Ngày mùng sáu tháng năm, đại quân chủ lực của Chỉ huy sứ Bảo Tà Đạo là Trương Ngân Cầu vượt núi xuất kích, tiến đến phía bắc huyện Nam Trịnh.
- Mạt tướng đến chậm hơn đại soái, thật hổ thẹn khôn cùng.
Vừa bước vào trong thành, Trương Ngân Cầu đã mang vẻ mặt hổ thẹn nói.
Thiệu Thù Đức bấy giờ đang ở trong một cội biệt viện của họ Chư. Ngay gần đó là khu phố chợ, suốt cả buổi sáng nay, hắn ngồi trên lầu cao nhìn xuống cảnh thị tứ đã khôi phục lại cảnh mua bán nhộn nhịp.
Phủ Hưng Nguyên vẫn rất phồn hoa.
Xe lớn xe nhỏ tấp nập ra vào, trong ngoài tường phường người xe kẹt cứng khó mà nhích lên được. Trên xe thảy đều chở thóc lúa, đồ gốm, trà, muối, lụa là cùng vô số hàng hóa khác, chở thẳng đến chợ phía tây nằm trong tường phường để bày bán. Nghe nói ở tiệm Trường Liễu cách thành phủ chừng hơn mười dặm về phía bắc còn có một khu chợ quy mô lớn hơn nữa, lụa là, trà, dược liệu của Hán Trung đều tập trung cả ở đó rồi tỏa đi bán khắp Quan Trung đến tận Quan Bắc. Lại có rất nhiều thương nhân từ miền Quan Lái thúc giục gia súc đến tiệm Trường Liễu giao dịch, đôi bên đều thu lời lớn.
Việc buôn bán mà đôi bên cùng có lợi mới là việc buôn bán có thể duy trì lâu dài.
Thực ra Thiệu Thù Đức lúc này đã ấp ủ một ý tưởng mơ hồ, đó chính là xây dựng một thị trường thống nhất trong phạm vi quyền quản lý của mình.
Hệ thống thương nghiệp của triều đình vốn dĩ vô cùng chia cắt bởi nạn phiên trấn cát cứ cùng chế độ châu huyện, trạm kiểm soát mọc lên như nấm, buôn bán vượt qua ranh giới các châu tốn kém vô cùng. Lập ra một thị trường thống nhất không những có lợi cho việc phát triển thương nghiệp, mà còn củng cố thêm uy quyền của triều đình trung ương. Thiệu Thù Đức sợ mình quên mất, đã ghi chép lại toàn bộ vào một cuốn sổ tay đóng gáy cẩn thận, tính toán quay về sẽ tìm người bàn bạc ngay.
Đương nhiên, việc phát triển thương nghiệp còn vướng phải một vấn đề tiền tệ, đây mới là điều khiến người ta đau đầu.
Mạn Lan Châu đang tiến hành tìm kiếm mỏ quặng, đám thuộc hạ hớn hở báo tin về: đã tìm thấy bạc, lại thêm một lượng nhỏ vàng, thế còn đồng thì sao?
Hơn nữa số lượng bạc tìm được lại quá ít ỏi, một năm không biết có nổi vài nghìn cân hay không. Chút bạc ấy ném vào thị trường chẳng khác nào muối bỏ biển.
Người Tây Ban Nha đời sau chinh phục châu Mỹ, thiết lập nên hai đại thuộc địa Tân Tây Ban Nha và Peru. Vàng từ khu tòa án thẩm vấn thành phố Mexico, bạc từ Guadalajara, vàng từ Santa Fe de Bogotá, bạc từ Santiago, cùng mỏ bạc Potosí giàu có kinh người, từng đoàn tàu chở đầy của cải vượt biển quay về Cádiz, mỗi năm thu về hơn một nghìn triệu peso (một peso chưa đầy ba mươi gram).
Bởi vì người Tây Ban Nha tình cờ đào được mỏ vàng bạc lộ thiên nên họ quay sang ngồi không hưởng thụ, dùng số kim ngân đó mua sắm hàng hóa của các nước châu Âu khác. Lượng lớn kim ngân đổ vào Pháp, Anh, Các Tỉnh Thống Nhất cùng các nước vùng biển Baltic, làm dịu đi cơn khát tiền tệ, tạo điều kiện thuận lợi cho thương nghiệp, mà đơn hàng của người Tây Ban Nha lại thúc đẩy ngành thủ công nghiệp phát triển. Hơn nữa, những đơn hàng của người Tây Ban Nha quá nhiều, buộc họ phải áp dụng chế độ nhà xưởng sản xuất tập trung, không ngừng cải tiến máy móc, nâng cao hiệu suất sản xuất.
