Ngày mười tám tháng mười năm Đại Thuận đầu tiên, huyện Tây Hà.
Huyện Hà Tây trực thuộc phủ Hà Trung, nhưng lại nằm ở bờ tây sông Hoàng Hà. Từ khi triều đại lập nên, quyền quản lý nơi này cứ thay đổi liên tục, lúc thuộc đồng châu đạo Quan Nội, lúc lại thuộc Hà Trung đạo phủ Hà Trung, hiện tại thì do phủ Hà Trung chiếm giữ.
Huyện Hà Tây, vị trí đại khái nằm trong địa phận hương Bình Dân, huyện Đại Lợi đời sau, đối diện là huyện Hà Đông thuộc phủ Hà Trung (nay là Vĩnh Tế), cũng là nơi đặt trị sở của trấn Hà Trung.
Cách huyện Hà Tây về phía đông hai dặm bên bờ sông có một tòa quan ải, gọi là "Tây quan thành".
Cách huyện Hà Đông về phía tây hai dặm bên bờ sông có một tòa quan ải, gọi là "Đông quan thành".
Ngay giữa bãi cát giữa lòng sông, người ta xây thành Trung Tỏa, mô hình gần giống ba thành Hà Dương.
Nơi đây bắc cầu phao, rộng chừng hai trăm bước, nối liền ba thành. Trước năm Khải Nguyên thứ chín, cầu dùng tre nứa kết lại, sau mới đổi thành xích sắt để tiện cho tàu bè qua lại hướng bắc nam, không làm đứt đoạn đường thủy.
Hai bên bờ sông mỗi bên đặt bốn con trâu sắt và bốn người sắt để giữ cố định xích sắt. Phía dưới mỗi con trâu sắt lại đúc hai cây cột sắt, trước sau một trước một nấp, cắm sâu xuống lòng đất hơn một trượng.
Tây quan thành, thành Trung Tỏa và Đông quan thành gộp lại gọi là "Bồ Tấn quan".
Triều đình có quy chế, các cửa ải bốn mặt kinh thành có đường trạm ghé qua đều là thượng quan, tổng cộng có sáu chỗ, Bồ Tấn quan và Đồng quan mỗi nơi chiếm một chỗ.
Mà con đường trạm đi qua hai tòa quan ải này cũng là hai tuyến đường huyết mạch chính đi từ phía đông vào thành Trường An.
- Triệu tùy sứ, thành này, ải này, rõ ràng nằm ở đất Hà Tây, cớ sao lại để Hà Trung chiếm giữ? Nhìn vào chẳng khác nào gai nhọn đâm sau lưng, khiến người ta thấy khó chịu vô cùng.
Thiệu Thụ Đức đứng trên tầng cao nhất của tháp Phật, chỉ tay về phía thành trì và quan ải ở phía đông mà hỏi.
- Năm Chí Đức thứ nhất, triều đình đặt chức Hà Trung phòng thủ thủ trẽ Bồ Quan sứ. Năm sau, thăng làm Hà Trung tiết độ kiêm Bồ Quan phòng thủ sứ, từ đó cứ theo lệ ấy mà nối tiếp đời này qua đời khác.
Triệu Quang Phùng quả nhiên đọc nhiều sách vở, hễ hỏi đến là năm tháng sự việc đều rành mạch rõ ràng, quả không hổ danh là tiến sĩ.
Thế này thì vô lý quá!
Thiệu đại soái nổi giận.
Một con đường chiến lược quan trọng như thế này, chẳng lẽ không nên mỗi bên giữ một nửa sao?
Ba thành Bồ Quan, quân trú phòng toàn là người Hà Trung, mà từ đây đến Trường An chưa đầy ba trăm dặm, các ngươi còn coi hoàng thượng ra gì nữa?
- Đợi ta chỉnh đốn xong xuôi việc năm châu ở Vị Bắc, ta sẽ cùng Vương Trọng Vinh nói chuyện cho ra ngô ra khoai về cái huyện Hà Tây này.
