- Cậu có tiền mua lắm sách thế này, sao lại không có tiền mua cơm?… - Đạo diễn Châu vừa lật xem những cuốn sách đủ màu đủ kiểu, vừa hỏi Quan Sâm.
Quan Sâm cũng từng thắc mắc chuyện ấy. Tiền khỉ gió chạy đi đâu hết rồi? Mãi đến khi lục tung nhà cửa tìm tiền lẻ, hắn mới tìm ra câu trả lời.
- Hồi trước đầu óc tôi chập mạch, đem hết tiền đi mua sách với mua rượu.
Quan Sâm bực bội nhặt mấy tờ hóa đơn dưới đất lên. Thứ hắn mua thường xuyên nhất là rượu, thuốc lá và sách.
Tờ hóa đơn mới nhất là từ tuần trước. Mặt sau có viết một câu: “Chúng ta đều từng được những người yêu thương mình uốn nắn hết lần này đến lần khác. Chỉ cần họ kiên trì thêm một chút, ta sẽ trở thành tác phẩm của họ.”
Quan Sâm chẳng hiểu câu chữ lơ mơ ấy nói gì, bèn vo tròn tờ hóa đơn rồi ném đi. Hắn quay sang đạo diễn Châu:
- Sách ở đây ông cứ chọn tùy ý, cuốn nào cũng giảm nửa giá.
Tủ sách chật kín, toàn những cuốn về xã hội, văn học, kinh tế, nghệ thuật, triết học, lịch sử, chính trị, rồi cả sách ảnh… Quan Sâm chưa đọc cuốn nào, cũng chẳng buồn đọc. Trong mắt hắn, đống sách này chẳng khác gì thuốc ngủ đã gói ghém sẵn. Bảo hắn ngồi yên đọc sách, chi bằng vặn đầu hắn xuống còn hơn.
- Cậu đọc hết chỗ này rồi à? - Đạo diễn Châu tiện tay lấy vài cuốn, phát hiện cuốn nào cũng có ghi chú.
- Đọc hết thì chưa. - Quan Sâm vừa nhồm nhoàm ăn bánh bao, vừa đáp qua loa.
Đạo diễn Châu nhìn thấy mấy cuốn mới còn nguyên lớp bọc, tưởng Quan Sâm cẩn thận nói rõ rằng sách mới chưa đọc, bèn khen:
- Thế cũng giỏi lắm rồi.
Quan Sâm bình thản cười.
- Trong đống sách này, cậu thích cuốn nào nhất? - Đạo diễn Châu hỏi.
- Cuốn tôi thích nhất lúc nào cũng là cuốn tiếp theo.
- Hay thật. - Đạo diễn Châu khen một tiếng. - Sách chỗ cậu nhiều quá, tôi chẳng biết nên mua cuốn nào. Hay cậu chọn giúp tôi một cuốn đi.
Quan Sâm vô thức ngước mắt tìm cuốn dày nhất, đắt nhất trên kệ.
Cuốn dày nhất, quyết định là ngươi…
- Tôi đề cử cuốn Luật Hình sự này. - Quan Sâm nghiêm túc nói.
Đạo diễn Châu ngạc nhiên:
- Sao lại là cuốn đó?
Quan Sâm đâu thể bảo rằng sách càng dày thì giá càng cao. Nghĩ kỹ lại, hắn nhận ra Luật Hình sự có khi đúng là cuốn hắn quen thuộc nhất trong số này.
Kiếp trước, đại ca của hắn thường bắt đám đàn em phải đọc sách nhiều hơn. Luật Hình sự còn được coi là sách hướng nghiệp, càng phải đọc kỹ. Quan Sâm cứ mở sách là buồn ngủ, nhưng hắn rất có chí tiến thân, tối nào trước khi ngủ cũng ôm sách đọc vài dòng. Hiệu quả thì khỏi chê, chưa được mấy phút đã ngủ khò. Cứ thế lâu ngày, dù chẳng nhớ được bao nhiêu, khiến hắn chỉ làm nổi mấy việc đánh đấm, chở hàng, rốt cuộc hắn lại nảy sinh tình cảm với cuốn sách.
