Rời phủ Ngô Vương, Trương Hy Mạnh hít sâu một hơi, rồi từ từ thở ra. Hắn quay sang Giang Nam, mỉm cười hỏi:
- Thế nào, cô thấy sao?
Giang Nam nghiêm mặt, đôi mắt linh động chớp hai cái, khẽ đáp:
- Hình như Lý tướng công hơi thất vọng.
- Đâu chỉ thất vọng! Ông ta chỉ mong ta gặp xui xẻo thôi… Tính ra, lần này cô đã giúp ta một việc lớn đấy!
Giang Nam sửng sốt, vội nói:
- Đều nhờ Trương tướng cất nhắc. Đến giờ thuộc hạ vẫn còn ngơ ngác, chưa biết nên làm thế nào.
Trương Hy Mạnh nghĩ ngợi rồi cười:
- Cục Độ Chi của các cô ngày càng quan trọng. Ta đang định dặn dò cô vài việc cho rõ.
Hai người trở về phòng trực. Vừa ngồi xuống, Giang Nam đã rót cho Trương Hy Mạnh một chén trà… vẫn là trà sữa!
- Trương tướng nói phải, uống thứ này quả thật vui gấp đôi. Trương tướng cũng thường uống chứ? Tôi làm theo cách của ngài, chỉ là không nỡ dùng trà Long Tỉnh Tây Hồ, nên lấy trà Phổ pha thay.
Trà Phổ không phải loại trà thường. Đó là trà Vân Nam, về cuối đời Minh còn có tên gọi khác là trà Phổ Nhĩ.
Trương Hy Mạnh dùng trà Long Tỉnh Tây Hồ pha trà sữa thì chẳng khác gì đem của quý nấu bừa. Giang Nam dùng trà Phổ đun lên, dù màu sắc hay hương vị đều hơn hẳn món của hắn.
- Khá lắm. Đúng là con gái các cô tỉ mỉ, khéo tay. - Trương Hy Mạnh khen một câu rồi nói tiếp: - Ta đã thưa sơ với chúa công. Sắp tới sẽ tiến hành giáo hóa bá quan, cô chuẩn bị tinh thần trước đi.
Giang Nam giật mình:
- Trương tướng, có phải sẽ khảo xét người hiền kẻ dở không?
- Không phải. Nói cho đúng, trọng tâm vẫn là giáo hóa. Quan trọng nhất là phép tắc và luật pháp.
Trương Hy Mạnh kiên nhẫn giải thích. Hắn lấy Giang Nam làm ví dụ để trình bày với lão Chu, vừa hay cũng nhân dịp này nói cho nàng biết ý định của mình, nghe xem nàng nghĩ thế nào.
- Quan lại giúp nước, cai trị dân, phải làm việc theo khuôn phép, chiếu đúng luật lệ. Chẳng hạn, bộ Hộ thu thuế ruộng, có phải bóc lột dân chúng, vắt kiệt từng giọt máu của họ không? Bộ Hình chuẩn y án giết người, chém đầu bêu xác, có phải giết nhầm người vô tội không? Còn Cục Độ Chi, ghi chép sổ sách, giám sát bá quan, có phải gây khó dễ cho người khác, thậm chí hại người mất mạng không?
Giang Nam cau mày:
- Chuyện ấy… đương nhiên là không!
- Vì sao lại không? Cô đã nghĩ kỹ chưa?
Giang Nam lắc đầu:
- Thuộc hạ chưa rõ.
- Vậy nói chuyện thuế ruộng, thuế buôn bán trước đi. Cô biết số thuế ấy được phân chia thế nào không?
Giang Nam không cần nghĩ, đáp ngay:
- Từ nam chí bắc Trường Giang, mỗi năm thu hai vụ thuế vào mùa hạ và mùa thu. Tổng cộng thu được sáu trăm năm mươi vạn thạch lương. Trong đó, ba trăm vạn thạch dùng để nuôi quân, phần còn lại trả lương bá quan, tu sửa sông ngòi, thu xếp cho dân lưu tán, khai hoang mở đất, dựng trường dạy học.
Trương Hy Mạnh gật đầu:
- Những việc ấy có thể gói gọn trong một câu: lấy của dân, dùng cho dân. Ngay cả khoản lớn nhất là nuôi quân, cũng là để giữ gìn những thành quả hiện có. Bốn bề đều có địch, nếu không có quân đội hùng mạnh, làm sao bảo vệ được dân chúng? Làm sao giữ cho lương thực trong kho nhà nhà được yên ổn? Lần này giáo hóa bá quan, ta muốn nói rõ với họ một điều: việc chúng ta làm là đúng đắn, hợp tình hợp lý!
