Tôi không nhớ mình bắt đầu thích Nguyệt Lam từ lúc nào. Hoặc có lẽ là tôi không biết, tôi chỉ kịp nhận ra những xúc cảm kỳ lạ của mình khi nhìn thấy nó ôm mặt khóc rấm rứt dưới ánh chiều tà.
Giống như bao người, tôi sinh ra trong một ngôi nhà bình thường, gia cảnh bình thường và cuộc sống cũng bình thường. Tôi thuộc dạng nghịch ngầm, hay trốn học đi đánh điện tử đến mức cô giáo chủ nhiệm phải gọi điện hỏi thăm tại sao lại xin nghỉ ốm nhiều thế, tôi không quan tâm học lực của mình thế nào, chưa từng nghĩ tương lai sẽ ra sao.
Sau này khi nhớ lại, tôi vẫn tự hỏi mười hai năm đèn sách của mình liệu có gì đáng để đọng lại không nếu Nguyệt Lam không xuất hiện.
Đó là một ngày hiếm hoi mà 8A5 nhìn thấy cái bản mặt của tôi xuất hiện trong lớp, tôi nằm dài ra bàn, đang ngủ ngon lành thì thấy vai áo bị chọc chọc.
- Cô giáo bảo hết chỗ rồi… Tớ ngồi ở đây được không?
Mắt nhắm mắt mở quay sang, trước mắt tôi là một con nhỏ lạ hoắc, bọng mắt nó thâm xì, quần áo trên người không cầu kỳ, cũng chỉ buộc tóc đơn giản. Tôi lơ đễnh lê mông xích sang mép bàn, mặc kệ nó lúng túng ngồi xuống rồi nhìn quanh.
Thoạt đầu, tôi chẳng có ấn tượng gì nhiều nhặn với cô bạn mới họ Dương này, nó chỉ đơn giản là một đứa ăn mặc giản dị hơn người khác một chút, cũng lầm lì ít nói hơn. Thỉnh thoảng nhàn rỗi, tôi quay qua nhìn nó đang lúi húi chép bài, âm thầm đánh giá. Tôi không cảm thấy con bé là mẫu người lạnh lùng khó gần, mà giống như nó đang tự tạo một lớp vỏ bọc với những người xung quanh, không cho ai bước vào.
Cuộc sống của tôi vẫn trôi qua vô dụng như vậy. Năm lớp chín, cô Ninh phải dành cả một buổi chiều để hỏi tôi có thật sự nghiêm túc nghĩ về tương lai hay chưa, chúng tôi cũng đâu còn nhỏ nhắn gì nữa, tôi trả lời cô bằng cách nghỉ học nhiều hơn. Tôi không phủ nhận hồi đó tôi nông nổi và bốc đồng quá thể, lúc nào cũng khiến mọi người lo lắng.
Cô Ninh tuyên bố rằng nếu bài tập nhóm sắp tới mà tôi còn không làm thì tôi xác định gọi phụ huynh gặp mặt, tôi vất chuyện ấy ra sau đầu, tai này lọt sang tai kia. Đến tiết văn, cô ngoắc tay gọi tôi lên nói chuyện. Vốn chuẩn bị tinh thần nghe mắng một trận, chẳng ngờ cô lại đưa cho tôi một tập đề dày:
- Em biết cố gắng thế này là tốt, cô ghi nhận sự nỗ lực của em. Bạn Lam nói em thiếu tài liệu nhưng ngại không dám xin, cầm lấy mà ôn, có gì không hiểu hỏi cô.
Tôi tần ngần chẳng hiểu gì. Lóc cóc chạy xuống hỏi, thấy con bé trả lời ngắc ngứ:
- Thì cô Ninh hỏi cậu có làm không, chẳng nhẽ tớ lại nói là không.
Trước giờ những đứa chung nhóm với tôi vẫn nói không với tôi đó thôi. Tôi định thắc mắc rồi lại thôi, sao con nhỏ này cứ ngồi cách tôi cả cây số như thể tôi là giang hồ vậy, tôi có làm gì nó đâu?