Vòng tuần hoàn lành mạnh cứ thế được mở ra.
Không có đủ tiền tệ thuận tiện cho việc lưu thông như đồng bạc, không thể đưa công thương nghiệp vào quỹ đạo tiền tệ, mà lại còn muốn tiến hành cách mạng công nghiệp thì chẳng khác nào nói nhảm. Cách mạng công nghiệp không những chẳng làm nổi, mà ngay cả thương nghiệp cũng bị làm cho trầy trật, bị kìm hãm ở mức độ thấp chẳng thể cất đầu lên được.
Sau này thế nào cũng phải nghĩ cách giải quyết bài toán khó về nguồn cung tiền tệ.
- Tướng quân đến cũng không muộn lắm đâu. Bảo Tà Đạo tuy gần nhưng đường sá khó đi, nhất là xe ngựa chở lương thảo, đi lại vô cùng trắc trở. Lại thêm những đoạn đường ván bắc ngang vách núi kia, chỉ lơ đễnh một chút là rơi xuống đáy vực ngay.
Thiệu Thù Đức ra hiệu cho Trương Ngân Cầu ngồi xuống, rồi nói tiếp:
- Tướng quân có thể nghỉ ngơi chỉnh đốn ở Nam Trịnh một hai ngày, sau đó hãy cất quân tiến về phía đông, ra Thành Cô rồi đánh chiếm Dương Châu.
- Mạt tướng hôm nay có thể lên đường luôn.
Trương Ngân Cầu đáp:
- Hai nghìn quân tiên phong đã theo đường tắt tiến đến phía tây bắc Dương Châu, Chỉ huy sứ họ Chu ở đường Lạc Cốc cũng đã hạ được huyện Trinh Nhân, cánh tiên phong cũng đã đến phía bắc Dương Châu. Dương Thủ Trung buộc phải rút bớt binh lực tuyến phía đông về cứu viện, Chỉ huy sứ Mặc Tàng ở đường Tử Ngọ Cúc theo đó tiến về phía tây, ba mặt bao vây, Dương Châu ắt phá. Nếu đi muộn, mạt tướng sợ không bắt kịp chuyến này mất.
Thiệu Thù Đức nghe vậy ngửa cổ cười lớn. Sĩ khí các tướng sĩ vô cùng sục sôi, mục tiêu đầu tiên của chiến dịch nam chinh sắp sửa đạt được. Chỉ không biết cha con Dương Phục Cung, Dương Thủ Trung lúc này mang tâm trạng thế nào. Đến phút chốt lại chạy mất tăm nữa thì sao?
- Khí phái hào hùng của Trương tướng quân, ta tự khắc sẽ thành toàn.
Thiệu Thù Đức nói:
- Xuôi dòng Hán Nước đi về phía đông, dọc đường bằng phẳng, việc thu phục Dương Châu chỉ còn trong nay mai.
Dương Thủ Trung chỉ có vỏn vẹn bốn nghìn quân, lại phu phen tạp dịch chiêu mộ tạm bợ, gom góp lắm mới được bảy nghìn, nhưng phần lớn toàn là đám ô hợp. Trước đó ở Phủ Cổ Thú cùng huyện Tây Hương đã đánh nhau hai trận, tổn thất mất mấy trăm tên. Sau đó đám sơn dân thuộc quân Nghĩa Tòng liên tục leo núi vượt đèo, phát động tấn công, trong trận giằng co giữa hai bên lại mất thêm ngàn người, thậm chí đám phu dịch còn bỏ trốn mất một phần.
Trận chiến cửa sông Tây Giang đạo Bảo Tà, cùng các trận chiến ở các ải đường Lạc Cốc lại tổn thất thêm chừng hai nghìn người. Hiện tại hắn ta rút toàn bộ lực lượng co cụm lại trong thành Dương Châu, quân số chưa đầy ba nghìn, trong đó nha quân chỉ có vài trăm, quân ở châu được ngàn người, số còn lại toàn là đám phu dịch không chịu nổi một đòn. Đối mặt với cuộc vây công của vạn đại quân, có thể cầm cự được mấy ngày, chỉ có trời mới biết.