Thiệu Thụ Đức bước xuống tháp Phật, thong thả nói.
- Đại soái cớ gì lại đem chuyện này ra trêu đùa!
Triệu Quang Phùng cười nói:
- Triều đình cũng chẳng muốn thấy chúng ta chiếm đoạt Hà Tây đâu.
- Triều đình còn chẳng muốn ta chiếm đoạt Đồng Châu ấy chứ.
Thiệu Thụ Đức cũng cười đáp.
Đồng Châu có ba bốn mươi vạn nhân khẩu, đặt ở miền Hà Bắc có lẽ chẳng đáng là bao, nhưng ở đất Quan Cả, đây chính là đại quận hàng đầu, hiện tại chỉ kém hơn phủ Hoa Châu một chút.
Nhận được chiếu thư của triều đình, Thiệu Thụ Đức liền dẫn đại quân nam tiến ngày đêm không nghỉ, tính ra có Thiết Lâm quân một vạn người, Thiên Trụ quân bảy nghìn, Phi Hùng quân một vạn, Thiên Hùng quân năm nghìn, Nghĩa Tòng quân tám nghìn, cả bộ lẫn kỵ tổng cộng bốn vạn quân.
Mang theo danh nghĩa đại nghĩa của triều đình, bốn vạn đại quân ào ạt tiến đánh Đồng Châu vốn đang trống hoác. Bảy huyện thì có tới sáu huyện nghe tin liền xin hàng, duy chỉ có huyện Phùng Dực (tức Đồng Châu, nay là Đại Lợi) đóng cửa cố thủ, không hàng không chiến.
Cứ mặc kệ chúng đi!
Thiệu Thụ Đức đã cử Thiên Hùng quân sứ Tạng Đô Bảo làm Thanh đạo trảm trược sứ, vượt sông Lạc trước, đóng quân lập trại ở bờ nam.
Hắn tự mình dẫn dắt trung quân chủ lực dọc theo bờ tây sông Hoàng Hà tiến đánh huyện Triều Ấp (nay là trấn Triều Ấp, huyện Đại Lợi) cách phía tây Hà Tây chưa đầy ba dặm.
- Tướng phản loạn Hắc Vấn Uy vây đánh Hoa Châu mười mấy ngày mà không hạ nổi, nay dùng kế gì để phá thành?
Trên đường đi tới Triều Ấp, Thiệu Thụ Đức hỏi hai vị mưu sĩ Triệu và Trần.
- Kế hoạch đại soái vạch ra hoàn toàn khả thi.
Trần Thành đáp lời trước:
- Chủ lực vây đánh Đồng Châu, Tạng quân sứ phái bộ đội đóng trại ở bờ nam sông Lạc, khiến Hắc Vấn Uy lầm tưởng đại quân ta muốn quyết chiến với hắn.
- Hắn mà muốn đến quyết chiến thì ta lại càng mừng. Chẳng qua chỉ là một lũ quân lính mệt mỏi, ta tự có thể một trận quét sạch chúng.
Thiệu Thụ Đức ra lệnh trải bản đồ ra, chăm chú nhìn địa thế núi sông hai châu Đồng, Hoa.
Hắc Vấn Uy không thể nhân lúc giữa đường tiêu diệt toàn bộ bộ đội của Vương Biện, coi như đã thất bại một nửa.
Vương Biện mang theo năm trăm kỵ binh mà Thiệu Thụ Đức cho mượn, một mạch phóng như bay về Hoa Châu, sau đó lại lần lượt có thêm hai nghìn tàn quân chạy về. Trong thành Hoa Châu vẫn còn một nghìn quân châu, hắn dựa vào ba nghìn năm trăm con người ấy, lại đi phu phen dân tráng, cắn răng phòng thủ đến tận bây giờ.
Hắc Vấn Uy cũng chỉ có hơn vạn quân, cắm chốt dưới chân thành Hoa Châu, đánh trận cực kỳ chật vật, mà muốn rút lui thì lại tiếc nuối không nỡ, đúng là tiến thoái lưỡng nan.