Mặc kệ kỳ thi tuyển sinh đang đến gần, tình hình học tập của tôi ngày càng chểnh mảng. Thầy toán kiểm tra bài, tôi không biết làm, hậu quả là kéo cả Nguyệt Lam bị phạt chung với lý do không biết giúp đỡ bạn cùng bàn. Tôi mà là Lam thì tôi đã cho tôi “ra bã” rồi, vậy mà con bé chẳng ý kiến ý cò gì cả.
Chúng tôi chạy mười vòng quanh sân trường. Ngồi nghỉ mệt, đang thở như bị lao thì Lam đột nhiên mở miệng nói chuyện với tôi:
- Cậu không định thi vào mười à?
- Liên quan gì đến mày? - Tôi vặc lại.
Con nhỏ giật bắn mình quay đi chỗ khác. Nhận ra đã nặng lời, tôi vội tìm chủ đề chữa ngượng:
- Thế mày thì sao, bố mẹ định hướng thi cái gì?
Lam lắc đầu, tôi thấy tiếng nó bỗng nhiên nặng hẳn đi. Trong một thoáng, tôi đã nhận ra đứa con gái này cũng giống tôi, lớn lên trong một ngôi nhà không trọn vẹn tình thương và hạnh phúc đủ đầy.
- Cậu đang sợ phải làm người lớn à?
Lam hỏi, tôi thấy cả người mình đờ đẫn không biết trả lời thế nào. Hình như là thế thật, tôi cứ chẹp miệng bỏ qua khi nghĩ về tương lai, cứ vờ như mình vẫn còn là một cậu học sinh với những tháng ngày vô lo vô nghĩ. Nhưng tôi không muốn thừa nhận điều đó, Lam không nói gì nhưng lại nhìn tôi với ánh mắt đồng cảm.
- Tớ không muốn bao đồng đâu, nhưng có gì thì cứ ới tớ nhé.
Tôi quay sang, nắng chiếu lên gương mặt của Lam, mái tóc dài hắt ngược lại ánh tà dương làm cả người nó như đang phát sáng rực rỡ.
Từ hôm đó, tôi bỗng nhiên để ý đến Nguyệt Lam nhiều hơn cần thiết, và tôi phát hiện thì ra cô bạn này cũng xinh xắn ra trò. Nó chỉ kém nổi bật vì vẻ lầm lì và gương mặt không chút son phấn kia, nhưng chẳng hiểu sao Lam vẫn thu hút tôi lạ lùng, vẫn níu ánh mắt tôi lại những lần vô tình nhìn sang.
Không mất nhiều thời gian để tôi nhận ra cuộc sống này đối xử với con bé cũng chẳng dễ dàng gì. Nó giúp tôi học toán, kiên nhẫn giải thích cho tôi từng vấn đề cơ bản. Tôi cứ nghĩ nó học giỏi như vậy chắc sẽ tự cao lắm. Chẳng ngờ rằng nó thật sự bình dị, mộc mạc hơn bất cứ ai mà tôi từng gặp từ trước đến giờ.
Đợt thi thử đầu tiên, cả lớp ngoái đầu ngoái cổ lên máy chiếu, dường như chỉ có tôi và Lam ngồi yên tại chỗ, nhưng qua bàn tay cuộn chặt đến trắng bệch của Lam dưới gầm bàn, tôi biết nó cũng căng thẳng chẳng thua kém bất cứ ai. Tôi vẫn nhớ lần đó điểm của nó là 42,75 - cao thứ ba trong khối, vậy mà chẳng hiểu sao mặt nó vẫn buồn xo.
Cuối tháng ba, tôi thấy Nguyệt Lam ngồi đờ đẫn cả buổi học hôm đó, rõ ràng là nó vừa ra hội nghị thành phố nhận giải tỉnh mà sao như đưa đám vậy nhỉ? Trống tan, cả lớp ùa về như ong vỡ tổ, tôi uể oải thu dọn đồ đạc, ngó sang thấy con bé vẫn ngồi im như tượng.
- Ê?
Tôi hỏi, chút ngạc nhiên ập đến khi nó tự dưng đưa tay lên chùi nước mắt. Tôi thấy mình luống ca luống cuống:
- Sao thế?
