"Còn bao xa nữa mới đến phủ Kinh Triệu?" Trên đường dịch men theo lòng sông Lạc, lương liệu sứ Chu Lượng lên tiếng hỏi.
"Còn bốn mươi dặm nữa tới huyện Đồng Quan."
"Vậy thì nghỉ ngơi một lát đi." Chu Lượng nhìn đám phu dân đội đất đầy vẻ mệt mỏi, truyền lệnh.
Thân là lương liệu sứ của quân Sóc Phương, trước khi chủ lực kéo đi, hắn đương nhiên phải đến tiền tuyến trước, dựng lương đài, kho khí giới, trữ sẵn vật tư cho cuộc chiến.
Thiểm Quắc vẫn cách vùng lõi Linh Hạ quá xa, lương thực không thể chuyên chở đường dài, chỉ đành dùng lương dư của Vị Bắc, Hoa châu cho gần. Đủ hay không thì còn khó nói.
Giá mà Hà Trung nằm trong tay thì tốt biết bao. Thuyền chở lương từ Linh châu xuất phát, một mạch đến trấn Hà Trung, rồi chuyển sang đường bộ một đoạn là tới được tiền tuyến.
"Dùng liệu cho chiến mã và súc vật kéo, hãy tính toán kỹ thêm lần nữa." Lúc nghỉ chân, Chu Lượng dặn mấy tên văn lại trong quân.
Trình độ toán của hắn chỉ tầm thường, được cái làm việc cẩn thận thôi.
Nhưng bọn văn lại dưới tay hắn, toàn là những kẻ sau khi triều đình bãi khoa thi Minh Toán đã đến đầu quân, lăn lộn trong quân doanh đã nhiều năm, toán học giỏi, lại quen thuộc từng ngóc ngách của doanh trại, đều là nhân tài làm việc thực tế.
Khoa cử của triều đình vốn kế thừa nhà Tùy, lại có thêm phát triển, gồm hơn năm mươi khoa mục, như Tiến sĩ, Minh Kinh, Minh Toán, Minh Pháp, Minh Thư vân vân. Năm nào cũng thi, không ấn định số lượng đỗ, lấy theo thực lực. Ví như khoa Tú tài, vì quá khó, mỗi năm đỗ quá ít nên đành đình bãi luôn.
Sau loạn Hoàng Sào, vì thiếu tiền, triều đình chặt bớt không ít khoa mục, Minh Toán là một trong số đó. Bọn sinh đồ học toán nhiều năm biết làm sao đây? Đương nhiên chỉ còn đường đến những nơi cho họ nuôi miệng nuôi nhà mà sống.
Yêu cầu đối với thí sinh thi toán vốn không cao, bởi dẫu có đỗ cũng chỉ làm quan nhỏ bét Tòng cửu phẩm hạ, cả đời cũng chẳng thăng được mấy bậc, lên tới thất phẩm đã là vái trời lạy phật, tuyệt đối không thể chen vào hàng "quý" (ngũ phẩm), thậm chí phần đông cả đời chỉ quanh quẩn ở cửu phẩm.
Kỳ thực thời này còn may chán. Mấy khoa "phụ" như Minh Toán bị khinh, không bì được khoa "chính" Tiến sĩ, nhưng dù sao năm nào cũng thi, năm nào cũng có người đỗ, đỗ thật sự được làm quan, là "quan" chứ không phải "lại", rốt cuộc vẫn đào tạo ra không ít nhân tài mà quốc gia cần.
Đến thời nhà Minh thì chỉ còn một khoa Tiến sĩ, lúc đó người học toán, học luật, học thư pháp biết làm sao đây?
Mười châu của Sóc Phương, số lượng y sinh, kinh sinh đã gấp đôi con số triều đình quy định, năm nay cũng đã mở trường toán ở cấp châu huyện, lại thêm một khoản lớn, một năm không ít hơn hai vạn quan tiền.
