Lý Khản đi sứ đã nhiều năm, nhưng tới Tương Dương thì lại đụng phải một bức tường cứng.
Cha con họ Triệu chưa chắc đã không rõ cục diện thiên hạ hôm nay, chỉ có điều bọn họ có lẽ vẫn muốn ngồi nhìn thêm một thời gian.
Tập đoàn Biện Lương chiếm giữ Trung Nguyên, lực chiến hùng mạnh, xem ra ưu thế rất lớn. Thiên Bình quân, Thái Ninh quân, Vũ Ninh quân đều không chịu nổi một đòn; Ngụy Bác trấn đã hai ba phen thảm bại dưới tay quân Biện, La Hoằng Tín chẳng biết đã nhét cho Chu Toàn Trung bao nhiêu tiền để mua lấy yên ổn; Hoài Nam nhìn mãi vẫn chưa thấy khởi sắc; đếm đi đếm lại, chỉ còn Tấn Dương trông như vẫn đang gắng gượng.
Nhưng Lý Khắc Dụng đánh suốt ngần ấy năm, thu hoạch chẳng được bao nhiêu, càng ngày càng bị Chu Toàn Trung bỏ xa, rõ ràng đang ở vào thế dưới.
Hai năm nay, tập đoàn chính trị quân sự Linh Hạ ngày càng năng động, mang đến cho tất cả những người phản Chu trong thiên hạ một niềm kinh hỉ. Binh lực của họ đông đảo, lại rất biết đánh, thêm vào đó là thế núi sông hiểm trở, dẫu có bại cũng không đến nỗi tổn thương gân cốt. Có lẽ họ là thế lực duy nhất có thể đối chọi với Chu Toàn Trung.
Nhưng thích và xem trọng Linh Hạ không có nghĩa là bọn họ chịu tự mình xuống sân. Phần lớn đầu mục quân phiệt thực ra chỉ có dã tâm cát cứ một phương; với họ, cơ nghiệp nhà mình nặng hơn tất thảy, nên chừng nào cục diện còn chưa sáng rõ thì rất khó ai quyết được lòng mà chọn phe.
Ấy là bản tính con người, chẳng dính dáng gì đến chuyện khác.
Ở Tương Dương nhàn rỗi vô sự hơn mười ngày, đang tính quay về thì Lý Khản bỗng nhận được lệnh, phải tiếp tục đi về phía đông, đến Hoài Nam. Tôn, Dương đại chiến, nếu Tôn Nho thắng thì tìm Tôn Nho, nếu Hành Mật thắng thì tìm Hành Mật.
Còn mục đích tìm bọn họ, không ngoài việc liên kết để đối đầu với Chu Toàn Trung.
Lý Khản không dám chậm trễ, lập tức cùng tùy tùng thu xếp hành lý, rời Tương Dương, đi về phía đông tới Hoài Nam.
Hắn vốn định đi đường bộ, tiện thể xem xét phong tục con người, núi sông địa thế dọc đường. Nhưng nghe nói trong đất Vũ Xương quân không yên ổn, trộm cướp đầy rẫy, nếu đi theo con đường Tam Quan nối Thân Châu với An Châu thì rất có thể bị chặn cướp. Hắn bèn dập tắt ý nghĩ ấy, quyết định lên thuyền xuôi dòng, đi thẳng tới Hoài Nam.
Thiệu Thụ Đức dẫn bốn đạo quân Thiết Lâm, Uy Vũ, Thiết Kỵ, Phi Hùng trở về Quan Trung, dừng chân ở Hưng Đức cung, nơi giáp giới Đồng Châu và Hoa Châu.
Ở cùng thê thiếp mấy ngày, Thiệu Thụ Đức tiếp Triệu Thành trong hành cung, Triệu Ngọc ngồi bên tiếp khách.
- Thập Tam lang mấy năm nay làm ăn lớn thật, buôn đi bán lại, e rằng đã giàu đến mức sánh ngang một nước rồi nhỉ?
Thiệu Thụ Đức mặc thường phục, nhàn nhã ngồi tựa lưng trên sập.
Triệu Ngọc điềm tĩnh ngồi một bên. Hơn mười năm qua, nàng sống trong nhung lụa, chẳng phải ngày đêm lo lắng, nên đã tôi luyện được phong thái ung dung quý phái.