Lam lắc đầu không đáp, nó cứ vùi đầu xuống bàn khóc thút thít. Sau này hỏi lại tôi mới biết hóa ra bài công bố của hội nghị đã cố tình sửa tên lớp của Lam từ 9A5 sang 9A3. Nó đã dành thời gian chứng minh rằng không phải cứ học lớp cuối đã là dốt, vậy mà kết quả nó nhận được lại quá vô lý, thực tế đến tàn nhẫn.
Tay tôi xoa đều trên lưng Lam, nhận ra mình đã thích nó từ lúc nào. Tôi không biết tôi thích Nguyệt Lam ở điểm nào, có lẽ là vì con người thật của nó, nó không khoa trương, không tự cao. Lam đơn giản, chân thành và tử tế, nó luôn nhìn cuộc sống này như cách nó nhìn một người bạn, dù rằng người bạn ấy chẳng mấy khi nhẹ nhàng với nó.
Thế giới của Lam rất chật chội, đến mức tôi tưởng như không ai có thể bước chân vào. Nó có rất ít bạn, nó luôn nhìn chúng tôi với ánh mắt biết ơn, như thể nó đang được ban tặng một đặc ân đáng thèm khát. Tôi không biết tôi có để lộ rằng tôi thích Lam hay không, hoặc là người ta có thể phát hiện ra điều đó khi bắt gặp ánh mắt tôi nhìn Lam hay không. Đột nhiên một trong những người bạn của Lam đến tìm tôi.
- Cậu thích Nguyệt Lam à?
Tôi khó hiểu nhìn vẻ mặt căng thẳng của Thùy Linh:
- Đúng thì sao mà sai thì sao?
Thùy Linh nhìn tôi đầy lưỡng lự, tôi mất kiên nhẫn trông nó gãi đầu gãi tai, cuối cùng, nó ngập ngừng:
- Cậu không biết đâu, Lam thích con gái đấy, cậu không nên…
- Này. - Tôi cố gắng kìm chế cơn giận đang vội vã ập đến. - Cậu là bạn nó mà nhỉ? Bạn bè cái kiểu gì mà lôi bí mật của nhau ra nói thế?
Tôi bước qua Thùy Linh đang cứng đờ, cố gắng đè nén sự khó chịu không biết từ đâu ra. Sáng đến, tôi những muốn cho Lam biết nhưng thấy bộ mặt tươi tỉnh đó lại không nỡ. Điểm lại những gì Linh nói, tôi nhận ra tôi không hề tức giận khi biết xu hướng tình cảm của Lam, tôi chỉ thấy khó chịu khi một trong những người bạn duy nhất của Lam lại phản bội nó một cách dễ dàng như thế.
Rồi kỳ thi tuyển sinh đến, tôi vừa đủ điểm đỗ nhưng lại được người bố sĩ diện hão của mình xin chuyển sang lớp chọn, với số điểm cao thứ hai, tôi đã chắc mẩm thế nào cũng cùng lớp với Lam. Nhưng không, danh sách của 10A5 không hề có tên nó. Tôi không biết mình đã nghĩ gì khi sống chết đòi chuyển lên lớp nó học, rõ ràng tôi chưa bao giờ có ý định sẽ tỏ tình Lam, sẽ cho nó biết tôi thích nó. Tôi chỉ cần Lam vui vẻ, chỉ cần thấy nó mỗi ngày là đủ rồi, ít nhất thì tôi cũng từng khẳng định như thế.
Cho đến khi Đặng Trần Minh Đức xuất hiện.
Tôi không biết từ khi nào mà một nỗi lo lắng mơ hồ dâng ngập lòng tôi. Từ khi tôi đột nhiên phát hiện ra ánh mắt Lam nhìn Đức khác hẳn cách mà nó nhìn tất cả mọi người, từ khi tôi nhìn thấy hai đứa nó đi cạnh nhau, trao cho nhau sự quan tâm thầm kín. Rõ ràng tôi hoàn toàn không có ý định tiến xa với Lam, nhưng khi thấy nó có những cảm xúc mà tôi vẫn lặng lẽ mong mỏi cho một người khác, tôi vẫn không sao ngăn mình thôi sợ hãi. Sợ hãi đến mức vất bỏ đi cái tôi của mình mà hỏi dò Lam.