Tệ hơn là hắn đã bị triều đình tước đoạt toàn bộ chức vụ, dốc toàn lực kéo quân đi đánh nơi khác khiến sáu huyện Đồng Châu trống hoác đều rơi vào tay giặt. Đối mặt với cục diện thế này, nếu đặt mình vào vị trí của hắn, Thiệu Thụ Đức cũng chẳng biết phải làm sao.
Có lẽ chỉ còn cách liều chết tìm đường sống, nhanh chóng quay về Đồng Châu, trong ứng ngoài hợp với quân thủ thành để đại phá chủ lực quân Thượng Phương.
Nói ra thì có vẻ hơi hoang đường, nhưng đây quả thực là con đường sống duy nhất của hắn.
- Cách dùng binh của đại soái xưa nay vẫn tạo cho người ta ấn tượng là cẩn trọng tiến bước, đánh chắc tiến chắc. Trận địa bày ra lúc này cũng thế, chủ lực vây đánh Đồng Châu, bờ nam sông Lạc lại cắt một nhánh quân đóng trại phòng thủ, có thể gọi là vững như thành đồng.
Triệu Quang Phùng cười nói:
- Thiết Lâm quân, Nghĩa Tòng quân, Phi Hùng quân chỉ hai ngày nữa là sẽ có mặt đầy đủ dưới chân thành Đồng Châu, mà năm nghìn bộ tốt Thiên Hùng quân cũng đang canh chừng ở bờ nam sông Lạc, chỉ thiếu mỗi Thiên Trụ quân…
- Kỵ binh xuất động toàn bộ, nhất định phải mở rộng phạm vi tìm kiếm, không được để quân giặc bén mảng lại gần Đồng Châu, tuyệt đối không để chúng nắm được hư thực của quân ta.
Thiệu Thụ Đức ra lệnh:
- Lấy Sa Viễn Giám trước, trong vườn ắt có ngựa do các trấn dâng tiến, trước tiên phân phát cho Phi Hùng quân. Đợi đánh xong trận này, tính sau với triều đình.
Sa Viễn Giám thuộc sự quản lý của Thái Bộc Tự, là một khu chăn nuôi ngựa do triều đình lập nên ở đất Quan Trung, nằm ở phía nam thành Đồng Châu. Vốn là bãi chăn ngựa, nhưng nay đã biến thành "căn cứ lương thực", nuôi rất nhiều trâu bò để phục vụ yến tiệc, tế tự của triều đình và do Thượng Thực Cục lấy dùng. Súc vật do các trấn dâng cống, phần lớn đều gửi nuôi ở đây, định kỳ đưa về Trường An.
Ngoài thành Hoa Châu, Hắc Vấn Uy ngồi điềm nhiên bất động, trông có vẻ ung dung nhàn nhã.
- Đại soái, gia quyến chúng ta đều ở Đồng Châu, nếu bị tay giặc họ Thiệu bắt giữ, lòng quân và sĩ khí e là sẽ tan rã mất.
Hắc Vấn Uy tuy đã bị tước hết chức vụ, nhưng trong quân Đồng Châu mọi người vẫn quen gọi hắn là Trấn Quốc quân tiết độ sứ.
- Giặc họ Thiệu mang mười vạn đại quân vây đánh Đồng Châu, mà trong thành chỉ có vỏn vẹn hai nghìn rưỡi quân, dẫu có bắt dân đinh nhập ngũ cũng chẳng thể cầm cự lâu đâu, đại soái!
- Hắn lấy đâu ra mười vạn quân? Cùng lắm là năm vạn.
- Dù là năm vạn quân vây thành, ngày đêm tấn công, thì thủ được bao lâu?
- Hắn thực sự muốn đánh Đồng Châu ư?
- Chẳng lẽ còn giả sao? Có tin cấp báo từ phía bắc truyền tới, nói tên giặc họ Thiệu đang bắt phu phen dân tráng ở các huyện Triều Ấp, Hàn Thành, Bạch Thuỷ, Hợp Dương… thu gom lương thảo, tất cả đều chở về Sa Viễn Giám.