Ngày mùng bảy tháng năm, Thiệu Thù Đức lại đi thăm dò tình hình của Chư Cát Sảng. Sắc diện của Chư Cát đại soái mỗi ngày một kém đi, hốc mắt trũng sâu, mặt vàng vủng, tựa như việc gượng dậy xử lý chính sự mấy hôm trước chỉ là ánh đèn lóe lên trước lúc tắt mà thôi.
Ngồi trò chuyện một lúc, Thiệu Thù Đức liền cáo từ rời đi.
Hắn sắp sửa chỉnh đốn binh mã Nam hạ đánh chiếm phủ Cổ Châu. Chư Cát Trọng Bảo kiêu ngạo hống hách, nhiều lần xuất binh từ phủ Bích Châu sang cướp bóc phủ Cổ Châu. Chư Cát Trọng Phương dẫn binh Nam hạ nhưng bị đánh cho đại bại, cuối cùng vẫn phải nhờ Chư Cát đại soái từ phủ Hưng Châu kéo quân về cứu, trải qua trận Nam Giang đại phá Chư Cát Trọng Bảo, chém đầu hơn hai nghìn thủ cấp, bắt sống ngàn tù binh, lúc bấy giờ mới kìm hãm được đà tiến công của quân phủ Thông.
Thế nhưng sau khi đại soái nằm liệt giường, Trọng Bảo lại kéo đến, hạ được các huyện như Đại Mâu, cắt đứt con đường liên lạc giữa phủ Hưng Nguyên và các châu phía nam, mưu đồ nhân lúc lòng người trong trấn đang dao động mà dụ hàng chiêu hiếu, nuốt trọn các châu như Quả, Cừ, Bồng, Ba, như vậy tiến có thể đánh mà lùi có thể thủ. Cho dù phủ Hưng Nguyên có hoàn thành việc chuyển giao quyền lực một cách suôn sẻ đi chăng nữa, thì việc nắm trong tay bảy châu Thông, Khai, Bích, Quả, Cừ, Bồng, Ba thế nào cũng giúp bản thân đứng ở thế bất bại.
Ngày mùng tám tháng năm, Thiệu Thù Đức dẫn quân Thiết Lâm, Thiên Trụ, Bảo Tắc, một phần quân Nghĩa Tòng cùng một số binh mã phủ Hưng Nguyên Nam hạ, toàn quân hơn hai vạn người thẳng hướng phủ Cổ Châu mà tiến. Trong khi đó ở ngoài thành Dương Châu lúc này, đại quân cũng tụ họp đông nghịt, trận quyết chiến cuối cùng nhằm vào cha con Dương Phục Cung, Dương Thủ Trung sắp sửa bùng nổ.
Ngày mùng mười tháng năm, Chư Cát Trọng Bảo dẫn quân đến huyện Đại Mâu.
- Lô Kế vẫn chưa có hồi âm sao?
Chư Cát Trọng Bảo cất tiếng hỏi.
Lô Kế là Thứ sử phủ Ba Châu, vốn có hai nghìn quân trong tay, gần đây lại chiêu mộ thêm lính tráng nhập ngũ, thực lực tăng vọt. Sau khi Chư Cát Trọng Bảo bất ngờ chiếm lấy hai châu Bích, Khai lại chĩa mũi nhọn vào hai châu Cổ, Ba, nhiều lần hưng binh tiến đánh, nếu không có chuyện Chư Cát Sảng đại phá tại Nam Giang, e rằng hai châu ấy đã thất thủ từ lâu rồi.
Đánh mạnh không xong, Chư Cát Trọng Bảo lại thử dùng chiêu lôi kéo. Thứ sử phủ Cổ Châu là một vị lão thần từng đi theo Chư Cát Sảng, hắn ta ra tay dứt khoát chém phăng sứ giả đến dụ hàng, đoạn tống cả thư lẫn thủ cấp về phủ Hưng Nguyên để bày tỏ thái độ.