- Mày thật sự không biết lý do tao chuyển lớp à?
- Tao đoán được ra rồi. - Lam nhìn tôi kiên định. - Nhưng hi vọng là tao đoán sai.
Với thời gian mà chúng tôi biết nhau, nhiêu đó là đủ để tôi hiểu những gì Lam thật sự muốn nói.
Tôi thấy mình bị mắc kẹt trong một vòng luẩn quẩn bức bối, tôi đã dành hàng giờ để thắc mắc tại sao Lam không chọn tôi, rõ ràng tôi cũng thích nó cơ mà? Rõ ràng là nó biết điều đó cơ mà? Tôi chứng kiến mối quan hệ giữa Lam và cậu ta phát triển với sự bất lực tột cùng. Hay là bỏ quách đi cho nhẹ người, tôi hạ quyết tâm cả trăm lần nhưng vẫn không sao thực hiện được.
Tình yêu tôi dành cho Lam vì sự ghen tuông vô lý mà biến thành một mớ hỗn độn méo mó. Tôi đã làm không biết bao nhiêu trò ngu ngốc để chứng minh cho Lam thấy tôi thật sự rất thích nó, nhưng rồi tôi ngẫm nghĩ lại và thấy mình thật điên, vì sự nông nổi đó của tôi mà nó đã chịu không biết bao nhiêu phiền toái.
Đỉnh điểm của sự vụ ấy là khoảnh khắc tôi không sao kìm chế được khi thấy Lam lau nước mắt bỏ đi. Mắt tôi lòa đi, tôi lao vào Hoàng Huy, giáng cho nó những cú đấm mà tôi không sao kiểm soát nổi.
Tôi từng lặng thing để một đám côn đồ bắt nạt mà chẳng buồn phản kháng. Giờ đây, tôi lại giơ tay đánh một người chẳng làm gì tôi, vì Lam.
- Lần sau đừng như thế nữa.
Tôi lặng lẽ nhìn nó.
- Mày định trốn tránh tao đến khi nào nữa?
- Tao có trốn tránh gì đâu?
Tôi nhất quyết không cho nó một bậc thang để trèo xuống:
- Nguyệt Lam.
Lam không đáp, tôi cười khổ. Tôi bắt đầu nói rất nhiều. Lần đầu tiên trong bốn năm quen nhau, tôi nói với nó nhiều thứ đến vậy.
- Tao thấy mình như thằng ngu ấy. Tao thích mày lâu đến thế, tao cứ chạy theo mày, thi vào cùng một trường với mày, chuyển lớp vì mày. Tao biết rõ mày chẳng có cảm xúc gì với tao cả, tao cũng chẳng hy vọng gì, nhưng đột nhiên…
Tôi ngỡ ngàng khi thấy giọng mình nghẹn đi.
- Đột nhiên tao thấy ánh mắt mày nhìn Minh Đức rất khác so với khi mày nhìn tất cả mọi người. Đột nhiên mày thay đổi, mày dành thứ mà tao luôn muốn cho một người khác. Rõ ràng tao là người đến trước cơ mà?
Tôi biết tôi đang trách cứ Nguyệt Lam một điều vô lý. Tôi thừa biết Lam không có trách nhiệm phải đáp lại tình cảm của tôi, nhưng tôi thấy sợ hãi, thật sự sợ hãi khi đứa bạn của tôi ngày nào đang dần trở thành một con người khác.
Một thoáng, tôi nghe thấy tiếng Lam, vừa gần lại vừa xa.
- Mày biết vì sao tao lại học 10A1 không? - Nó cười. - Tao học bạt mạng để vào lớp chọn. Lúc công bố điểm, tao bị người ta nói đi cửa sau để lấy cái danh á khoa. Tao mặc kệ, tao định sẽ dùng thực lực để chứng minh. Trước hôm nhập học, mẹ tao gọi điện.
