Hạng Đại Hạnh thoáng ngạc nhiên liếc nhìn chàng thanh niên vẫn thản nhiên như không, thực lòng muốn mở miệng nhắc một câu: thiếu niên lang à, ngươi có biết hoàn cảnh của mình bây giờ tế nhị đến mức nào không? Sao còn rảnh đến nỗi ngồi đây hàn huyên với ta chuyện nhân sự quy củ trong nha môn?
Nhưng cả đời bị người ta gạt ra bìa, ngả lạnh nhạt, hắn rốt cuộc cũng không phải kẻ nhiều lời. Ý niệm ấy chỉ thoáng qua một lần rồi lại bị hắn dằn xuống, cân nhắc lời từ mà nói:
- Bộ Hộ ta có Thượng thư đại nhân Diệp Khoan, hai vị Thị lang đại nhân là Thẩm Trác Huy và Biên Học Đạo… Trong đó Biên Thị lang chính là người chưởng quản mọi việc lớn nhỏ của Thanh Lại Ty chúng ta.
Hắn ngừng một chút, thấy Lý Lăng đang chăm chú nghe, bèn nói tiếp:
- Bên dưới nữa là các vị Lang trung của các ty. Ngoài Thanh Lại Ty của ta ra, còn có Hộ Bộ Ty, Chi Độ Ty và Chuyển Vận Ty, mỗi ty đều có một vị Lang trung đại nhân trực tiếp quản lý việc công. Hộ Bộ Ty còn gọi là Bản Ty, từ xưa đến nay đều do Thượng thư đại nhân tự tay nắm giữ, quốc khố cùng thuế vụ thuế suất của khắp nơi đều do Bản Ty quyết định, đến cả hai vị Thị lang đại nhân cũng không được nhúng tay vào.
- Còn Chi Độ Ty thì chưởng quản bổng lộc của bách quan thiên hạ, do Thẩm Thị lang làm chủ, mỗi năm đều sẽ thương nghị với Thượng thư đại nhân rồi định ra bổng lộc nhiều ít. Về phần Chuyển Vận Ty, kỳ thực nhiều hơn là được lập ra để đối tiếp với nha môn Chuyển Vận Sứ Ty, thêm vào đó là Thanh Lại Ty chuyên thống trù chưởng quản thuế phú tiền lương các tỉnh thiên hạ, hợp lại chính là bốn ty của bộ Hộ ta.
- Lang trung của bốn ty này, lần lượt là Mã Việt đại nhân của Bản Ty, Phương Thanh Lãng đại nhân của Chi Độ Ty, Tiền Liêu Huy đại nhân của Chuyển Vận Ty, và Đới Tiêu đại nhân của Thanh Lại Ty chúng ta. Kế đó là tám viên Viên ngoại lang dưới quyền các Lang trung, rồi nhiều Chủ sự các ty nữa, cùng tiểu lại như ta…
Hạng Đại Hạnh này quả đúng là lão lại nhiều năm trong bộ Hộ, với cơ cấu nhân sự ở đây rõ như lòng bàn tay, nói ra cũng mạch lạc rõ ràng, khiến Lý Lăng liên tục gật đầu. Cho đến khi nghe đến cái tên Đới Tiêu, hắn mới hơi nhíu mày:
- Phải rồi, vị Đới Lang trung này có quan hệ gì với Đới Vạn Xuân không vậy?
- Ngươi nói Đới công tử ban nãy sao? Đới Lang trung chính là thúc phụ bản gia của hắn đấy. Hạng Đại Hạnh nói xong câu này, trong lòng lại thầm thêm một câu: cho nên ngươi đã kết hiềm với hắn, e rằng những ngày sắp tới trong Thanh Lại Ty thực sự chẳng dễ qua.