Lần này nam hạ tới Hưng Đức cung, Thiệu Thụ Đức lại chỉ đem theo một mình nàng. Thế mà nàng vẫn được sủng hạnh riêng, khiến người ta vắt óc nghĩ mãi cũng chẳng ra.
Triệu thị ở Thiên Thủy, hồi đầu bản triều cũng kể như đại tộc, từng kết thông gia với Cao Tổ. Nhưng từ sau khi Tần Châu rơi vào tay người Phiên, dòng họ ngày một lụn bại. Nào ngờ hơn trăm năm sau lại ngóc đầu dậy được?
Triệu Thành liếc trộm cái bụng dưới đang dần nhô cao của cháu gái họ, trong lòng bất lực: cháu đã chừng này tuổi rồi, nếu chẳng may có mệnh hệ gì, Triệu gia coi như mất đi vốn liếng lớn nhất.
Những người đẹp họ Triệu khác đưa tới, đại soái lại chẳng buồn để mắt, thật là khiến người ta sầu muộn đến chết.
Nhưng nếu cháu gái họ bình an vô sự, lại thuận lợi sinh được một đứa con trai, thì phú quý của Triệu gia lại thêm một tầng bảo đảm.
Việc buôn bán ở Tây Vực dĩ nhiên không phải chỉ mình Triệu Thành làm. Thực ra kẻ làm lớn nhất vẫn là đám thương nhân người Hồ, ví dụ Khang Phật Kim, một năm ước chừng kiếm được mấy chục vạn tấm lụa.
Khang Phật Kim đi hành lang Hà Tây, Triệu Thành đi tuyến Vị Thủy tới Thanh Đường Thành, hai đường không giẫm lên nhau. Nhưng cả hai so với đám thương nhân Hồ đi tuyến phía bắc qua thảo nguyên Âm Sơn thì lại kém xa một bậc.
Các bộ lạc Phiên ở Âm Sơn mấy năm nay mấy lần bắc tiến trước để đánh Thát Đát, độc chiếm tuyến mậu dịch này. Nhưng Thiệu Thụ Đức chí ở việc thống nhất Trung Nguyên, lại lo bị ghì chân binh lực, nên chưa từng coi trọng chuyện ấy.
Y còn đang nhòm ngó quân binh của các bộ Phiên ở Âm Sơn kia mà!
Sau khi người Đảng Hạng ở Hiệp Thạch mãn hạn đóng giữ hai năm, hắn định trưng các bộ Phiên ở Âm Sơn và Hà Lũng đến thay phiên. Vặt lông cừu thì không thể cứ nhìn mãi một con.
- Đại soái, Triệu gia thương hành được mạc phủ chiếu cố, việc mua bán cũng coi như tạm được. Lãi nhiều nhất là chở hàng hóa Tây Vực sang bán ở Linh Hạ, Quan Trung, Hưng Nguyên, Hà Đông, Hà Bắc, rồi lại chở hàng hóa Trung Nguyên sang bán ở Tây Vực, thế là lời hai lượt tiền. Lãi đứng thứ nhì là chở trâu bò gia súc vào đất Thục, rồi mua trà, mua lụa mang về…
Thiệu Thụ Đức cắt ngang lời Triệu Thành:
- Thôi, không cần kể tỉ mỉ thế. Ngọc Nương bảo ta, năm nay đã chia hơn ba vạn quan tiền, hơn năm vạn tấm lụa, rất tốt.
- Đại soái, cuối năm vốn còn phải chia thêm một lần nữa, nhưng đại soái cầm quân ở ngoài nên chưa kịp đưa tới, mấy hôm nữa sẽ đưa tới.
Thiệu Thụ Đức gật đầu:
- Được, cứ giao cho Ngọc Nương là xong.
- Đường buôn Hà Lũng cực kỳ quan trọng, khai thông thì dễ, giữ được mới khó. Sau này ta đánh dẹp Trung Nguyên, không đủ tiền của thì chẳng xong. Thập Tam Lang phải bỏ nhiều tâm sức vào việc này, số tiền ngươi chia cho Ngọc Nương, ta đều có chỗ dùng. Năm nay ở Đồng Châu mở Phùng Dực huyện võ học và Đồng Châu võ học, mỗi châu chiêu mộ một người dạy nông học, một người dạy công học, hai thầy giáo, học trò mấy chục người, chỗ dùng tiền rất nhiều. - Thiệu Thụ Đức lại nói.