Thứ sử Ba Châu Lô Kế lại mang dáng dấp đứng ngồi không yên. Không đồng ý lời lôi kéo của Chư Cát Trọng Bảo, nhưng cũng chẳng từ chối, của cải đưa đến thảy đều nhận hết, nhưng hễ dính tới chuyện động chân động tay thật sự như xuất binh cứu trợ, đổi cờ đổi hiệu thì lại thoái thác quanh co.
Đúng là cái thói quân phiệt đầu cơ lật lọng trong thời loạn thế!
- Bẩm tướng quân, vẫn chưa có ạ.
- Mặc kệ hắn, lập trại đóng cọc trước đã.
Chư Cát Trọng Bảo ra lệnh.
Lần này hắn ta đã đem theo toàn bộ những tên tinh binh có khả năng chiến đấu đi cùng, toàn quân xấp xỉ vạn người, dốc sức đánh bại đại quân chủ lực do Thiệu Thù Đức chỉ huy ngay tại trận chiến Cổ Châu.
Sở dĩ làm như vậy thực ra là do đã cân nhắc tổng hợp từ nhiều yếu tố. Tin tức đại quân vây đánh Dương Châu đã bay tới, thất thủ chỉ là chuyện sớm muộn. Hơn nữa bọn chúng lập trại ở phía nam Dương Châu, chế tạo binh khí công thành, bất cứ lúc nào cũng có thể xuôi dòng đường Lệ Chi Nam hạ để đánh chiếm các châu Bích, Khai.
Đến lúc đó, Thiệu Thù Đức từ Cổ Châu Nam hạ, một đường từ huyện Tây Hương phủ Dương Châu Nam hạ phủ Thông, một đường đi hướng Tây Nam đánh phủ Bích, một đường từ phủ Khai tiến tới, bốn đường cùng xuất binh, liệu có chống đỡ nổi không? Dương Thủ Trung chính là kẻ bị bốn đường binh mã đánh cho sứt đầu mẻ trán, vá đông vá tây, bại trận liên tiếp hết lần này tới lần khác, co cụm ở Dương Châu, nay đã lâm vào đường cùng.
Thủ, tức là chết muộn hơn một chút, nhưng kết cục cuối cùng vẫn là cái chết. Trừ phi giữa chừng xảy ra biến cố gì đó, ví như trong quân Thiệu Thù Đức bùng phát dịch bệnh, bị lũ lụt cuốn trôi, cạn lương phải rút quân, hoặc nội loạn xảy ra... song ngẫm kỹ lại, khả năng ấy quá thấp, không thể đặt hy vọng vào phương diện này được.
Phủ Hưng Nguyên vì để bình định các châu Bích, Thông, Khai mà đang dốc hết sức mình chuẩn bị lương thảo, binh khí, phía Cổ Châu cũng đang trưng dụng phu phen vận chuyển lương thực, cắt cỏ tranh, tích trữ mũi tên, dược liệu, bạt che cùng các vật tư quân nhu khác, lần này không đạt được mục đích thề không bỏ qua.
Kế sách hiện giờ chỉ có cách bắc tiến đánh Cổ Châu, nhân lúc các mũi binh mã khác chưa Nam hạ mà ra tay đánh tan cánh quân của Thiệu Thù Đức trước, khiến cho kẻ địch phải khiếp vía kinh hồn, các đường khác tự khắc không đánh mà lui.
Thiệu Thù Đức cũng là kẻ từng trải chốn sa trường, tất nhiên hiểu rõ cái lợi của việc các đường binh mã cùng tiến một lượt. Thế nhưng hắn vẫn dẫn quân Nam hạ, trong lòng mưu tính điều gì, nhìn qua cũng đủ rõ.
Đây là một cuộc đối thoại không tiếng động.
Ta cho ngươi cơ hội phá cục, một cánh quân Nam hạ trước, ngươi cũng dẫn quân tới giao chiến đi, đừng có che giấu úp mở, kéo dài chờ chết nữa, đánh một trận thống khoái cho xong, kẻ nào thắng kẻ đó nắm quyền chủ động.
Ngày mười hai, quân Định Nam vượt đại sơn Đại Ba, ngày mười bảy xuyên qua núi Tiểu Ba, núi Mễ Thương, đèo Tiệt Hiền, tới ngày hai mươi thì đặt chân đến huyện Nam Giang thuộc trị sở phủ Cổ Châu.