Bây giờ nhìn thấy Luật Hình sự, hắn cảm thấy thân thuộc.
Kiếp trước dùng nó làm sách hướng nghiệp. Kiếp này đã muốn làm người lương thiện, cuốn sách này lại càng có thể chỉ đường cho hắn.
Trước câu hỏi của đạo diễn Châu và ống kính máy quay, Quan Sâm bỗng trầm hẳn xuống. Hắn nghĩ ngợi rồi nói:
- Tôi rất thích pháp luật, vì tôi cho rằng đó là thứ tốt đẹp nhất loài người từng tạo ra. Ông biết con người là gì không? Theo tôi, con người là tổng hòa giữa thần tính và thú tính. Họ có thể tốt hơn ông tưởng, cũng có thể xấu xa hơn ông tưởng. Không có chuyện chỉ rạch ròi đúng với sai, con người vốn là vậy. Cho nên pháp luật đáng quý lắm. Pháp luật không đòi ông phải tốt đến đâu, chỉ ngăn ông khỏi làm điều ác quá mức. Nó hiểu trong lòng ai cũng có những ý nghĩ chẳng sạch sẽ gì. Nghĩ thì được, nhưng làm ra thì không. Pháp luật giống như mức sống tối thiểu của nhân tính, là sự tu dưỡng bắt buộc. Nó không như tôn giáo, cứ đòi người ta phải với lên những điều quá tầm với. Pháp luật chỉ nói rõ ràng, thiết thực rằng ít nhất con người nên sống ra sao. Vừa có tình người, vừa lạnh lùng tàn nhẫn.
Đạo diễn Châu đầy vẻ thán phục:
- Nói hay lắm.
- Đúng là hay thật. - Quan Sâm cười.
Hắn nhớ lại mấy giây vừa rồi, trong lòng dâng lên một cảm giác kỳ lạ. Ban đầu, trong đầu hắn chỉ thoáng hiện một đoạn phim tương ứng. Đến khi tỉnh lại, hắn đã trôi chảy đọc hết một tràng lời thoại dài.
Quan Sâm không thấy chuyện ấy có gì quá lạ. Hắn đã lăn lộn ngoài xã hội từ hồi cấp hai, biết chữ nhưng chẳng được học hành tử tế, cũng không có thầy cô hay cha mẹ chỉ bảo. Mọi thứ hắn học được đều đến từ hai nơi: xã hội và phim ảnh.
Một bộ phim hắn thích, xem đi xem lại hơn chục lần vẫn chẳng chán. Những lời thoại trên giấy khiến hắn buồn ngủ, nhưng một khi được nói thành câu trong phim, hắn lại nhớ rất lâu.
Điều duy nhất khiến Quan Sâm thấy hơi lạ là lúc đọc lời thoại, tâm trí hắn dường như chìm sang một nơi khác, cảm giác có gì đó không ổn.
- Cậu tốt nghiệp trường nào? - Đạo diễn Châu cắt ngang dòng suy nghĩ của Quan Sâm.
Cuộc phỏng vấn đã bắt đầu lúc nào chẳng hay.
Quan Sâm lấy lại tinh thần, cố nhớ người tiền thân hình như học ở một trường đại học tên gì đó Vân… Không nhớ ra, hắn bèn đứng dậy, bước đến tủ quần áo, thò nửa người vào lục lọi một hồi rồi tìm được tấm ảnh tốt nghiệp.
Trên ảnh ghi: Đại học Vân Mạn, Khoa Ngôn ngữ và Văn học Trung Quốc.
Quan Sâm đọc theo:
- Đại học Vân Mạn.
Anh quay phim trẻ không kìm được, khẽ kêu lên:
- Vân Mạn đấy!
Quan Sâm kín đáo quan sát vẻ mặt anh ta.
Theo suy đoán của hắn, người tiền thân sống chật vật thế này, có khi tốt nghiệp từ một trường dỏm. Nhưng nghe giọng anh quay phim trẻ không giấu nổi vẻ kinh ngạc, hắn nhận ra sự thật rất có thể ngược lại.
