày biện được bao nhiêu binh mã? Đại soái chớ có lừa tôi.
- Qua tiết Đoan Ngọ, ta sẽ lệnh cho ba quân Tân Xuyên, Thiên Hùng, Thuận Nghĩa xuất động tiến về Vương Ốc. Sang năm, sẽ dời cả gia quyến bọn chúng tới đây. Sáu vị tuần sát sứ cùng hai bộ mới nổi ở Hoang Sơn với tổng cộng tám ngàn bộ kỵ cũng đã tới nơi, hiện đang đóng quân ở châu Tấn, có thể điều động bất cứ lúc nào. Chu Cửu chê ta ít quân, để ta cho hắn mở mắt xem ta kéo ra được bao nhiêu binh mã. - Thiệu Thụ Đức nói, Hà Khơi quả thực không bày biện được nhiều quân, nhưng quân ta có thể luân phiên thay ca. Bàng Sư Cổ lặn lội đường xa tới đây, toàn quân đồn trú ở phía đông Hà Khơi, doanh trại nối dài mười mấy dặm. Đánh thêm mấy tháng nữa thể nào cũng thành quân mỏi mệt, đến lúc đó tha hồ cho hắn nếm mùi.
Tống Lạc gậm đầu im lặng, bỗng lại hỏi:
- Năm nay gia quyến tướng sĩ hai quân Thiết Lâm, Vũ Uy chuyển đến Hà Trung, giờ đã an ổn cả chưa?
- Đã an ổn rồi. Chỉ là... - Nói đến đây, sắc mặt Thiệu Thụ Đức trở nên khó tả, Gia quyến tướng sĩ dời đến nơi, nhưng chẳng có mấy ai chịu mua đất tậu vườn, nhà cửa cũng chẳng buồn chắm chút quá mức, bộ dạng như đã chuẩn bị sẵn sàng cho việc dời đi lần nữa.
Đây chính là kiểu sống hoàn toàn dựa vào tiền lương. Số người chịu bỏ vốn đầu tư làm ăn giảm sút nghiêm trọng, có mùi vị của cấm quân kinh thành ngày trước rồi.
- Tướng sĩ có điều gì bất mãn không? - Tống Lạc vốn là kẻ già dời trong việc nắm bắt tâm lý quân nhân thời này, vừa mở miệng đã trúng ngay huyết mạch.
- Bất mãn thì chắc chắn có, nhưng vẫn đè nén xuống được. - Thiệu Thụ Đức thầm nghĩ, đây chính là thứ đã tiêu mòn chút uy tín tích góp bao năm qua của ta, tướng sĩ không còn coi ta là "ông anh tri kỷ" nữa rồi, tất nhiên việc thấy được hiệu quả hoặc khoản tiền thưởng phát thêm có lẽ cũng phát huy tác dụng.
Về sau, vẫn phải tiếp tục củng cố và tăng cường uy tín, ví dụ như tiêu diệt gọn một phiên trấn lớn.
Đương nhiên, so với đám lính lác thì sự bất mãn của tướng lĩnh và quan lại có lẽ còn lớn hơn. Sản nghiệp họ gầy dựng ở Linh Châu nhiều hơn, việc kinh doanh ở địa phương cũng sâu rộng hơn, đâu phải muốn bỏ là bỏ ngay được.
Đi theo chủ soái xuất chinh là nghĩa vụ, dù chân trời góc biển cũng phải kéo đi, chuyện này chẳng có gì lạ, ai nấy đều chấp nhận. Nhưng liệu có nên đưa cả vợ con đi theo không? Thiệu Thụ Đức không dùng biện pháp cưỡng ép, thế nên chỉ có một phần người đón gia quyến tới, còn phần lớn các tướng lĩnh chỉ kiếm một phòng nhị ở Tấn Giáng để tối lửa tắt đèn có người hầu hạ, còn vợ con vẫn ở nguyên Linh Châu.
Trong số các võ tướng chủ chốt, những kẻ kiên quyết ủng hộ việc dời đô đổi ổ chủ yếu là Lộc Hoài Trung, Phong Ẩn, Lý Nhân Quân, Quan Khai Nhuận cùng một số tướng người rợ; phe văn thần ủng hộ có vẻ nhiều hơn, hình như vì việc vẽ bánh vẽ cho bọn họ dễ lừa hơn chăng?
Tuy nhiên, cuộc đại di cư lần này biết đâu lại vô tình mở ra cơ hội cho những kẻ có dã tâm, giúp chúng lôi kéo phe cánh bất mãn trong nội bộ thì sao?
Thiệu Thụ Đức cảm thấy tâm trạng mình đang trượt dần về phía Chu Cửu, thế này không ổn chút nào.