Lông mày Lý Lăng càng nhíu chặt:
- Chẳng trách…
Chẳng trách Đới Vạn Xuân, một tiến sĩ nhị giáp cũng đứng hàng đầu, lại bỏ qua hai con đường tắt kia trông có phần tiền đồ hơn mà chạy đến bộ Hộ quan chính giống mình, còn nói gì mà đây là ý của thúc thúc hắn, thì ra mấu chốt nằm ở đây. Có người thúc thúc ruột đang làm Lang trung chiếu cố, hắn ở bộ Hộ đương nhiên dễ dàng lập được thành tích, sau đó dù ngoại phóng hay lưu lại bộ thăng quan cũng đều là chuyện nước chảy thành sông.
Cũng chẳng trách ban nãy thấy mình xuất hiện mà Đới Vạn Xuân chẳng hề lộ vẻ khác lạ, rõ ràng hắn đã biết từ lâu mình sẽ vào bộ Hộ! Mà xem thái độ hắn vừa thể hiện, chỉ sợ đã sớm ôm tâm tư muốn trên "sân nhà" này cho mình một trận ra mắt thật đẹp. Dù sao mấy lần tranh đấu trước, Đới Vạn Xuân cũng chẳng ít lần chịu thiệt trong tay Lý Lăng.
Nghĩ sâu thêm một tầng, Lý Lăng thậm chí cảm thấy thái độ ác liệt của vị Lục Viên ngoại kia với mình cũng là do người sai khiến. Là chú cháu họ Đới vì muốn báo mối thù một mũi tên ngày trước, vì muốn áp chế tân khoa thám hoa này mà cố ý tung chiêu hạ mã uy!
Nhìn như thế, hoàn cảnh của mình quả thực chẳng hề dễ chịu. Cấp trên trực tiếp của mình ở Thanh Lại Ty chính là Đới Tiêu, đương nhiên là muốn kêu ca cũng chẳng có cửa, mà Đới Vạn Xuân lại kéo hết các đồng niên khác về phía hắn, mình thực sự bị cô lập triệt để. Làm tân nhân, vừa vào đơn vị mới đã gặp hoàn cảnh thế này, nói là khai cuộc địa ngục cũng chẳng ngoa.
Nếu là đời sau đi thực tập vào một công ty như vậy, e rằng Lý Lăng lập tức đã chọn đường rút lui. Nhưng hiện tại không phải đời sau, bộ Hộ càng không phải công ty, đương nhiên chẳng phải hắn muốn đến là đến, muốn đi là đi được.
- Có chút ý tứ rồi… Trầm ngâm nửa ngày, khóe miệng Lý Lăng cong lên, không những không bị hoàn cảnh trước mắt dọa sợ, ngược lại còn sinh ra vài phần đấu chí, hắn thầm nghĩ: ta vất vả khổ cực từ một giới bố y thi đỗ tiến sĩ, bước vào quan trường, chẳng phải để đến đây chịu bọn ngươi ức hiếp. Đã các ngươi muốn bóp nắt ta, vậy đến lúc đó đừng trách ta phản kích.
Lời này hắn đương nhiên không thực sự thốt ra, chỉ là nụ cười kia vẫn khiến Hạng Đại Hạnh xem mà bất giác giật mình:
- Lý thám hoa…
- Hạng tiền bối không cần khách khí xa lạ như thế, cái thám hoa này của ta sớm đã là chuyện quá khứ, ngài chẳng bằng cứ gọi ta là tiểu Lý, hoặc gọi biểu tự Ôn Trung cũng được.
- Vậy… vậy ta liền thất lễ gọi ngươi là Ôn Trung nhé. Hạng Đại Hạnh gật đầu nói, hắn cảm thấy thanh niên này vẫn khá tốt, đáng tiếc kết cục đã sớm định sẵn.
Lý Lăng lại đúng lúc này đứng dậy:
- Vậy chúng ta cũng đi khắp nơi xem xét, làm quen với môi trường xung quanh chứ? Phải rồi, công phòng của ta ở đâu?
- Ơ… ta dẫn ngươi qua đó. Sắc mặt Hạng Đại Hạnh lại hơi biến, lúc này mới dẫn Lý Lăng ra khỏi cửa sảnh, đi về phía bên cạnh.
