Để đến được thư viện Bạch Lộc Động, Chu Nguyên Chương điều động ba nghìn kỵ binh do Hoa Vân dẫn đầu mở đường phía trước. Ngay sau đó là các tướng như Từ Đạt, thống lĩnh một vạn quân lính theo sát. Bản thân Chu Nguyên Chương cùng Trương Hy Mạnh cùng các văn thần võ tướng và những bề tôi có công cùng nhau xuất phát.
Đoạn hậu phía sau là quân của Phí Tụ. Tổng cộng trước sau điều động ba vạn năm nghìn người, rầm rộ tiến lên với khí thế cuồn cuộn như cầu vồng.
Chu Anh lẫn trong đội ngũ, đảo mắt quan sát khắp lượt khiến tim đập chân run. Kẻ nào không biết thì tưởng là toàn quân xuất kích để đánh lớn với Trần Hữu Lượng chứ chẳng chơi!
Giá y phục này của nghĩa phụ quả thật đã chơi lớn hết mình.
Nhìn cái tư thế này, chẳng lẽ muốn san bằng luôn thư viện Bạch Lộc Động hay sao?
Theo lý mà nói, đây chỉ là một chốn học vấn, đi qua đi lại một chuyến rồi thôi, thậm chí chẳng có lấy một ai thiệt mạng... Thế nhưng nơi đây lại văng vẳng một cỗ sát khí ngút trời đâm thẳng vào tâm can, khiến người ta cảm thấy còn nguy hiểm hơn cả chiến trường thực sự tới mấy phần.
Không lâu trước đây, khi Trương Định Biên dẫn ba đại quân đánh mạnh vào Phù Lương, tuy Chu Anh cũng thấy sợ nhưng rốt cuộc vẫn có thể ứng phó. Thế nhưng sát khí ngày hôm nay lại gấp mười, gấp trăm lần trước kia.
Đúng là lạ thật!
Rõ ràng Trần Hữu Lượng đã thua, Giang Sơn đã lọt vào tay nghĩa phụ, đại cục đã định, sao vẫn khiến người ta thấy lạnh sống lưng thế này?
Chu Anh quất roi giục ngựa, lén lút tiến lại gần Trương Hy Mạnh để hỏi thăm đại ca.
Nhưng hắn lại thấy Trương Hy Mạnh đang rủ mi mắt, trông như sắp ngủ tới nơi.
Chu Anh nôn nóng ruột gan nhưng cũng không dám làm phiền Trương Hy Mạnh.
Khi đoàn người tiếp tục tiến bước, khoảng cách đến thư viện ngày một gần, bỗng phía trước truyền tin tới.
- Chủ công, có gần trăm danh sĩ, túc nho đất Giang Tây cùng nhau tới bái kiến, xin yết kiến chủ công...
Nghe thủ hạ bẩm báo, Chu Nguyên Chương chợt giật mình siết chặt cương ngựa, sắc mặt nghiêm nghị. Hắn vô thức quay đầu nhìn lại, Trương Hy Mạnh cũng từ từ mở mắt, trên môi mang theo nụ cười nhàn nhạt.
Điều gì phải đến rồi cũng sẽ đến.
Hơn nữa một lúc lại kéo tới cả trăm người, quả thực khiến người ta phải ngạc nhiên. Xem ra đám thư sinh này cũng có chút cốt khí đấy, không biết là ai đứng sau lưng cho họ gan lớn thế?
- Chủ công, đã có người tìm đến tận cửa thì không thể chậm trễ được đâu!
Lão Chu gật đầu.
- Được, bảo họ tới đây. Tìm một khoảng đất trống, ta cũng muốn nghe xem những bậc đại tài túc nho này có cao kiến gì để dạy bảo!
Thủ hạ vâng lệnh, vội vã lui ra. Chẳng mấy chốc, một đám người mặc áo thụng, đầu đội khăn xếp phấp phới lần lượt bước vào. Dẫn đầu có hai người cùng sụp lạy, hành lễ thật sâu.
- Thảo dân Tiền Đường, bái kiến Ngô vương!
- Thảo dân Yết Văn An, xin hành lễ với Ngô vương.
Ta đánh đuổi Trần Hữu Lượng xong liền muốn gặp gỡ nhân tài Giang Tây để cùng bàn chuyện trị vì địa phương, làm giàu cho đất nước.
Tiền Đường liền vội vã cúi mình.