Hắn nhớ trong sử sách, Phượng Tường của Lý Mậu Trinh bị quân Biện vây thành hơn một năm, tiền hết dân khốn. Sau khi quân Biện rút đi, Lý Mậu Trinh sai Lý Ngạn Kỳ đi sứ Cam Châu Hồi Cốt, thông thương với Tây Vực, thu được kể hàng vạn, chẳng bao lâu đã có tiền của chiêu mộ binh sĩ, thanh thế lại vững.
Mối lợi ấy quả thật chẳng nhỏ.
Ngoài Triệu Thành, hắn định vun đắp thêm một người nữa, không thể bỏ hết trứng vào một cái giỏ.
Khang Phật Kim thì không được rồi, gã là người của Trương Hoài Thâm. Cô gái Túc Đặc họ Tào từng hầu hạ hắn mấy lần có nhắc qua, nàng có một người anh đang buôn bán phấn trắng, ít lâu nữa sẽ cho gọi đến xem, nếu dùng được thì thử một phen cũng chẳng sao.
Người Túc Đặc làm ăn với người Túc Đặc thì bao giờ cũng dễ dàng hơn.
Triệu Thành lập tức đáp:
- Chuyện đánh dẹp Trung Nguyên là việc lớn, tại hạ ắt dốc hết sức mình, lo đủ tiền của cho đại soái. Chỉ ngại Cao Xương Hồi Cốt thường xuyên cướp phá Sa Châu, đường buôn mấy phen bị chiến loạn chặn đứt, nếu có thể, kính xin đại soái thúc giục đại quân Hà Lũng tiến đánh dẹp chúng.
Thiệu Thụ Đức ngẫm nghĩ một lúc. Đúng vào thời khắc then chốt này, hắn thật chẳng muốn bị chuyện phía tây làm phân tâm.
Hắn thở dài:
- Trương Hoài Thâm thực lực không đủ, e rằng chẳng xong. Quy Nghĩa quân chỉ hơn vạn binh mã, làm sao địch nổi Hồi Cốt? Đợi dẹp xong Đảng Hạng ở Hà Tây, ta sẽ điều một phần binh Phiên tới Sa Châu, tình hình may ra khá hơn.
Mùa đông năm nay, với các bộ lạc trên thảo nguyên, ngày tháng quả thật khó sống.
Dân Phiên dưới quyền cai trị của quân Sóc Phương thì còn dễ nói. Mấy năm nay họ qua Ngưu Trang cho dân Linh Hạ thuê bò, cũng gom được ít nhiều tích luỹ. Thêm nữa, họ mua lương thực cũng dễ, Đô hộ phủ lại cứu tế thêm một chút, vượt qua mùa đông không thành vấn đề.
Nhưng Đảng Hạng Hà Tây ở vùng cát hoang thì khốn đốn thật. Gia súc chết cóng hàng loạt, sang xuân năm sau ắt sẽ trở nên cực kỳ "hung hãn". Năm châu Túc, Cam, Lương, Linh, Phong thậm chí đã chuẩn bị sẵn sàng đối phó với chuyện Đảng Hạng Hà Tây tràn vào cướp phá.
Cùng lúc đó, Đô hộ phủ cũng phái người vượt Hạ Lan sơn, vào vùng cát hoang chiêu an các bộ Đảng Hạng, Thát Đát, Hồi Cốt, cũng thu được chút kết quả.
Chỉ có Anh Nghĩa khả hãn Lý Nhân Mỹ vẫn chưa chịu nộp mạng, khiến người ta bực mình vô cùng.
Cam Châu đô bộ lạc sứ Chu Dịch Ngôn từng mật báo rằng y hợp binh với Thác Bạt Nhân Phúc, đánh cho Lý Nhân Mỹ đại bại, bắt sống và chém hơn ba nghìn kỵ. Nhưng Thác Bạt Nhân Phúc chuyên lo thu nạp dân đinh các bộ ở vùng cát, ngầm mưu bành trướng thế lực riêng, khiến Lý Nhân Mỹ chạy thoát đi xa, công lao đổ sông đổ bể.
Bản mật báo ấy qua Đô hộ phủ dâng lên, Thiệu Thụ Đức bèn nổi cáu.
Hắn đã quyết định, năm nay sẽ trưng điệu Thác Bạt Nhân Phúc vào Quan Trung. Nghe nói dưới trướng y đã phát triển tới sáu bảy nghìn kỵ, vậy thì cứ vào Trung Nguyên mà xung phong hãm trận.