Bác sĩ nông học cũng đang chiêu mộ, nhưng không định mở tới tận cấp huyện, trước mắt mở một trường cấp châu, gộp cả mã chính, gây giống vào.
Còn công học bác sĩ, pháp học bác sĩ thì thôi tiết kiệm trước đã, trừ phi triều đình chịu "tài trợ".
"Phi Hùng quân giờ đã có hai vạn bảy nghìn ngựa, Thiết Kị quân hai vạn ngựa. Hai quân này tháng sau sẽ sớm tiến về phía nam, chớ có tính sai." Chu Lượng toán dở nên dặn đi dặn lại, chỉ sợ có sai sót.
"Tuân mệnh." Bọn văn lại đồng thanh đáp.
Ngựa của hai quân Phi Hùng, Thiết Kị đúng là "kiểu cách" thật!
Một khi khai chiến, chúng ngay cả cỏ trộn lương đậu cũng chẳng chịu ăn, chỉ đòi cám đậu trộn cám, nặn thành bánh cho ngựa ăn.
Bốn vạn bảy nghìn con ngựa, một ngày ăn hơn bốn nghìn hai trăm hộc lương, một tháng là mười hai vạn bảy nghìn hộc, sức ăn kinh người!
Không còn cách nào, cuối cùng vẫn phải thương lượng với họ, trộn thêm cỏ khô vào, giảm bớt lượng lương.
Ngựa của kỵ binh thuộc biên Thiết Lâm quân còn chịu ăn cỏ lẫn đậu, hai quân Thiết Kị, Phi Hùng sao lại kiểu cách đến thế?
Hai trấn Vị, Hoa chẳng qua hơn trăm vạn nhân khẩu, chống đỡ được bao lâu?
Nhưng Trung Nguyên cũng chẳng có nhiều đồng cỏ, đấy lại là vấn đề.
Đánh trận, hậu cần đúng là mối khó lớn, hừ! Giá mà phủ Kinh Triệu chịu cung cấp lương cỏ thì dễ biết bao...
Nghỉ ngơi một lúc, đoàn xe lại lên đường.
Lần này họ chở nhiều khí cụ doanh trại, thêm năm mươi vạn mũi tên, đưa trước về Đồng, Hoa cất trữ.
Tháng này còn xuất phát thêm một đội lạc đà ngựa thồ, hơn vạn con lạc đà, hơn tám nghìn ngựa thồ, chở đậu Hồi Cột, hoàng đậu, dây thừng, đá mài, xẻng đục, vải bạt, hũ gốm đủ thứ linh tinh.
Lại thêm một khoản chi lớn.
Ngoài ra, còn phải phái người đến Đồng châu, chỉnh đốn lại mấy mỏ than đá. Đại quân hành động, có than đá dùng tiện hơn đi đốn củi nhiều.
Đại soái không thích chặt cây, trong quân giờ cũng quen dùng than đá rồi, trừ phi chỗ hạ trại không có.
Việc dùng than đá của triều đình, lấy Trường An và Thái Nguyên là nhiều nhất, mà than đá của Trường An chủ yếu đến từ Đồng châu, vậy là giải quyết được một mối phiền toái lớn.
Đánh trận xa vùng lõi, chi phí cao đến thế cơ đấy! Trách sao đại soái ra lệnh rút người từ năm đại đô tác viện Tuy, Hạ, Linh, Lan, Vị, thành lập đô tác viện Đồng châu, vì phí chuyên chở quá lớn.
Giữa tháng tám, đoàn xe do chính Chu Lượng thống suất vượt sông Lạc, đến Đồng châu.
Việc tập kết vật tư đang tiến hành, việc tập kết nhân lực cũng sắp bắt đầu...
"Chuyến này tiến binh Trung Nguyên, đã nghĩ kỹ đánh thế nào chưa?" Trở về Ung Lâm cung ở Thắng châu, Thiệu Thụ Đức cho gọi thiết kị quân sứ Chiết Tự Dụ và phi hùng quân sứ Dương Hoằng Vọng.