Giờ này đã là tỵ chính, đúng lúc nha môn bận rộn nhất, từng gian công phòng không tính là lớn, các loại nhân viên đều đang bận bịu việc công của mình, có kẻ tính toán sổ sách, có kẻ lật xem văn thư, cũng có kẻ bưng chồng chồng thư tịch đi lại giữa các công phòng, gần như không nhìn thấy một người nhàn rỗi nào…
Chỉ nhìn phong mạo này thôi, Lý Lăng đã phải giơ ngón cái lên với vị Hộ bộ Thượng thư đương nhiệm, nghĩ đến tình trạng người đông việc ít ở các nha môn địa phương thông thường, đủ để thấy quy củ của nha môn bộ Hộ nghiêm cẩn đến cỡ nào.
Có lẽ chỉ có bọn họ, những tân lai quan chính tiến sĩ này, mới tạm thời không có việc gì làm. Lúc này Lý Lăng đi đến trước một gian công phòng hơi rộng rãi, liền thấy Đới Vạn Xuân cùng các người đang nghe một người giảng thuật các loại sai vụ trong Thanh Lại Ty:
- Đại Việt nước ta tổng cộng có mười lăm tỉnh, cho nên Thanh Lại Ty của bộ Hộ ta cũng phân thành mười lăm chỗ, mỗi chỗ chấp chưởng đại sự thuế phú của địa phương đó. Các ngươi đừng coi thường đám văn quan thân ở kinh thành, cách địa phương vạn dặm như chúng ta, kỳ thực chúng ta mới chính là nha môn nắm thực quyền quản lý hàng vạn lê dân bên kia. Mỗi năm đều do quan viên Thanh Lại Ty chúng ta hoạch định thuế phú tiền lương mà các địa phương phải nộp, rồi do thượng ty cùng triều đình nghị định xong mới hạ đạt đến địa phương.
- Đương nhiên, nhiều thứ trong đó không phải ba câu hai lời là nói rõ được, nhất định phải căn cứ tình huống cụ thể của địa phương, khí hậu biến hóa những năm gần đây, điền mẫu và tổng số nhân khẩu mà vạch ra quy hoạch tổng thể. Hơn nữa, không chỉ là thuế phú của một tỉnh, còn phải phân nhỏ đến các phủ châu huyện dưới quyền tỉnh đó, làm đến mức căn cứ giàu nghèo mà định thuế phú, mới có thể khiến quốc khố sung túc mà không tổn hại bách tính.
- Những quyết định này đều cần vô số lần thảo luận, nghiên cứu phán đoán mới có thể đưa ra, tuyệt đối không cho phép có chút sai sót nào, bằng không, chẳng phải bách tính gặp họa thì chính là triều đình chịu tổn, cái liên quan này lớn lắm. Cho nên các ngươi nếu thực sự muốn quan chính học tập cho tốt, thì trước hết hãy xem quan viên Thanh Lại Ty chúng ta mỗi ngày xử lý các loại văn thư như thế nào.
Có lẽ vì có mặt mũi của Đới Tiêu, viên quan giảng giải này vẫn khá kiên nhẫn, thứ nói ra cũng rất chi tiết, cho dù Lý Lăng chỉ nghe bên ngoài, cũng cảm thấy lời hắn nói đều là đạo lý, nếu như các chỗ của Hộ bộ Thanh Lại Ty đều tận tâm tận trách làm theo như hắn nói, vậy thì quốc gia phú túc, bách tính khỏe mạnh cũng chẳng còn chỉ là lời chúc đẹp đẽ nữa.
- Hứa Chủ sự, vậy ngài xem nếu làm quan lại của Thanh Lại Ty chúng ta, điều quan trọng nhất lại là gì? Đới Vạn Xuân với thân phận thủ lĩnh và đại biểu của tất cả tiến sĩ, rất tự nhiên mở miệng hỏi.
Vị Hứa Chủ sự kia hơi do dự một chút, lúc này mới nói:
- Công chính thanh liêm, tinh thông toán thuật, thể sát dân tình, ba điều này đều là trọng trung chi trọng, thiếu một cũng không được.