Nếu dám không đến, sẽ điều Cam Châu Hồi Cốt, Túc Châu Long gia, Lương Châu Oa Mạt, Tân Lục Cốc bộ và Sơn Hậu Đảng Hạng cùng xuất binh, coi gã này là đồng đảng của Lý Nhân Mỹ mà diệt luôn một thể.
Giao tranh trên thảo nguyên khác hẳn Trung Nguyên. Địa hình bằng phẳng, mắt nhìn một cái là hết tầm, mạnh thì là mạnh, chẳng có trò hoa mỹ nào để nói. Thực lực chưa tới bảy nghìn kỵ mà cũng dám ra vẻ như thế, đúng là chán sống rồi!
Chuyện khác không bàn, chỉ riêng thực lực của Hà Tây trấn sau khi chỉnh biên thôi, đã đủ đè bẹp "đoàn quân lang thang" của Thác Bạt Nhân Phúc.
Tính đến giữa năm Đại Thuận thứ hai (891), không kể Túc Châu, hai châu Lương, Cam do Hà Tây trấn trực tiếp cai quản, công việc biên hộ lập sổ vẫn tiến hành đều đặn. Sau khi hơn một vạn bảy nghìn lính hàng Kính Nguyên an cư lạc nghiệp, Lương Châu đã biên được hơn 32.700 hộ, 117.700 khẩu; Cam Châu biên được hơn 23.000 hộ, 94.300 khẩu. Tất cả đều dần dần mở rộng chế độ luân canh ba vụ, vừa chăn nuôi vừa cày cấy.
Theo thời gian, việc gặm nhấm các bộ tộc Hồi Cốt, Oa Mạt, Long gia, Túc Đặc, Đảng Hạng, Thổ Phiên tại địa phương sẽ càng lúc càng sâu, số người vào sổ hộ khẩu còn tiếp tục tăng. Thậm chí khi thời cơ chín muồi, tiếp quản các huyện thuộc quyền họ Long ở Túc Châu cũng không phải là không thể.
Thực lực như thế, Thác Bạt Nhân Phúc lấy gì mà so?
- Việc chiêu mộ thợ thủ công Tây Vực, làm đến đâu rồi?
- Bẩm đại soái, cũng có một số người bằng lòng đến, nhưng núi cao sông dài, họ còn nhiều e ngại, kẻ ôm mối nghi ngờ đứng nhìn vẫn đông lắm. Nếu không nhờ tấm biển hiệu nhà Đường còn dùng được, e rằng chẳng mấy ai chịu vào Trung Nguyên.
Triệu Thành đáp.
Đoàn thương nhân của Triệu Thành qua đường dây của Quy Nghĩa quân, lũy kế chiêu mộ được hơn bốn trăm hộ thợ thủ công Hà Tây và Tây Vực. Thiệu Thụ Đức sắp xếp họ vào Đồng Châu đô tác viện mới lập. Cùng với nhân thủ điều động từ năm đại đô tác viện Tuy, Hạ, Linh, Vị, Lan, họ hợp thành nòng cốt của Đồng Châu đô tác viện. Đồng thời, y còn chiêu mộ học đồ ở hai trấn Vị Bắc, Hoa Châu, thậm chí cả một số huyện thuộc Kinh Triệu phủ, nhằm mở rộng lực lượng, chuẩn bị cho cuộc chiến về sau.
"Thành tích ấy đã khá lắm rồi." Thiệu Thụ Đức khen ngợi: "Cứ tiếp tục chiêu mộ đi. Giao thiệp nhiều với thương nhân người Hồ, ngựa tốt vùng Tây Vực, có bao nhiêu lấy bấy nhiêu. Khoản này mình đang thiếu hụt, mấy năm nay chẳng tiến được bước nào."
Triệu Thành nghe xong, lòng hơi bất an.
Thực ra hắn đâu phải chưa từng động não về chuyện này, chỉ có điều quá khó.
Ngựa thường thì không nói làm gì, nhưng ngựa quý Tây Vực rất khó vượt qua đủ thứ thế lực hỗn tạp ở giữa để tới được Linh Hạ. Đám bộ lạc Khương Hồ kia mê ngựa như mê máu thịt, trông thấy là cướp, chẳng thương nhân Hồ nào dám làm mối lái.