Giang Nam nghiền ngẫm lời hắn, chợt hiểu ra điều gì, lòng chấn động, khẽ hỏi:
- Cả Cục Độ Chi cũng vậy sao?
- Phải. Đó chính là điều ta muốn nói với cô. Lẽ phải ở trong tay thì mới có thể ngẩng cao đầu mà làm việc. Quyền hành cô đang nắm không phải công cụ để thay trời hành đạo, trả thù cho hả giận; cũng không phải gánh nặng khiến cô nơm nớp lo sợ, tự trách mình, chẳng dám nhìn thẳng vào nó. Cô, ta và bao nhiêu quan lại khác đều là công cụ chung của thiên hạ!
- Công cụ chung của thiên hạ?
- Đúng vậy! Chúng ta quan tâm thiện ác, nhưng còn phải lo việc trị hay loạn. Chúng ta không nên nghĩ ngợi quá nhiều chuyện riêng, hay nói cho đúng, sứ mệnh cấp thiết nhất của chúng ta là bảo đảm mọi quyết sách của người đứng đầu được thi hành chu toàn, thực hiện đến nơi đến chốn. Không kể công, không tự phụ, lo liệu thấu đáo, suy tính cẩn mật. Đó chính là… công cụ nhỏ bé của thiên hạ.
Càng nghe, Giang Nam càng mơ hồ. Nàng cố hiểu ý Trương Hy Mạnh, nhưng cứ cảm thấy trong lời ấy có chỗ mâu thuẫn. Hỏi mâu thuẫn ở đâu, nàng lại không nói được.
Có lẽ đó là tầm nhìn của bậc tể tướng!
- Trương tướng, thuộc hạ sẽ nghiền ngẫm thật kỹ. Nhưng trước mắt, chúng ta nên làm gì?
- Rất đơn giản. Lập tức rà soát toàn bộ sổ sách liên quan đến bộ Hộ, tra cho ra Lý Mộng Canh đã tham ô, làm trái phép bao nhiêu lần. Mau chuẩn bị sẵn, chờ chúa công cần là đưa ra ngay.
Giang Nam gật đầu lia lịa:
- Thuộc hạ đã tính sơ bộ từ trước. Ngày mai sẽ đưa sổ sách đến cho Trương tướng.
Trương Hy Mạnh mừng thầm, chợt nhớ ra điều gì:
- À phải, Giang đề cử, ta thấy người dưới tay cô làm việc rất nhanh nhẹn. Trong số họ có không ít người tính toán sổ sách giỏi. Những người ấy từ đâu ra? Chẳng lẽ đều là người nhà cô?
Giang Nam cười:
- Trong số đó quả thật có ba người từng làm sổ sách cho nhà họ Giang. Nhưng phần lớn là người bên Vương phi đưa tới.
- Vương phi?
- Vâng! Vương phi đúng là một nữ hào kiệt. Mấy năm nay, người thu nhận rất nhiều trẻ mồ côi, trong đó có không ít bé gái. Nếu không nhờ Vương phi, các em e là đã chết đói, hoặc rơi vào tay bọn xấu, bị bán vào lầu xanh rồi… À, trong số người ghi sổ dưới quyền thuộc hạ cũng có nhiều người từng ở lầu xanh Dương Châu. Năm xưa Trương tướng hết lòng đề nghị dẹp lầu xanh, cấm thuyền hoa, quả là đã làm việc đại đức!
Nghe vậy, Trương Hy Mạnh trầm ngâm:
- Ta muốn cấm thật, nhưng cấm mãi vẫn không dứt được. Lý Mộng Canh chẳng phải cũng ngã ngựa vì chuyện ấy sao?
Giang Nam ngẫm nghĩ một lát, rồi cười:
- Trương tướng, nếu không có lệnh cấm, e rằng tình hình còn nghiêm trọng gấp mười, gấp trăm lần. Thật ra, người coi trọng thiện ác nhất chính là Trương tướng.
Trương Hy Mạnh khẽ trầm ngâm. Hắn mang thân phận rất phức tạp. Xét theo chức vị, hắn là hữu thừa tướng, trợ thủ của Chu Nguyên Chương, một công cụ nhỏ bé để nâng đỡ những ý tưởng sâu xa của Ngô Vương.