Đánh vòng lớn, trước hết phải giải quyết vấn đề hậu cần tiếp tế.
"Trung Nguyên không có nhiều đồng cỏ, người và chiến mã lấy lương ở đâu?" Ba người ngồi quây quần ăn dưa quả, Thiệu Thụ Đức hỏi: "Kỵ binh xuất phát, nhiều lắm mang theo mười ngày ăn uống, phần còn lại lấy đâu?"
"Đại soái có cho phép cướp bóc bách tính không?" Chiết Tự Dụ hỏi thẳng: "Nếu bách tính không chịu nộp lương, có cho phép đồ thôn đồ trấn không?"
Thiệu Thụ Đức im lặng. Đây là vấn đề cực kỳ thực tế, lại không tránh được.
Trung Nguyên khác thảo nguyên, chẳng có nhiều đồng cỏ cho ngươi chăn thả ngựa, trâu dê. Dẫu có đất cỏ trống, loại cỏ mọc trên đó cũng rất vấn đề. Dắt theo đàn trâu dê lớn mà đi, không phải không được, nhưng cực kỳ khó khăn, chiêu này e rằng không mấy tác dụng.
"Phô mai và thịt khô mang theo nhiều, thứ ấy chịu đói lâu." Dương Hoằng Vọng thấy Thiệu Thụ Đức đang trầm tư, bên cạnh đề nghị: "Có thể chống đỡ hơn mười ngày."
"Có thể trưng lương, nhưng cố ít giết người." Thiệu Thụ Đức cũng biết câu này khá bất lực. Thực tế, người ta thấy ngươi không giết người thì lấy gì mà nộp lương? Huống chi dân thường nơi thôn dã không có mấy lương thực, đặc biệt nếu kẻ địch đã kiên bích thanh dã thì thực sự chẳng còn gì, ngươi bổ sung ở đâu?
"Nếu quân địch đào hào chặn đường, có cho phép đuổi bách tính lấp hào không?" Chiết Tự Dụ lại hỏi.
Thiệu Thụ Đức hơi nổi giận, sao cứ hỏi những câu nhói tai thế này? Nhưng hắn có lý trí, biết đó đều là vấn đề thực tế. Cái thực tế chết tiệt!
Hắn cố nhớ lại cách làm của người Mông Cổ.
Đế quốc Mông Cổ có tu sử, trong hồ sơ ghi chép chính thức của họ viết rằng binh sĩ đánh xa lúc đứt lương ăn cả thịt người, ăn xác súc vật chết ngã, thậm chí đói quá còn ăn cỏ.
Bắt được tù binh, cứ mười người rút một tên làm thịt, gặp con vật gì cũng ăn, kể cả chuột, mèo.
Nếu cả người lẫn thú đều không có mà ăn, đói đến cùng cực thì đâm một nhát vào mông ngựa, hút máu ngựa.
Đứt lương lại đứt củi thì ăn sống luôn nội tạng ngựa.
Đánh đường dài đâu có đẹp như vẻ ngoài, đói cơm là cơm bữa.
Sự tàn nhẫn đó, kẻ sống ở vùng giàu có không bao giờ có được, trên thảo nguyên thì không ít. Đó cũng là lý do Thiệu Thụ Đức thích chiêu mộ kỵ binh thảo nguyên, không chỉ vì nhiều người trong bọn họ luyện cưỡi ngựa từ bé.
Đương nhiên bọn họ đều không làm được đến mức người Mông Cổ. Không phải không chịu khổ bằng người Mông Cổ, mà là không có cái tàn nhẫn ấy, đạo đức làm đáy chưa đủ thấp.
"Cách lấp hào có nhiều, thậm chí còn đi vòng được." Thiệu Thụ Đức trừng mắt nhìn cậu em vợ.
Từ góc độ tranh bá mà nói, đuổi bách tính lấp hào có lẽ chẳng có gì, bởi quân phiệt làm thế nhiều vô kể, ngay cả hào kiệt nổi danh trong sử, vua khai quốc cũng từng làm.