Trừ khi Trung Nguyên là một nước thống nhất, đem tầm ảnh hưởng vươn lại tới Tây Vực, chuyện nước Khang dâng bốn nghìn con ngựa quý hồi đầu bản triều mới có thể tái diễn, bằng không thì đừng mong.
Thiệu Thụ Đức thấy bộ dạng bồn chồn của Triệu Thành, bật cười: "Thập Tam lang không cần tự trách quá. Hà Tây, Lũng Hữu, Quy Nghĩa quân, ba trấn ấy cứ dốc sức nghỉ ngơi dưỡng sức. Đợi ta làm xong việc lớn, sẽ lấy đó làm cơ sở, quét sạch lũ yêu ma quỷ quái kia."
Triệu Thành nghe xong mới hơi yên lòng.
Giữ hắn lại ăn một bữa trưa, Thiệu Thụ Đức lại vào trong Hưng Đức cung xử lý việc công.
Chữ viết bút lông của hắn qua nhiều năm luyện tập đã coi được rồi.
Triệu Ngọc ở bên mài mực cho hắn, hai người cười nói vui vẻ, lòng khoan khoái lắm.
"Vợ của Vương Kha vốn là con gái nhà Tẩy Mã Bùi ở Giải Ấp, thế mà cũng chết đột ngột..." Triệu Ngọc trông thấy công văn Thiệu Thụ Đức đang xem, khẽ thở dài, lặng lẽ không nói nên lời.
Tẩy Mã Bùi vốn từ Hằng, con trai của Tuý, định cư ở Tẩy Mã Xuyên huyện Giải, nên lấy đó làm hiệu.
Chi họ Bùi này từng sinh ra hai vị tể tướng: Bùi Đàm làm tể tướng thời Đường Trung Tông; Bùi Viêm làm tể tướng thời Trung Tông và Võ hậu.
Tẩy Mã Bùi còn chia làm hai chi nhỏ, gọi là Thiên Ân chi và Thiên Thọ chi. Vợ Vương Kha xuất thân từ Thiên Ân chi.
Họ Bùi ngoài ra còn có Tây Quyến Bùi, Trung Quyến Bùi, Đông Quyến Bùi, Nam Lai Ngô Bùi, cộng với Tẩy Mã Bùi thành năm phòng, là một trong những môn phiệt đứng đầu bản triều, cả họ từng sinh ra mười bảy vị tể tướng.
Bùi Trinh Nhất, người vừa sinh cho Thiệu đại soái một đứa con trai, xuất thân Đông Quyến Bùi. Chi này dưới triều ta từng có sáu vị tể tướng, nổi danh nhất là Bùi Độ, đời đời cư trú ở huyện Văn Hỉ, Hà Trung.
Quanh Hà Trung phủ và Giáng châu, tại huyện An Ấp thuộc Thiểm châu còn có họ Phong tụ cư.
Nói ra thì tám huyện của Thiểm châu có tới năm huyện nằm ở phía bắc Hoàng Hà, An Ấp là một trong số ấy. Quyền quản hạt của huyện này cứ đổi qua đổi lại giữa Bồ châu (tức Hà Trung phủ), Giáng châu và Thiểm châu, hiện nay thuộc Thiểm châu.
Tang Đô Bảo và Phù Tồn Thẩm dẫn bảy nghìn bộ tốt của Thiên Trụ quân vượt mặt băng Hoàng Hà, tiến vào năm huyện phía bắc Thiểm châu, họ Phong bèn sai người tới bắt mối.
Hồi trước, các bậc trưởng bối họ Phong thấy mất mặt, vì hai cô con gái, một người là góa phụ, một người là đàn bà đã có chồng, đều bị Thiệu Thụ Đức "bắt vào phủ" làm thiếp, nên xấu hổ không dám tới mạc phủ Sóc Phương nhậm chức. Nay thời thế đổi thay, đám con cháu hăng hái muốn tiến thân, trưởng bối cản không nổi, mà cũng chẳng buồn cản.
Một bộ phận họ Phong khác sống ở Hà Trung phủ, phần nhiều làm quan ở Hà Trung, cũng giống họ Bùi.
Vương Kha đã tới Tấn Dương đón dâu, cưới con gái Lý Khắc Dụng, đúng là đắc ý như gió xuân, chỉ chẳng biết Tẩy Mã Bùi nay trong lòng cảm thấy thế nào.
Có lẽ nên lợi dụng một phen, nhưng phải đợi tới lúc mọi sự đã chín muồi.