Tôi nhìn sang, Lam tựa mình vào ghế đá, tiếp tục:
- Mẹ tao bảo tao làm đơn để chuyển xuống lớp thường. Lớp chọn đầu sẽ mất nhiều khoản phí phát sinh hơn, rằng nếu tao không xuống được lớp thường thì tốt nhất là nghỉ học. Ba năm tao không nói chuyện với mẹ. Ngày giỗ của bố, mẹ tao không về, lần đầu tiên mẹ tao gọi điện, là để nói với tao những điều như thế.
Tôi ngập ngừng, bỗng nhiên tôi nhận ra mình chẳng biết gì về cuộc sống của nó cả.
- Mày không hề cho tao biết…
- Phải. - Lam đáp. - Mày cũng thế. Cả tao và mày đều chẳng biết gì về nhau cả.
Tôi trầm tư hồi lâu.
- Mày biết tao thích mày mà, đúng không? Lam nhắm chặt mắt, tôi thử giãy giụa lần cuối:
- Vì sao không phải là tao?
- Mình đừng chơi với nhau nữa.
Lam lại cười, nước mắt rơi xuống khóe miệng nó. Tôi không nhớ mình đã cảm thấy thế nào khi nghe sáu chữ ấy. Cuối cùng, tôi phì cười chấp nhận, hóa ra đây là cái giá của sự cố chấp. Sự bốc đồng của tôi đã vô tình kéo đến một hệ lụy nặng nề.
Tôi đọc từng dòng trên confession của trường, lòng dấy lên một nỗi lo lắng ngập tràn. Tôi cố gắng liên hệ với quản trị viên của trang Facebook đó, nhưng chỉ trong nửa tiếng, bài đăng đã bị xóa. Từ vài người thân quen, tôi biết Minh Đức chính là người đứng sau mọi chuyện.
Tôi tìm Lam, đứng trước cửa nhà nó dưới cơn mưa tầm tã. Nhưng đến khi Lam xuất hiện, mọi lời lẽ tôi đã chuẩn bị từ trước đều bị mắc lại trong cổ họng, tôi chỉ có thể thốt ra ba chữ tao xin lỗi, và bỏ đi.
Tôi không phủ nhận tôi từng rất ghét Minh Đức. Tôi vẫn dành cho Lam sự quan tâm mà tôi cho là chỉ có mình tôi nhìn thấy, tôi cố gắng chạy lại phía Lam khi nó đột nhiên ngã quỵ xuống, nhưng cậu ta vẫn nhanh chân hơn tôi. Tôi ngẩn ngơ nhìn Lam nằm gọn trong vòng tay của cậu ta, càng ngẩn ngơ hơn khi tôi thấy mình đứng sững trước cửa phòng y tế.
Phía đối diện, Minh Đức vừa lén lút đặt một nụ hôn lên trán một người con gái, người con gái mà tôi yêu nhất.
Suốt quãng thời gian sau đó, tôi lặng lẽ chứng kiến mọi chuyện, lòng không chút gợn sóng. Cuối cùng thì, những thắc mắc của tôi cũng được giải đáp.
“Thích một người lâu đến như thế, vậy có lẽ người ấy rất đặc biệt nhỉ?”
“Đúng vậy, vô cùng đặc biệt.”
Tôi lắng nghe từng lời dưới khán phòng lớn, thoáng chốc bắt gặp ánh mắt lấp lánh của Nguyệt Lam trong một góc hành lang. Tôi thấy có thứ gì đó trong mình vỡ tan ra, hệt như một người mộng du vừa thức dậy sau giấc mơ dài.
Tôi đã hiểu, cuối cùng cũng hiểu vì sao Lam mãi mãi không chọn tôi.
Cũng từ ánh mắt mà Đức nhìn Lam, tôi nhận ra hình như Đức còn thích Lam hơn cả tôi.
Tôi yêu Lam với những suy nghĩ của riêng tôi, với những hành động và cái nhìn mà chỉ có mình tôi hiểu. Nhưng khi chứng kiến sự thay đổi theo hướng tích cực của Nguyệt Lam từ lúc quen Đức, tôi mới vỡ lẽ tình yêu không chỉ dừng lại ở đó. Minh Đức yêu Nguyệt Lam theo cách mà nó muốn, ở bên nó, lắng nghe những tâm tư của nó, Đức kiên nhẫn chờ nó bước ra khỏi vòng an toàn, và nhận được một nó với nụ cười tuyệt đẹp.