Ăn thịt người có lẽ cũng chẳng sao. Thiên hạ đại loạn, trật tự sản xuất đổ nát, lấy đâu ra nhiều lương thực? Cuối đời Tần không có người ăn thịt người sao? Thời Tam Quốc không có sao? Cuối Nguyên đầu Minh, đạo nghĩa quân nào chưa ăn thịt người? Tệ lắm thì đoạt được thiên hạ rồi cho người tô vẽ lại, thu quét các sổ sách dân gian, hạ thấp độ tin cậy, xếp vào dã sử.
Đồ thành để hù uy cũng hình như chẳng sao. Vì tiện thế mà, về sau nhiều thành có thể không đánh đã hàng.
Nhưng thực sự làm vậy, rốt cuộc vẫn không hợp giá trị quan của mình.
Đã bị đồng hóa đến mức này, lại bỏ nốt chút kiên trì còn sót lại thì chơi bời gì nữa!
"Lải nhải quá!" Thiệu Thụ Đức đứng bật dậy, cười mắng: "Không có mấy thứ ấy thì đánh trận không được sao? Hào kiệt xưa nay, ta kính nhất Thái Tông, đánh trận sạch sẽ nhất. Mau lăn về lập cho ta một lộ tuyến tiến quân. Chuyến này địch không phòng bị, nhất định chịu thiệt. Ăn thiệt rồi nhiều khả năng sẽ biết chừa, nhưng đó là lần sau, chẳng liên quan lần này. Thực sự đánh không nổi thì các ngươi rút về, ta không trách."
"Tuân mệnh." Hai người cùng thi lễ.
Xưa nay chinh chiến, hào kiệt cùng nổi, chém giết không ngừng.
Kẻ thì bất trắc thủ đoạn, người thì có việc làm việc không.
Cùng một ban bối, cùng một thực lực, kẻ trước dễ thành công hơn người sau, có thể gọi là tiền xấu đuổi tiền tốt.
Thiệu Thụ Đức thấy mình đến giờ chưa bị xã hội vả cho trận nào, có lẽ chưa cần vội hạ thấp mức đạo đức. Tệ lắm thì ngồi giữ Quan Trung, khống chế Bồ Tân quan, Đồng quan, Vũ quan, từ từ tìm cơ hội, chứ sụp đổ thì chưa tới nỗi.
Chiết, Dương hai người đi rồi, Thiệu Thụ Đức lại xem bức thư Chiết Tự Luân gửi đến.
Thực ra trước đã xem một lần, giờ xem lại, trong lòng đã quyết định.
Hắn cho gọi Lư Tự Nghiệp.
"Viết thư cho Chiết tư đồ ở Phượng Tường, mời ông ta tổng lãm toàn cục, chinh phạt Phùng Hành Tập." Thiệu Thụ Đức nói: "Rồi phái sứ đến riêng Phượng Tường phủ, Hưng Nguyên phủ và Kim châu, phân tích lợi hại. Ba trấn liên binh, lấy Chiết Tông Bản làm soái. Gia Cát Trọng Phương, Lý Tường nếu không chịu, ta tự có cách xử trí."
Ba nhà này, trừ Kim Thương là trấn nhỏ ra, Phượng Tường, Hưng Nguyên thực lực đều không thể xem nhẹ.
Gia Cát Trọng Phương giờ có chừng hai vạn nha quân, Chiết Tông Bản hơn một chút, nhưng cũng không quá hai vạn rưỡi, còn Lý Tường ở Kim Thương thì không tới một vạn.
Ba nhà hợp binh, sao cũng gom được trên một vạn rưỡi.
Cũng gần đủ rồi, địa hình bên kia, binh lực quá đông cũng là chuyện phiền.
"Đánh hạ Quân châu xong, chớ vội trả lại, ta còn phải đàm phán với Triệu Đức Yên."