- Bẩm Ngô vương điện hạ, nơi đây trời xanh đất dày, có đỉnh Ngũ Lão, có nước hồ Bà Dương linh khí tụ hội, cảnh sắc tươi đẹp thế này, sao lại có thể gọi là giản dị được?
Lão Chu sáng rực đôi mắt.
- Hay cho một vị đại tài... Nghe khẩu âm của ngươi, không giống người Giang Tây thì phải?
Tiền Đường cúi đầu.
- Bẩm cho Ngô vương hay, thảo dân là người Tương Sơn.
Chu Nguyên Chương ngẩn người. Tương Sơn ở Ninh Ba đời sau, nay trực thuộc phủ Khánh Nguyên. Dù trên danh nghĩa nằm dưới quyền cai quản của Phương Quốc Trân, nhưng thực tế ở Tương Sơn có rất nhiều kẻ sĩ đã sang làm việc cho quân nhà Chu. Dù sao Phương Quốc Trân cũng chẳng quản nổi một người Tương Sơn. Không chịu phò tá Ngô vương, lại chạy tới Giang Tây, hơn nữa còn vào lúc nước sôi lửa bỏng này mà dẫn đầu một đám thư sinh tới bái kiến lão Chu, quả thực rất có ý vị.
- Tiền Đường, ngươi thấy cách ta trị lý thế nào? Cớ sao lại tới đất Giang Tây?
Chu Nguyên Chương chầm chậm hỏi. Câu này chẳng khác nào trách mứckẻ kia vì sao không quy thuận quân nhà Chu.
Tiền Đường cũng chẳng hề sợ hãi, nói năng rành mạch:
- Ân sư của thảo dân đã khuất núi, ngài vô ý công danh, chỉ muốn đọc sách, tu thân dưỡng tính mà thôi.
- Sư phụ ngươi là ai?
Lão Chu gặng hỏi.
- Ân sư là bậc đại nho lý học, họ Hoàng, tên Hân, tự Tấn Khanh.
Hoàng Hân!
Nhắc tới cái tên này, người bên quân nhà Chu đều giật mình, sau đó chợt vỡ lẽ.
Hoàng Hân chính là vị đại nho chốn sĩ lâm từng đứng ra duy trì cương thường, kịch liệt mắng chửi Trương Hy Mạnh là tên gian tặc khi Trương Hy Mạnh đề xuất đúc tượng quỳ cho Trương Giám.
Không ngờ người này đã chết rồi!
Một người tốt như vậy, sao lại chết cơ chứ? Nếu có dịp gặp lại để tranh luận một phen thì thật là chuyện đẹp đẽ biết bao!
Nay Tiền Đường đến đây, chẳng lẽ là để đòi công đạo cho thầy mình hay sao?
Mọi người trong lòng thầm ngẫm nghĩ. Lãnh tụ sĩ lâm thứ hai tên là Yết Văn An. Bản thân hắn ta thì không có gì đáng nói, nhưng thúc phụ của hắn ta là Yết Hề Tư, nổi danh sánh ngang với Hoàng Hân, được xưng tụng là một trong bốn danh sĩ triều Nguyên. Khi còn sống, vị này chính là lãnh tụ sĩ lâm đất Giang Tây, từng tham gia biên soạn ba bộ sử, là cấp trên của Cung Bá Toại.
Yết Văn An có lẽ tài danh chưa đủ lẫy lừng, nhưng dựa vào bóng ấm của thúc phụ, hắn ta hoàn toàn đủ sức đại diện cho sĩ lâm Giang Tây. Đứng sau lưng bọn họ là một đám đại nho tài tử không sao kể xiết. Những kẻ này chẳng ai mang theo binh khí, kẻ nào kẻ nấy đều là thư sinh trói gà không chặt.
Thế nhưng chẳng ai dám tùy tiện làm gì bọn họ!
Cho dù Trần Hữu Lượng liên tục nuốt lời, vẫn phải khách khí với nhóm người này vài phần. Không vì gì khác, đám thư sinh này đứng sau lưng những đại tộc hào phú đất Giang Tây, mà trong tay các đại tộc hào phú lại nắm giữ không ít vũ lực dân gian.
Sau khởi nghĩa Khăn Đỏ, binh lực triều Nguyên trống trước hụt sau, đã không còn khả năng trấn áp, đành phải thả lỏng cho vũ trang địa phương giúp sức dẹp loạn.
Kết quả là các môn phiếm hào phú khắp nơi nhân cơ hội chiêu binh mãi mã, vơ vét tiền tài. Trong số đó, kẻ có chí hướng thiên hạ thì ít, muốn tiếp tục trung thành với triều Nguyên cũng chẳng được mấy người, phần lớn chỉ muốn giữ bình yên cho một cõi, tĩnh quan thế sự thay đổi bên ngoài.