Nhưng nhìn từ góc độ khác, hắn cũng là Trương phu tử được người đời kính trọng, người đầu tiên đề xướng việc định lại luân thường.
Một bên coi trọng trị loạn, một bên coi trọng thiện ác.
Rốt cuộc, hắn nên trở thành người thế nào?
Một viên quan thuận theo dòng đời, hòa mình với thế tục, hay Trương Tử đem thân thực hành, dốc lòng tìm kiếm lẽ phải?
Đến chính Trương Hy Mạnh cũng không rõ.
- Tóm lại chỉ có một câu: làm tốt việc của mình, cứ thế tiến lên, không chùn bước. Việc chúng ta làm là đúng, cho nên chẳng có gì phải sợ!
Giang Nam gật đầu thật mạnh:
- Câu này thuộc hạ hiểu rồi!
Chớp mắt đã sang hôm sau. Giang Nam quả nhiên tính toán xong sổ sách. Nàng định đem đến cho Trương Hy Mạnh, nào ngờ trong phòng trực lại không có ai.
Hôm nay Trương tướng được nghỉ. Nhưng hôm qua hắn đã dặn sẽ xem sổ sách.
Không còn cách nào khác, Giang Nam đành ôm chồng sổ, lên xe ngựa đến nhà Trương Hy Mạnh.
Nhắc tới phủ đệ của Trương Hy Mạnh, Giang Nam lại nhớ đến tên trộm lớn Lư Thu Vân. Hắn không những không lấy trộm tiền bạc, còn để lại cho Trương Hy Mạnh một thỏi vàng.
Đường đường phủ tể tướng, chẳng lẽ lại đơn sơ đến thế thật sao?
Nhà họ Trương đã ở ngay trước mắt. Giang Nam xuống xe, báo danh rồi dễ dàng được dẫn vào.
Nói thật, khu vườn này cũng khá rộng rãi, chỉ là đơn sơ quá mức. Lối gạch xanh chạy thẳng qua sân trước, hai bên trồng toàn cải dầu. Trời vừa ấm lên, mấy khóm cải đã nở hoa vàng rực, ong mật bay đi bay lại, cảnh tượng thật vui mắt!
Phủ tể tướng mà trồng hoa cải dầu ư?
Đúng là chỉ có hắn mới nghĩ ra!
Giang Nam bước vào sân trong. Ở đây chỉ có mấy cây quế, dưới gốc đặt vài chiếc đôn đá, cạnh đó còn kê cả giá đao thương.
Không ngờ Trương tướng công cũng biết võ nghệ!
Nàng vào phòng khách ngồi xuống, nhìn quanh bốn phía, rồi lại giật mình. Trong nhà Trương Hy Mạnh, đồ đạc hầu như đều làm bằng tre, khiến người ta không khỏi bùi ngùi.
Một vị tể tướng đường đường, lại được trọng dụng, quyền cao chức trọng, trong nhà bày vài món đồ gỗ quý cũng là lẽ thường. Chẳng ai vì thế mà nói gì.
Vậy mà chỗ Trương Hy Mạnh toàn dùng đồ tre rẻ tiền, thật khiến người ta kinh ngạc!
Nàng ngẩng đầu lên, thấy trên tường treo khá nhiều chữ. Nhìn kỹ, hóa ra đều do chính tay Trương Hy Mạnh viết. Trong đó có hai câu:
Thà ăn chẳng có thịt thà,
Chớ nhà thiếu trúc, lòng ta chẳng yên.
Giang Nam bật cười. Lời giải thích ấy quả cũng hợp lý!
Nàng còn đang định xem tiếp thì Trương Hy Mạnh từ phía sau đi tới, cười hớn hở:
- Ta vừa ra vườn sau xem thử, định dựng chuồng dê, nuôi mấy con. Sau này lấy sữa dê pha trà sữa, đảm bảo ngon hơn.
Giang Nam thật không hiểu nổi:
- Trương tướng, sao ngài lại tự tay nuôi dê? Sống giản dị đến thế sao?
- Giản dị?
Trương Hy Mạnh sửng sốt, rồi tự giễu:
- Giang đề cử, cô có hiểu lầm gì về hai chữ “giản dị” không vậy? Cô đã thấy ai vì muốn uống trà sữa mà tự nuôi dê chưa? Đã thấy ai vì muốn ngắm hoa cải dầu mà nhổ hết hoa trong vườn, thay bằng cải dầu chưa? Hay cô đã thấy ai ở thành Kim Lăng này có hẳn vườn rau riêng, muốn ăn gì thì tự trồng nấy mà vẫn gọi là giản dị chưa?