Quan Sâm chăm chú nhìn lại tấm ảnh, lúc này mới thấy ở góc ảnh có mấy chữ nhỏ in nhũ vàng:
“Áng mây lành bay rợp trời cao, dải mây giăng cuộn lớp lớp. Mặt trời mặt trăng rực sáng, ngày nối ngày tỏa hào quang.”
Ủa, hai chữ kia sao quen mắt thế nhỉ… “Ngày nối ngày”?… “Ngày”… “lại”… Đây chẳng phải Đại học Phục Đán phiên bản dị giới sao?
Đời trước, Quan Sâm cũng biết Phục Đán là một trong mười trường đại học hàng đầu cả nước.
Thế giới này vốn mạnh ở phương Đông, yếu ở phương Tây. Trường danh tiếng như vậy, có khi cái tên còn vang dội hơn nữa.
Giả làm sinh viên một trường danh tiếng… Quan Sâm thấy hơi chột dạ.
- Đại học Vân Mạn, vậy thì chẳng lạ. - Đạo diễn Châu gật gù, dường như cho rằng những lời vừa rồi về pháp luật, do một người tốt nghiệp khoa văn của trường danh tiếng nói ra, là chuyện hết sức bình thường.
- Cậu bắt đầu muốn làm diễn viên từ khi nào? - Đạo diễn Châu hỏi.
- Chắc là hồi sắp tốt nghiệp. - Thật ra Quan Sâm không biết. Nếu đạo diễn Châu không phát hiện ra điều mình ngộ được trong cuốn Thân thể đầy thi vị, hắn còn chẳng biết người tiền thân vốn là diễn viên, hoặc từng làm diễn viên.
- Người nhà có ủng hộ không?
Quan Sâm cười đầy ẩn ý, bỏ lửng câu trả lời. Thật ra hắn còn chẳng biết gia đình người tiền thân có còn ai hay không, nếu còn thì còn bao nhiêu người. Hắn không có điện thoại của người tiền thân, nên cũng không thể dựa vào danh bạ để đoán.
Đạo diễn Châu cũng nhận ra Quan Sâm là kiểu người được hỏi mới trả lời. Hắn hầu như không tự mở rộng câu chuyện. Ông đợi một lúc, thấy Quan Sâm không nói gì nữa, đành hỏi tiếp:
- Thế giờ cậu còn diễn không?
- Chắc là không.
- Vậy à… - Đạo diễn Châu tỏ vẻ tiếc nuối. - Còn công việc nào khác, cậu muốn làm không?
- Không có việc gì cả. - Quan Sâm đáp rất thản nhiên, trên mặt chẳng có vẻ tự ti hay buồn bã. - Giờ tôi chỉ bán sách kiếm ít tiền. Sau này làm gì thì tôi cũng chưa nghĩ ra.
Câu cuối, Quan Sâm nói rất thật. Đến thế giới này, mang thân phận mới, sống trong một không gian hoàn toàn xa lạ, lần đầu tiên hắn cảm thấy “tương lai” dù chỉ là một kế hoạch chưa chắc thực hiện được, thì riêng việc nghĩ đến nó cũng đủ tiếp thêm sức mạnh cho người ta.
- Cậu không thấy tiếc sao? - Đạo diễn Châu hỏi.
Quan Sâm hiểu câu hỏi này. Hắn thi đỗ Đại học Vân Mạn, bỏ dở ngành học để đi làm diễn viên, rốt cuộc lại không thành công, chẳng khác nào phí hoài bao năm cố gắng. Dù là nỗ lực học hành hay khổ công học diễn xuất.
- Trời sinh ta ắt có chỗ dùng. Tôi không vội. - Quan Sâm cười nhẹ, cố tỏ ra ung dung.
Nghe vậy, đạo diễn Châu lộ vẻ như muốn nói lại thôi, cuối cùng vẫn mở lời:
- Câu cậu định nói là “Trời sinh ta tài ắt có chỗ dùng, ngàn vàng tiêu hết rồi cũng về” phải không?