Ai thắng thì bọn họ tới hò reo cổ vũ, dâng cúng quà cáp, ca ngợi chủ công anh minh. Bất kỳ con rồng hung ác nào cũng chẳng muốn lãng phí thời gian và sức lực với đám thổ hào này.
Bởi vậy hai bên rất dễ đạt được sự đồng thuận, đối mặt với Trần Hữu Lượng cũng vậy.
Nhưng ai cũng biết, quân nhà Chu hình như không giống thế. Bọn họ chẳng mấy mặn mà với sĩ phu hào cường, trái lại vô cùng quan tâm đến đám dân nghèo hèn, điều này khiến tầng lớp hào cường Giang Tây vô cùng lo lắng, cứ chần chừ do dự mãi.
Chu Nguyên Chương tiến vào Giang Châu, đám người này vẫn không hề đến bày tỏ lòng trung thành ngay lập tức.
Kết quả là Trương Hy Mạnh lại đến thư viện Bạch Lộc Động một chuyến. Dù không gặp ai nhưng tin tức vừa truyền ra ngoài thì Ngô vương cũng tới.
Sĩ phu Giang Tây không thể tiếp tục đứng ngoài quan sát được nữa, đành phải cắn răng tới bái kiến.
Sau khi làm rõ thân phận, Chu Nguyên Chương lùi lại hai bước. Dù sao đối phó với đám người này vẫn phải trông cậy vào Trương tiên sinh, để hắn ra tay thì chỉ có nước đầu rơi máu chảy.
Trương Hy Mạnh lên tiếng:
- Hoàng lão tiên sinh danh tiếng lẫy lừng, là bậc đại nho trong chốn sĩ lâm. Dù giữa chúng ta có nhiều điểm bất đồng nhưng nghe tin ngài ấy qua đời, trong lòng vẫn vô cùng thương xót. Tiền Đường, ngươi nguyện tâm tâm niệm niệm đọc sách, noi theo bước chân thầy mình, đó là chuyện tốt.
Tiền Đường hơi sững người lại. Hắn ngước mắt nhìn thẳng vào người thanh niên trẻ tuổi trước mặt.
Trương Hy Mạnh!
Chính là kẻ đã bác bỏ luận điệu của thầy mình, khiến vị lão nhân gia tức giận đến mức bệnh nặng rồi qua đời!
Trong ánh mắt của Tiền Đường lóe lên một tia hung ác nhưng rất nhanh đã được thu lại. Hắn cúi đầu hành lễ:
- Trương tướng học vấn cái thế, ai ai cũng biết. Những chuyện thảo dân hiểu biết chẳng thấm vào đâu so với Trương tướng. Vốn dĩ thảo dân phải chăm chỉ đèn sách, chỉ là dạo gần đây xảy ra chút chuyện khiến vãn sinh không thể yên ổn ở chốn thư phòng. Trong lòng ôm nỗi bầm thầm, ngẫu nhiên lại có không ít đồng đạo có chung mối lo âu, cho nên mới đến đây để thỉnh giáo.
Trương Hy Mạnh cườimời:
- Xin mời nói.
Tiền Đường trầm ngâm giây lát rồi cất lời:
- Trương tướng, thảo dân nghe nói ruộng đất của thư viện Bạch Lộc Động đã bị tịch thu toàn bộ... Đây chỉ là riêng thư viện Bạch Lộc Động hay là tất cả thư viện ở Giang Tây đều thế?
- Là tất cả thư viện trong thiên hạ.
Trương Hy Mạnh mỉm cười.
- Thư viện vốn là nơi đọc sách, hà cớ gì phải vấy bẩn mùi tiền tanh hôi, chiếm dụng ruộng đất, tranh lợi với dân, há lại là chuyện nên làm sao?
- Rốt cuộc là ai tranh lợi với dân?
Rõ ràng là các người đang tranh lợi với dân đấy chứ!
Tiền Đường ngẩn người ra một lúc lâu mới nói:
- Xin thưa để Trương tướng rõ, một cái thư viện có tới hàng nghìn con người, ăn uống sinh hoạt, bút mực giấy nghiên, y phục bốn mùa, lại còn cần người hầu hạ cơm nước... Kẻ đọc sách thì không thể uống gió Tây Bắc mà sống được chứ!
Trương Hy Mạnh cười.