Trương Hy Mạnh cảm thấy nơi ở của mình đã rộng quá mức. Nhà có ba lớp sân trong ngoài, vườn trước vườn sau, lại thêm một sân nhỏ bên cạnh, đủ trồng rau cho cả nhà ăn.
Chỉ cần Chu Anh, thằng nhóc ranh ấy, không lẻn vào hái trộm rau, hắn chẳng cần ra ngoài mua.
Đây là thành Kim Lăng đấy!
Đất đai đắt đến thế nào?
Một khu nhà ba sân, bốn lớp, nằm sát chân hoàng thành trong tương lai… Chỉ riêng chỗ đất này đã là cả một gia tài. Nếu còn trang hoàng lộng lẫy, sơn son thếp vàng, chạm vẽ màu mè, bày đầy đồ gỗ quý với ngà voi, thì chẳng gọi là sang trọng, chỉ tổ giống kẻ mới phất lên.
Tre có đốt, lau có màu trắng trong. Đồ dùng như vậy mới hợp với thân phận của hắn.
Hơn nữa, nhà hắn đâu phải không có thứ gì đáng giá. Cứ sang sân phía đông mà xem. Sáu gian phòng ở đó chất đầy sách, ngay cả thư phòng của Ngô Vương cũng chưa chắc có đủ loại bằng nơi này.
Giang Nam cau mày, chẳng lẽ nàng hiểu lầm thật?
Nàng không dám hỏi thêm, đành trò chuyện với Trương Hy Mạnh về công việc. Hai người bàn đủ chuyện của bộ Hộ, mãi gần trưa, Trương Hy Mạnh mới cười nói:
- Thế này đi, ta đi làm ít mì. Dùng rau xanh vừa hái trong vườn nhà ta, luộc thêm hai quả trứng chần sáng nay mới đẻ. Chỉ một bát mì thế thôi, hương vị mới thật tuyệt!
Giang Nam lại ngẩn người. Vị này còn biết nấu mì sao?
Sự thật là Trương Hy Mạnh quả nhiên biết nấu, hơn nữa còn kéo được sợi mì mảnh như sợi tóc, nối mãi không đứt. Mì sợi nhỏ, ăn cùng rau xanh mướt, củ cải giòn tan, thêm dầu mè và trứng chần, trông ngon đến mức khiến người ta thèm thuồng.
- Chỉ một bát mì này thôi cũng ngon hơn đồ ăn của Ngô Vương nhiều. Bát của hắn có gì đâu? Chỉ hơn ta hai quả trứng chần thôi!
Trương Hy Mạnh rất đắc ý. Quả thật, cuộc sống của hắn thoải mái hơn Chu Nguyên Chương nhiều.
Giang Nam chỉ biết cúi đầu ăn mì. Mà phải nói, mì ngon thật. Có lẽ đó chính là niềm vui giản dị, mộc mạc. Trương tướng quả nhiên không phải người tầm thường.
Đúng lúc ấy, ngoài cửa bỗng vang lên tiếng bước chân. Nghe chừng có rất nhiều người đang đi tới. Trương Hy Mạnh đặt đũa xuống, nhìn ra ngoài.
Người đi đầu là lão Chu, bên cạnh có Lý Thiện Trường, phía sau còn theo một đám văn thần võ tướng. Mọi người đưa mắt nhìn quanh phủ đệ Trương Hy Mạnh, ai nấy đều kinh ngạc.
Chu Nguyên Chương dừng bước, nhìn mọi người rồi cười lạnh:
- Thế nào, mở rộng tầm mắt rồi chứ? Vừa nãy ta dẫn các ngươi đến phủ Lý Mộng Canh, bây giờ lại tới nhà Trương tướng. Các ngươi thấy thế nào?
Dương Nguyên Cảo vội cúi mình, cảm thán:
- Bẩm thượng vị, một cây trà trong phủ Lý Mộng Canh đã đáng giá cả trăm quan tiền. Ai ngờ trong phủ Trương tướng lại trồng hoa cải dầu! Thanh liêm đến mức này, e rằng hiền thần xưa nay cũng chưa chắc sánh được với Trương tướng!
Chu Nguyên Chương nói:
- Khoan vội nịnh bợ. Cứ đi quanh xem cho kỹ, biết đâu tiên sinh Trương ngoài mặt một đằng, trong nhà lại cất giấu tranh chữ quý giá, vàng bạc châu báu. Các ngươi xem cho thật kỹ vào!