Năm lớp mười một, nó đột nhiên biến mất. Cô Mai thông báo nó đã rời khỏi đây, đặt chân đến thành phố cách chúng tôi cả một thái bình dương rộng lớn. Tôi định hỏi Đức, nhưng chính nó cũng đang nghỉ học. Một tuần sau, nó xuất hiện với vẻ mặt nặng nề đến mức cả lớp không dám hó hé câu nào.
Trong thời gian đó, tôi biết không ít thứ về “đối thủ” của mình. Gia đình cậu ta khá giả, phải nói rằng có của ăn của để là đằng khác, nhưng tôi chưa bao giờ thấy Minh Đức thể hiện ra điều đó. Tôi tin nó được dạy dỗ một cách hẳn hoi tử tế, được tạo điều kiện hết sức và có một bệ đỡ vững vàng cho tương lai, chỉ xét điều đó cũng đủ để tôi thua thảm hại rồi.
Minh Đức như một bản thể của tôi sau tấm gương rộng lớn. Tôi thường bắt gặp ánh mắt cậu ta lang thang trong thinh không vô định, vẻ suy tư đó thật chẳng khác nào Nguyệt Lam. Tôi âm thầm đánh giá xem tại sao con nhỏ mà tôi thích lại để ý cậu ta, chắc không phải vì vẻ nghiêm túc đó đâu nhỉ? Trông nhạt nhẽo chết đi được.
Nguyệt Lam biến mất hoàn toàn khỏi thế giới của tôi trong suốt hơn một năm. Chẳng có bất cứ dấu hiệu báo trước nào, nó đột nhiên quay trở lại. Tôi chớp mắt cả trăm lần để chắc chắn rằng bóng dáng trước mặt đang thật sự hiện hữu. Tôi không biết lý do Lam rời đi, cũng không biết lý do Lam trở về, và tôi đoán Đức cũng vậy. Hơn một năm, tôi thấy Đức như một người mất hồn, dường như nó chỉ tồn tại theo nghĩa đen, nó mất hứng thú với tất cả mọi thứ, chẳng bao giờ quan tâm để ý điều gì.
Nguyệt Lam quay trở lại, linh hồn cậu ta đột nhiên về theo, bừng sáng và rực rỡ.
Trong suốt những tháng ngày ôn thi tốt nghiệp, không ít lần tôi bắt gặp ánh mắt vương vấn mà hai đứa nó dành cho nhau, hơn cả là sự quan tâm thầm lặng mà Đức dành cho Lam, tôi chẳng hiểu vì sao hai đứa nó lại dùng dằng lâu như vậy. Cũng trong suốt những ngày tháng đó, tôi nhìn thấy mình trong cơ thể của Tuệ Anh, hóa ra dáng vẻ của nhân vật phụ trong câu chuyện của người khác thảm hại đến vậy.
Thời gian trôi nhanh đến tàn nhẫn. Ngày cuối cùng đặt chân vào khuôn viên trường với tư cách là học sinh, tôi gõ vai áo Lam, chỉ vào tờ đăng ký tham gia chương trình tạm biệt cuối của Đoàn trường, Lam tần ngần mất vài giây rồi vội vã gật đầu. Lại được nhìn góc nghiêng yêu kiều và ánh mắt biết cười của Lam là món quà đẹp nhất của tôi trên chặng đường chập chững bước vào thế giới của người trưởng thành.
Dù rằng, từ đầu đến cuối ánh mắt và nụ cười ấy chưa bao giờ thuộc về tôi.
“Thích một người lâu đến như thế, vậy chắc hẳn người ấy rất đặc biệt nhỉ?”
“Đúng vậy, vô cùng đặc biệt.”
Hoàng hôn ôm lấy gương mặt rạng rỡ của Lam, tôi nhìn nó chăm chú, khắc ghi dáng hình ấy vào tầng sâu nhất của ký ức.