- Phụng Tiên, Mỹ Nguyên, Phú Bình, Phàn Huyện ở phía tây quả thực cũng đang trưng thu dân tráng, lương thảo, định bụng chở qua sông đưa thẳng đến dưới chân thành Đồng Châu. Kỵ binh thám thính trong quân đã nhìn thấy từ xa, đoàn dân tráng đi dài vô tận.
- Làm ra trận thế lớn nhường này, xem ra hắn đã hạ quyết tâm phải san bằng Đồng Châu cho kỳ được.
- Đại soái, nếu không nghĩ cách nhanh chóng, một khi mất Đồng Châu, trong quân ắt sẽ có kẻ lén lút thông đồng với giặc họ Thiệu.
Bốp!
Hắc Vấn Uy giáng mạnh một chưởng xuống án thư, chặn đứng những lời bàn tán nhao nhao của các bộ tướng.
Đã đánh giá thấp tên giặc này rồi!
Trong lòng Hắc Vấn Uy dâng lên một nỗi phiền muộn.
Dụng binh kín kẽ không hở giọt nước, lo toan chu toàn mọi bề. Hắn rất thích lấy thế mạnh đè người, lấy mạnh chém yếu, lấy đông hiếp ít.
Dù đôi bên binh lực ngang ngửa, tên giặc ấy vẫn sẽ dùng mọi thủ đoạn đê tiện để làm giảm sĩ khí đối phương, làm lung lay lòng quân, đợi đến khi sức chiến đấu của địch giảm sút nghiêm trọng so với thời kỳ đỉnh cao, hắn mới tung ra đòn chí mạng để quyết chiến.
Giá mà ngày ấy ở đất Sóc Châu, ta chém một đao kết liễu hắn thì tốt biết mấy! Đâu có mang lại phiền muộn thế này hôm nay.
Hắc Vấn Uy đứng phắt dậy, đảo mắt nhìn đám tướng lĩnh, phần lớn đều là những thân binh tướng lĩnh từng theo chân hắn nam chinh từ đất Phong Châu.
Dù tên giặc họ Thiệu ấy thế nào đi nữa, hắn vẫn là kẻ sống rất có nghĩa khí. Gia quyến của mọi người bị kẹt ở thành Thiên Đức, hắn đều thả cho về hết, nghe nói các tướng soái bị bắt cũng đều được tha mạng.
Cái khí lượng ấy của hắn quả thật không tầm thường, không phải kiểu tiểu nhân lấy oán trả oán.
- Cục diện hiện tại, chắc các vị cũng nhìn rõ rồi đấy. Đánh nhanh thắng nhanh thì có lợi, kéo dài chiến cục thì bất lợi.
Hắc Vấn Uy lên tiếng:
- Giặc họ Thiệu đánh trận mười năm trời, ta chưa từng thấy hắn giở ra chiêu trò gì mới mẻ, lần này chắc chắn lại lấy Đồng Châu làm mồi nhử, dụ ta kéo quân đến, rồi tung hàng vạn quân ra lấy nhàn hạ đánh mệt nhọc, tiêu diệt một vạn quân mệt mỏi của ta.
- Cách dùng binh của kẻ này rất coi trọng chữ "thế".
Hắc Vấn Uy vừa hồi tưởng vừa nói.
Tôn Tử từng bảo: "Bậc thiện chiến tìm kiếm thế trận, chứ không trách cứ con người, thế nên họ biết chọn người để nương theo thế."
Xét theo cục diện hiện tại, Thiệu Thụ Đức quả thực đã tạo ra được một cái thế: Một là bốn vạn đại quân khí thế ngút trời, huấn luyện nghiêm chỉnh, thanh thế tựa thái sơn đè đỉnh; Hai là vây đánh một Đồng Châu binh lực mỏng manh, gia quyến quân sĩ Đồng Châu đều nằm trong thành, ai nấy nơm nớp lo sợ; Ba là chiếm được đại nghĩa chính thống của triều đình, các huyện xung quanh hoặc là nghe danh xin hàng, hoặc là hợp tác hết mình, lương thảo, phu phen chuẩn bị đâu vào đấy, đã chiếm được nhân hòa; Bốn là quân sĩ Đồng Châu lòng dạ nóng lòng muốn về cứu viện, vội vã lên đường nên sức lực suy kiệt, trong khi quân Thượng Phương lại được nghỉ ngơi dưỡng sức…
Âm thanh lớn nhất thường tĩnh lặng, tài nghệ cao nhất trông có vẻ vụng về.