- … Ông cứ nói xem tôi sửa hay không.
Đạo diễn Châu rất biết nể mặt người ta, khen:
- “Trời sinh ta tài ắt có chỗ dùng, ngàn vàng tiêu hết rồi cũng về” nghe bình dị, dễ thuộc đấy. Người học văn đúng là giỏi thật. Xem ra bản lĩnh nghề nghiệp của cậu chẳng mai một chút nào.
Quan Sâm chỉ cười, không đáp. Trong bụng hắn tự tát mình mấy cái.
Cho mày khoe mẽ này! Cho mày khoe mẽ này! Bày đặt khoe chữ nghĩa làm gì! Đóng giả sinh viên trường danh tiếng khó thật, sơ sẩy một chút là vấp ngay.
Hắn quyết định từ nay tốt nhất đừng nói thơ cổ, tục ngữ hay lời ăn tiếng nói gì nữa.
- Sao cậu không tiếp tục diễn? - Đạo diễn Châu có vẻ tiếc cho Quan Sâm, muốn khơi gợi để hắn kể ra những trắc trở mình từng trải qua.
- Chuyện hơi phức tạp. - Quan Sâm không chịu nói.
- Cậu cứ nói trước ống kính đi. Biết đâu đạo diễn nào đó xem được, lại cho cậu một cơ hội. - Đạo diễn Châu nửa nghiêm túc nửa đùa.
Quan Sâm xua tay, làm như thật sự có nỗi niềm khó nói.
Đạo diễn Châu đành chịu.
Hỏi tới hỏi lui cũng chẳng moi thêm được gì mới. Buổi phỏng vấn gần như đến đây là kết thúc. Lúc này đã một giờ sáng.
Những gì thu được tuy không đến nỗi tầm thường, nhưng rốt cuộc vẫn chưa được như mong đợi của đạo diễn Châu. Quan Sâm cứ giữ lại phần nào đó, khiến ông thấy tiếc.
Nếu đặt tiêu đề, có lẽ chỉ còn cách giật tít kiểu “Sinh viên Đại học Vân Mạn ra nông nỗi này” để câu người xem.
Đạo diễn Châu đứng dậy, đi tới đi lui trước tủ sách. Ngoài cuốn Luật Hình sự, ông định mua thêm vài cuốn để ủng hộ.
- Đây là gì vậy? - Đạo diễn Châu chợt thấy một cuốn sách kỳ lạ. Trên gáy không ghi tên sách, chỉ có một con số “1” thật lớn.
Ông lấy xuống. Trên bìa ghi: “Bước đầu tiên để trở thành Ảnh đế”.
Hóa ra đó không phải sách, mà là sổ ghi chép. Nó nằm lẫn giữa đống sách, giả làm một cuốn sách, mà cũng suýt lừa được người ta.
Đạo diễn Châu lùi lại mấy bước, ánh mắt sắc bén rà soát khắp tủ. Chẳng mấy chốc, ông tìm thấy cuốn mang số “2”. Lấy xuống xem, quả nhiên bìa ghi: “Bước thứ hai để trở thành Ảnh đế”. Theo thứ tự, đằng sau hẳn còn bước thứ ba, thứ tư, thứ năm.
Đạo diễn Châu đoán rằng những cuốn sổ này hẳn ghi hết lý do Quan Sâm bỏ diễn mà hắn không chịu kể. Ông muốn mở ra xem, nhưng lương tâm vẫn còn, biết tự tiện lục xem chuyện riêng của người khác là không đúng.
- Tôi xem cái này được không? - Đạo diễn Châu hỏi.
Quan Sâm đang sắp xếp đống báo nhặt được hôm nay. Nghe hỏi, hắn quay đầu lại, cứ tưởng đạo diễn Châu cầm một cuốn sách trên kệ, bèn phẩy tay:
- Cứ xem đi.
Đạo diễn Châu liếc sang anh quay phim trẻ. Anh ta lập tức bật máy quay lại.