Trong lịch sử, đại tướng số một của quân Biện là Chu Trân đã giết chết á tướng Lý Đường Tân, Chu Cửu thực ra không hề muốn mất liên tiếp hai vị đại tướng tài ba, liền làm bộ muốn giết Chu Trân để đợi có người cầu tình là thuận tay bước xuống bậc thang ân xá tội chết. Nào ngờ tất cả tướng lĩnh có mặt ở đó đều quỳ rạp xuống, khóc lóc van xin cho Chu Trân, bậc thang ấy đưa ra quá đà mất rồi...
Lão Chu chém đầu Chu Trân tại chỗ, không mảy may do dự.
Còn trong nội bộ quân Hạ, ai là Chu Trân đây?
Thiệu Thụ Đức vội vã dập tắt ngay cái ý nghĩ nguy hiểm ấy, thiên hạ còn chưa thu xong mà đã tự làm rạn nứt nội bộ, đại nghiệp e rằng sẽ đứt gánh giữa đường.
- Vài ngày tới, tiên sinh hãy cùng ta đi một chuyến đến Hà Khơi. - Thiệu Thụ Đức nói.
- Vi thần xin tuân lệnh.
Tiệc rượu tan trong bầu không khí hòa hợp, Thiệu Thụ Đức quay về điện An Lạc nghỉ ngơi.
Họ Vi, họ Đỗ lại đến tìm họ Bùi, họ Tiêu để đàm đạo văn chương.
Thiệu Thụ Đức mỉm cười không nói.
Đây là trò chơi người lớn ai nấy đều ngầm hiểu, hắn không định vạch trần.
Đỗ thị rõ ràng đã theo cha về Lương Châu, thế mà đùng một cái lại chạy ngược về Trường An, bảo rằng ở bên kia không quen. Nhưng về đến Trường An lại than thở nơi này sóng ngầm cuồn cuộn, không đủ an toàn, thế là tót ngay ra An Ấp.
Thiệu Thụ Đức từng nói thẳng trước mặt Đỗ Nhượng Năng rằng nếu hắn muốn, Đỗ thị ngay tối hôm đó sẽ được khiêng lên giường phục vụ ngài tới bến, lúc ấy lão Đỗ còn nổi giận đùng đùng. Nhưng ta chỉ nói đùa cho vui thôi chứ bộ, lão Đỗ lại tưởng thật đem ra xét nét cơ à?
Bùi thị xoa bụng ngồi một bên, cười nói nhỏ nhẹ với Vi thị. Tiêu thị có chút ghen tị, vốn dĩ mụ ta cũng có cơ hội, thuở mà cơn hứng thú của Thiệu Thụ Đức chưa qua, thường xuyên tưới tắm cho đóa hoa này, ngặt nỗi không cấn thai thì đành chịu. Giờ thì thứ nam nhân bạc tình ấy đã nhạt phai hương phấn, muốn trèo lên lại hóa ra khó khăn.
Đỗ thị ngồi bên gảy đàn, Thiệu Thụ Đức lẳng lặng lắng nghe. Hai vị tiểu thư khuê các này chẳng mấy chốc sẽ phải cáo từ ra về, trừ phi Thiệu Thụ Đức không bắt họ gảy đàn nữa, mà đổi sang một loại nhạc cụ hình ống nào đó.
- Đại soái, ty thám thính vừa truyền quân báo đến. - Thập tướng thân binh Trịnh Dũng cất giọng khẽ khàng ngoài điện.
- Đem vào.
Trịnh Dũng mắt không chớp bước vào, dâng công văn rồi lặng lẽ lùi ra ngoài.
Thiệu Thụ Đức mở ra xem, cả mừng: Lý Hãn Chi dẫn một vạn bộ kỵ nam hạ, lớn tiếng thề sẽ lăng trì Trương Toàn Nghĩa đến chết.
- Ha ha! - Thiệu Thụ Đức tiện tay nhét cuồng thư vào khe ngực sâu thẳm bên trong lớp váy lụa của Đỗ thị, tiện thể bóp mạnh một cái, Đúng là ông trời giúp ta!
Chà, không to bằng của Tiêu Đới, nhưng mà chắc tay phết.
Đỗ thị đỏ bừng mặt như máu, dây đàn thậm chí còn bị giật đứt tung.
- Chu Cửu lúc này đang làm gì nhỉ? - Thiệu Thụ Đức bước về phía tấm bản đồ treo trên tường.
Vi thị thấy hắn tiến về phía mình thì có chút mất tự nhiên, gương mặt non nớt thoáng vẻ hoảng hốt.
Thiệu Thụ Đức giơ tay trái véo má Vi thị một cái, cười lớn bước đến trước bản đồ, tỉ mỉ ngắm nghía.
Lý Hãn Chi mà gan lớn bằng trời, cứ kéo thẳng đến Hoạt, Trịnh. Lúc này Hà Khơi chẳng có ma nào rảnh rỗi quản ngươi đâu, có dám hay không?