Đúng lúc ấy, phía đông bắc truyền tới tin tức, các đường binh mã vây đánh Dương Châu đã dũng mãnh chiến đấu, liều mình công thành, cuối cùng cũng phá vỡ được ngoại thành Dương Châu. Cha con Dương Phục Cung, Dương Thủ Trung lùi về giữ nội thành, cố thủ chống cự tới cùng.
Thiệu Thù Đức xem xong quân báo liền trầm ngâm không nói. Phá được ngoại thành Dương Châu tất nhiên là chuyện đáng mừng, nhưng thương vong lại hơi lớn một chút, thế mà chết bịch hơn ba nghìn người. Mặc dù không phải toàn bộ đều là binh lính của mình, nhưng hắn cũng thấy xót ruột vô cùng. Điều này càng làm củng cố thêm thái độ của hắn đối với những tòa thành trì kiên cố của địch: dọn sạch bách dân chúng, đến một con gà con chó cũng không để lại! Muốn rúc vào trong thành chứ gì, ông đây gom hết người đi, để tụi bây rúc trong cái mai rùa mà húp gió tây bắc nhé!
Con người rốt cuộc vẫn là thứ tài sản quý giá nhất trong thời loạn thế, bởi vì lao động của con người mới tạo ra giá trị. Còn thành trì đại khái vốn chỉ là nơi tiêu thụ thuần túy, nếu không có sự cung cấp từ thôn xóm thì chỉ có con đường chết mà thôi.
Chỉ là làm như vậy tiếng tăm sẽ bị hủy hoại sạch sẽ!
Lúc ở huyện Nam Giang, hắn cũng nhận được tình báo liên quan đến vùng Hà Nam: bộ tướng của Tần Tông Quyền là Triệu Đức Nhân đã đem tám châu ba mươi tám huyện thuộc đạo Sơn Nam Đông phản về quy hàng, lại phái người tiếp xúc với Chu Toàn Trung, bày tỏ ý muốn quy thuận. Chu Toàn Trung thuận nước đẩy thuyền dâng biểu tấu lên triều đình, để Triệu Đức Nhân đến bên cạnh mình phò tá. Triều đình nào có ngốc, liền hạ chiếu phong Triệu Đức Nhân làm Tiết độ sứ đạo Sơn Nam Đông, ban cho danh hiệu quân Trung Nghĩa.
Chu Toàn Trung dẫn đại quân Nam hạ, hai ngày hạ gác thành Hứa Châu, bắt giết Dương Thủ Tông. Tiếp đó hắn ta dốc toàn đại quân Nam hạ, đánh bại Tần Tông Quyền, vây khốn đối phương tại Sái Châu.
Tần Tông Quyền đánh trận xưa nay chưa từng thủ thành, hoàn toàn là phong cách dã chiến quyết định sống mái. Thế nhưng sau khi liên tiếp thất bại dưới tay quân Tuyên Vũ, hắn ta cũng đâm sợ, vậy mà bắt đầu giở trò thủ thành.
Thiệu Thù Đức thở dài thườn thượt, nhớ lại năm xưa Vương Trọng Vinh mang vạn quân đánh phủ Đồng, Thứ sử Quách Chương binh ít mà vẫn dám đem quân ra dã chiến ngoài thành, cuối cùng bại vong. Thực ra cái phong khí võ phu của triều đại này vẫn rất chuộng đánh dã chiến. Trừ phi vạn bất đắc dĩ, nếu không chẳng ai dựa vào chiến tranh thủ thành để tiêu hao binh lực hay sĩ khí của đối địch cả.
Chỉ là không biết về sau, cái phong thái cứng cỏi không thích thủ thành mà chuộng dã chiến ấy còn có được truyền tụng lại nữa hay không. Cổ phong thời Bắc triều e là sắp tan biến không còn một mảnh.
Ngày hai mươi tư, cánh quân Nghĩa Tòng làm tiên phong với ba nghìn bộ tốt đã tiến đến khu vực phía bắc huyện Đại Mâu, bắt đầu dựng trại hạ doanh.
Đêm hôm ấy, Chư Cát Trọng Bảo phái một nghìn quân đến tập kích doanh trại nhưng đã bị đánh lui. Trận đại chiến giữa đôi bên đã căng như dây đàn, chỉ chực bùng nổ.