Trịnh Thanh bước vào nhà bếp, thấy mẹ đang tỉ mỉ sắp xếp bữa cơm tất niên tối nay.
Gà được giết, cá được mổ, thịt bò được thái, tôm được chiên. Các loại rau xanh và hoa quả đều được rửa sạch, phân loại rồi xếp vào từng bát, đĩa, chậu khác nhau, chờ lúc dùng đến.
Bếp lửa đã nhóm từ sáng sớm, gần như chưa có lúc nào được tắt. Dù là hầm sườn hay om thịt gà, đều là việc thử thách cả lửa lẫn sự kiên nhẫn.
Hồi nhỏ, mỗi dịp Tết đến, ngoài việc rủ bạn bè ra ngoài chơi đùa, nơi Trịnh Thanh thích nhất là nhà bếp. Ở đây từ sáng đến tối, gần như cả ngày đều có thể nếm đủ thứ món ngon mới ra lò.
Thịt bò vừa thái đỏ hồng óng ánh, chân gà hầm nhừ, viên thịt vừa vớt ra còn đẫm dầu trong giỏ tre, cá thu chiên vàng ươm, cùng củ sen trắng ngần và đậu phụ ky tươi non. Đủ loại mỹ vị bày ra trước mắt, khiến người ta thèm nhỏ dãi. Chỉ có điều trước khi bưng lên bàn ăn, trẻ con hiếm khi được thỏa thích. Chúng chỉ có thể nhân lúc người lớn không để ý mà lén vớt một chút từ đĩa, y như con mèo hoa vụng trộm ăn vụng.
Tất nhiên, Trịnh Thanh bây giờ đã thoát khỏi cảnh lén lút ăn vụng thuở bé. Hắn có thể ung dung bước vào bếp bất cứ lúc nào, vừa nghe mẹ càu nhàu vừa gắp một miếng nếm thử. Như lúc này, hắn nhấc lên từ đĩa một miếng thịt bò tươi non.
-Rửa tay chưa hả con?! Mẹ trừng mắt nhìn Trịnh Thanh, giọng cao vút lên.
-Nó cũng đâu có rửa tay. Trịnh Thanh liếm đầu ngón tay, thèm thuồng nhìn nồi gà hầm nóng hổi trong chậu, rồi nghiêng đầu ra hiệu về phía vị khách không mời bên cạnh.
-Con là mèo chắc? Mẹ Trịnh nổi giận.
Xét về một khía cạnh nào đó, đúng là như vậy, Trịnh Thanh lặng lẽ đáp trong bụng.
Tất nhiên, câu trả lời tự chuốc họa này, hắn tuyệt đối không dám nói thẳng ra. Thế là hắn quay đầu nhìn sang vị khách không mời kia, chào một tiếng:
-Hoàng ca ăn no chưa?
Hoàng Hoa Ly vểnh tai, chẳng thèm để ý đến cậu thanh niên.
Đúng như Trịnh Thanh đã đoán, Hoàng Hoa Ly cũng đang ở trong bếp.
Lúc này, nó ngoan ngoãn ngồi xổm trên tủ bát, rù rù kêu, thong thả thưởng thức bữa cơm tất niên được dọn trước giờ. Mỗi khi mẹ làm xong một món, bà lại lấy ra một ít bỏ vào chiếc đĩa nhỏ đặt trước mặt Hoàng Hoa Ly. Trịnh Thanh liếc qua, thấy trong chiếc đĩa ấy thịt bò, cá, thịt gà đã xếp đầy ắp.
-Mày ăn nữa là thành heo mất, coi chừng đè sập cái tủ bát nhà tao! Trịnh Thanh không nhịn được châm chọc Hoàng Hoa Ly một câu, rồi quay sang nhìn mẹ: -Mà chúng ta còn chưa tiễn tổ tiên, giờ đã được ăn chưa ạ?
Theo quy củ trong nhà, trước khi bày cơm tất niên lên bàn, phải tách riêng một phần nhỏ mời tổ tiên hưởng trước. Chỉ khi tổ tiên đã dùng xong, con cháu mới được động đũa.
Nghe con trai vặn hỏi, mẹ bực bội đáp:
-Con chẳng phải vừa ăn rồi sao?... Với lại, nó là mèo chứ có phải người đâu, sao phải theo quy củ nhà mình.
Hoàng Hoa Ly đúng lúc kêu "meo" một tiếng, như thể đứng về phía mẹ.
Thế là nó lại nhận được một miếng cá tươi.
Trịnh Thanh thầm nghĩ: Ta rất nghi ngờ nó rốt cuộc có phải mèo hay không. Nhưng ngoài miệng, hắn vẫn xắn tay áo, thong thả hỏi:
-Vậy con làm gì bây giờ ạ?
-Thôi, con đợi lát nữa chẳng phải đi đón tổ tiên sao... Đừng làm bẩn tay. Mẹ chặn lại, chỉ ra phía ngoài cửa bếp: -Con cứ ngoan ngoãn đứng ngoài đi.
Theo quy củ cúng tế xưa, phụ nữ không được chủ trì nghi lễ. Mẹ Trịnh vì chuyện này vẫn rất bất mãn, năm nào cũng phải cằn nhằn cha Trịnh vài lần, và Trịnh Thanh cũng vì thế mà bị vạ lây như cá trong ao gặp họa.