Lời này khiến Lý Lăng cũng lại gật đầu, bộ Hộ chấp chưởng tài chính thiên hạ, làm quan ở đây chính là mỡ dần so dần, cho nên thanh liêm tự nhiên rất quan trọng. Rồi toàn là công việc trên sổ sách, toán thuật tự nhiên là công cụ bắt buộc phải nắm, còn thể sát dân tình, muốn định ra thuế suất địa phương nào đó, cũng là bước căn bản nhất.
Cho nên nói có thể đảm nhiệm quan chức quan trọng ở nha môn trọng yếu của triều đình thế này, cái cái đều là nhân vật lợi hại, cái gọi là tiến sĩ thám hoa gì đó, khoảng cách với bọn họ thực sự không phải một sao nửa điểm.
Đới Vạn Xuân bọn họ cũng cái cái gật đầu xưng phải, còn có thể hiểu được mấy phần thì không dám nói. Dù sao trong đó liền có hai người, lúc này đang đưa mắt nhìn đông ngó tây, ngẩn người ra nhìn những tấm bản đồ kia, không rõ vì sao bộ Hộ nơi này lại treo nhiều bản đồ như vậy.
Bất quá vị Hứa Chủ sự kia cũng không có ý giải thích thêm, chỉ bảo bọn họ đi nơi khác du lãm. Đám người này ra khỏi cửa, thấy Lý Lăng cũng ở đó, đều chỉ khẽ gật đầu mà thôi, duy có Đới Vạn Xuân, cười mà như không cười nhìn hắn nói:
- Sao, Lý thám hoa rốt cục cũng đến học cách làm quan ở bộ Hộ rồi sao?
- Chúng ta đến đây quan chính vốn là để học cách làm quan, qua đây xem một chút tự nhiên chẳng có gì không ổn. Lý Lăng cười đáp một câu, liền lướt ngang qua bọn họ, tự mình bước vào gian công phòng đó, cẩn thận ngắm nghía mấy tấm địa lý đồ treo trên tường, đây vẫn là lần đầu tiên hắn ở thế giới này thấy địa lý đồ tinh tế đến vậy.
Tấm trước mặt vẫn là địa lý đồ địa khu Lưỡng Hoài, Lý Lăng cẩn thận xem xét, phát hiện thủy văn sơn mạch và vị trí thành trì hoàn toàn khớp với những gì hắn biết, thậm chí khoảng cách giữa huyện Giang Thành và phủ thành, theo tỷ lệ cũng hoàn mỹ tái hiện trên tấm da dê. Mà bên cạnh mỗi tòa thành trì, còn có chữ nhỏ ghi chú có bao nhiêu hộ nhân khẩu, có bao nhiêu điền mẫu còn trong sổ… rõ ràng những thứ này đều là căn cứ để quan viên Thanh Lại Ty chế định phú thuế năm mới.
- Khụ khụ, vị công tử này, đây là đồ vật của bản quan, vẫn là đừng nhìn lung tung thì hơn. Hứa Chủ sự vừa hay quay đầu lại, vừa thấy bộ dáng Lý Lăng muốn xem như vậy, liền nhịn không được nhắc nhở.
Lý Lăng lúc này mới cười lùi về sau:
- Vãn bối chỉ là nhất thời hiếu kỳ, mong đại nhân thứ tội.
Đợi hắn đi ra, Đới Vạn Xuân bọn họ đã đi đến nơi khác, Lý Lăng thì không có ý tiếp tục đi cùng đường với bọn họ, chỉ nhờ Hạng Đại Hạnh dẫn mình đến công phòng xem một chút.
Không bao lâu, hai người liền rẽ đến góc sâu của dãy công phòng này, vừa đứng vững trước ngôi phòng khá nhỏ hẹp chật chội này, còn chưa kịp cẩn thận đánh giá tình huống bên trong, Lý Lăng đã ngửi thấy trước một mùi hôi thối khiến người ta buồn nôn bay tới từ phía bên, khiến hắn vội vàng bịt mũi.