- Không sao cả, chúng ta đã bàn bạc từ trước rồi. Từ nay về sau, Thừa tướng phủ và Bộ Hộ nước Ngô sẽ trích riêng tiền lương để ủng hộ việc mở trường dạy học, triệt để giải quyết nỗi lo về sau cho thầy và trò.
Tiền Đường lại chần chừ. Hắn ngây người nửa ngày không biết đáp thế nào, chẳng lẽ hắn lại định ngửa tay đòi tiền Trương Hy Mạnh chắc?
Lúc này Yết Văn An đột nhiên cất tiếng:
- Xin hỏi Trương tướng, số tiền lương ấy có phải sẽ giao cho thư viện không? Thư viện lại phải đến đâu để lĩnh? Có tiêu chuẩn gì không?
Trương Hy Mạnh mỉm cười.
- Nghe giọng điệu của ngươi, có vẻ như từng quản lý thư viện rồi phải không?
Yết Văn An khựng lại, vội đáp:
- Thảo dân cách đây mấy năm từng quản lý... quản lý thư viện Bạch Lộc Động.
Trương Hy Mạnh gật đầu.
- Hóa ra là vậy. Ngươi yên tâm, từ nay về sau, mỗi thư viện có bao nhiêu thầy trò đều sẽ được nha môn đăng ký sổ sách, bảo đảm rõ ràng minh bạch, mọi thứ đều được xử lý theo lề lối của lại dịch trong nha môn... Như vậy thì không cần phải lo chuyện nợ lương nữa, mọi người đều có thể yên tâm rồi.
Yên tâm ư?
Ngươi đang đùa giỡn cái gì thế hả!
Đến lúc này Tiền Đường mới nghe ra ý tứ. Hóa ra đây là muốn biến thư viện thành của công mất rồi!
- Trương tướng, chẳng lẽ ngài muốn biến thư viện thành quan học hay sao? Cho dù là quan học thì cũng không nên tước đoạt ruộng đất của thư viện chứ. Nếu chỉ dựa vào tiền lương của triều đình, sợ rằng không đủ chi tiêu, đến lúc đó phải tính sao đây?
Trương Hy Mạnh mỉm cười.
- Chuyện mở trường học ấy mà, trong thiên hạ có biết bao nhiêu người, ai cũng muốn đọc sách tiến thủ, cơ hội phải thuộc về tất cả mọi người. Dù thế nào đi nữa cũng không thể hoàn mỹ mười phần được. Nhưng ngươi cứ yên tâm, triều đình cấp một phần, nha môn địa phương ra một phần, lại quyên góp thêm từ dân gian một phần, tóm lại sẽ bảo đảm đủ chi phí cho việc học hành.
- Từ dân gian?
Tiền Đường biến sắc kinh hãi.
- Trương tướng, thứ cho thảo dân nghe không hiểu, chẳng lẽ ngài định vơ vét của dân, tăng thêm các thứ thuế má nặng nề ư? Thế này... thế này chẳng phải trái ngược với lòng yêu dân của Ngô vương hay sao?
Trương Hy Mạnh điềm tĩnh, kiên nhẫn giải thích:
- Sao lại thế được? Chúng ta là lấy từ sức dân, dùng cho việc của dân.
Đường học sau này sẽ mở cửa cho tất cả mọi người, dẫu là con cháu nông dân bình thường hay con cái của tướng sĩ đều có thể nhập học, hơn nữa đó còn là học phủ tốt nhất thiên hạ, chỉ cần có đủ tài năng là được!
Yết Văn An và Tiền Đường đều ngây người. Bọn họ trừng trừng mở lớn hai mắt, đám người đứng phía sau cũng ngớ ra cả lũ.
- Trương tướng, việc để ai nhập học hình như phải tuân theo sự sắp xếp của các thầy, chỉ những kẻ đức tài vẹn toàn mới đáng được vào trường... Nếu không phân biệt rõ ràng, cá mè một lứa, vàng thau lẫn lộn, để rồi dạy ra lũ tiểu nhân gian xảo thì tính sao đây?
Lời của Tiền Đường còn chưa dứt, bỗng nghe Chu Anh khoanh tay cười ha hả nói với Từ Đạt:
- Nghe thấy chưa, bọn chúng bảo con cháu võ phu là lũ tiểu nhân gian xảo, không xứng đáng mua sách chung với bọn chúng kìa.
Từ Đạt ngẩn người chớp mắt, một bàn tay đè lên chuôi đao, đột ngột bước lên phía trước một bước dài, trừng mắt nhìn đám người đối diện.