Kẻ này chưa từng đánh qua trận chiến nào rực rỡ đến cực điểm, vi diệu đến đỉnh cao hay lay động tâm can, nhưng hắn cứ thế mà thắng.
Cái thế, đã được hắn dùng đến mức tận cùng rồi.
Nhưng những lời này không thể nói cho bộ tướng nghe được, nói ra chỉ tổ làm nhụt chí quân tâm!
Tiền vốn không nhiều bằng người ta, đến cái "thế" mà cũng bị lép vế thế này, chúng ta chẳng còn sự lựa chọn nào khác nữa rồi.
Hắc Vấn Uy cũng là tay lão luyện trong quân ngũ, hắn cực kỳ ghét đánh những trận chiến không còn sự lựa chọn, nhưng lần này buộc phải đánh. Trừ phi vứt bỏ tất cả, dẫn quân chạy thẳng về hướng đông đầu quân cho cha con Vương Trọng Vinh hoặc Chu Toàn Trung.
- Hai ngày nay từ từ thu binh, thoát khỏi sự bám riết của Vương Biện.
Hắc Vấn Uy cuối cùng cũng đưa ra quyết định, nói:
- Nếu hắn dám xuất thành truy kích, chúng ta nhân cơ hội tiêu diệt gọn hắn trong một trận. Nếu không dám, ta sẽ quay về phía bắc, trước tiên đánh tan đại trại bờ nam sông Lạc của giặc họ Thiệu, rồi nhân đà thắng lợi mà quyết chiến, một mẻ hốt gọn kẻ địch.
- Trận chiến này, quân ta mang khí thế của đội quân phải liều chết. Hơn vạn trai tráng Đồng Châu đồng lòng hợp sức cứu viện người nhà, nhất định sẽ liều mạng chiến đấu đến cùng. Giặc họ Thiệu hạ trại chắn ngang đường, thoạt nhìn thì vững chãi, nhưng há chẳng nghe câu "đường về của quân giặc chớ nên chặn đánh" hay sao?
Hắc Vấn Uy cất cao giọng:
- Thắng lợi nằm trong tay chúng ta!
Biểu cảm trên mặt các tướng lĩnh phong phú vô cùng.
Đại soái vẫn mãi là đại soái, qua một hồi phân tích thế này, nghe ra quả thực có vài phần hợp lý.
Thôi được, chỉ cần binh lính tin là được, sẵn sàng liều chết chiến đấu vẫn hơn là đại bại tẩu tán nghìn dặm. Hoàn cảnh dở dang thế này, quả thực chẳng còn sự lựa chọn nào khác.
Mọi người đưa mắt nhìn nhau, trong lòng ai nấy thầm nghĩ e là trong hàng ngũ bọn họ đã có kẻ lén lút thông đồng với giặc họ Thiệu từ đời thuở nào rồi.
- Trận chiến này, chỉ có tiến không có lùi, chỉ có ta chứ không có địch.
Hắc Vấn Uy nói:
- Ngày mai lập tức phát thưởng xuống dưới!
- Đại soái anh minh!
Các tướng cùng đồng thanh hô lớn.
Hắc Vấn Uy hài lòng nhìn đám thuộc hạ, nhưng trong lòng lại đang tính toán: Đêm nay sẽ phái sứ giả đi thẳng tới Hà Dương, xin quy thuận Chu Toàn Trung. Đất Quan Trung gần như toàn là người của giặc họ Thiệu, đơn thương độc mã thế này thật khó bề chống cự!