Hắn nhún vai, ngoan ngoãn đi ra khỏi bếp.
Đón tổ tiên không có giờ cố định, nhưng thường được sắp vào buổi trưa hoặc đầu giờ chiều.
Phòng của ông nội đã trống đi hơn nửa.
Trên bức tường phía bắc treo một bức tranh gia đường cổ xưa, khổ lớn, vẽ bố cục một khu sân. Phía dưới là tường viện, có nam nữ tụ tập ngoài sân. Ở giữa là dãy bài vị san sát, ghi tên húy các bậc tiền nhân đã khuất, từ trên xuống dưới, thế hệ càng xa càng thấp. Phía trên là bản rập từ nhà thờ họ.
Trước bức tranh, đã bày sẵn bàn thờ.
Trên bàn, lư hương, rượu, hoa quả, sủi cảo, bát đũa, đủ cả cỗ dâng. Bên một góc bàn còn dựng một tấm bài vị gỗ hồng nhỏ xíu, không được chỉn chu, trên đó không đề tên húy ai. Trịnh Thanh từng hỏi ông nội, bài vị ấy thờ ai. Ông bảo đó là những người trong họ chết yểu. Tuy không nối được dòng dõi, nhưng họ vẫn là người nhà, lễ tết nên dâng cúng cho họ.
Ngoài việc dâng cúng trong nhà, tiễn đưa tổ tiên còn phải đốt pháo và đốt vàng mã ngoài sân.
Hồi nhỏ, Trịnh Thanh hăng hái nhất với việc này, vì đó là một trong số ít dịp hắn được đốt pháo một cách đường hoàng.
Chỉ có điều bây giờ, khi đã trưởng thành, hứng thú của hắn với những việc này đã rất thấp.
Dù sao, đã từng chứng kiến thế giới ma pháp và phù thủy thật sự, nghi thức tiễn đưa tổ tiên cổ xưa này trong mắt hắn chỉ còn là một nghi lễ sinh hoạt có cũng được, mà không có cũng chẳng sao.
Đàn ông trong nhà mang vàng mã và các thứ khác ra khoảng đất trống ngoài sân. Ông nội, người già nhất nhà, vẽ một vòng tròn xuống đất, phác vài nét ký hiệu đơn giản. Trịnh Thanh từng học phù lục với thầy Ngô, cũng từng nghiên cứu kỹ mấy ký hiệu truyền đời này. Sau khi sàng lọc cẩn thận, hắn kết luận chúng chẳng có tác dụng thực sự nào. Đó chỉ là những tổ hợp phù lục tàn khuyết, hiệu quả duy nhất có lẽ là an ủi người còn sống.
Đừng nói là câu hồn thỉnh thần, ngay cả chỉ ảnh hưởng nhẹ đến thế giới ngoài cõi hiện tại cũng không làm nổi.
Trịnh Thanh cũng từng thử dùng phù pháp thật để câu hồn thỉnh thần, nhưng ngoài vài vong hồn cô đơn mới chết không lâu, hắn chẳng gọi được hồn phách tổ tiên nhà mình. Hậu quả của lần thử đó là hắn về nhà lâm bệnh nặng một trận.
Từ đó, hắn không dám làm điều liều lĩnh như thế nữa.
Chỗ đốt vàng mã là một khoảng đất trống yên tĩnh trong khu chung cư. Trước kia nơi này từng là một khu vườn, về sau không được chăm sóc nên bỏ hoang đã lâu. Ban quản lý không thu được tiền, đương nhiên cũng chẳng có động lực dọn dẹp, nên thường ngày ít ai qua lại đây.
Sau khi dọn sạch cỏ khô và cành cây trên đất, vẽ xong vòng tròn và ký hiệu, lão giáo sư họ Trịnh đặt chậu đồng vào giữa vòng tròn, rồi trải một tấm đệm xuống đất. Được cha Trịnh đỡ đi từng bước chậm rãi, ông quỳ xuống và bắt đầu đốt vàng mã.
Trịnh Thanh ngoan ngoãn làm theo động tác của hai bậc trưởng bối, không nói một lời. Trong đầu hắn cứ nghĩ đến đám bạn đang ở trường bây giờ làm gì, có phải đang rong ruổi trên sân săn hay đang pha chế những loại ma dược mê hoặc lòng người.
Khi hoàn hồn lại, khói xanh trong chậu đồng đã bốc lên nghi ngút.
Ông nội và cha đều phủ phục xuống đất, dường như đang lẩm nhẩm đọc gì đó.
Trịnh Thanh chớp mắt, thấy khói trong chậu có phần quá nhiều. Hắn nghĩ, chắc là do đốt chưa cháy hết, rồi nhìn quanh tìm một cây gậy gỗ nào đó để khều vàng mã trong chậu.
Giây tiếp theo, một nỗi sợ hãi khổng lồ bóp nghẹt tim hắn, khiến hơi thở hắn nghẹn lại.
Xuyên qua làn khói xanh, một đôi mắt đỏ tươi hiện ra ngay trước mặt hắn.