Lý Lăng vừa trở về, tin hắn đỗ cử nhân trong kỳ thi hương năm nay đã nhanh chóng lan khắp huyện Giang Thành.
Quả nhiên như Từ Thương từng nói, mấy ngày sau đó, người quen kẻ lạ lũ lượt tìm đến nhà, suýt nữa giẫm gãy cả bậc cửa. Kẻ thì muốn dựa hơi Lý Lăng, đem ruộng đất nhà mình gửi dưới danh nghĩa của quan cử nhân; người lại tính cùng hắn buôn bán; thậm chí có kẻ còn xin bán thân vào nhà họ Lý làm nô bộc…
Trước đám người ai nấy đều có toan tính ấy, ban đầu Lý Lăng còn kiên nhẫn tiếp chuyện đôi câu. Về sau, hắn dứt khoát bảo Lý Mạc Vân đóng cửa từ chối khách. Chỉ những lời nhờ vả của thím Kim, Lâm Liệt cùng vài người hàng xóm, bạn bè từng giúp đỡ hắn, hắn mới nhận lời. Còn những kẻ khác muốn nói gì ngoài kia thì mặc họ. Hắn đâu có mắc nợ đám người ấy. Khi nhà hắn sa sút, hai anh em hắn phải chịu khổ, chịu sợ, nào thấy những người làng trên xóm dưới được gọi là thân hữu ấy đứng ra giúp đỡ?
Mấy ngày trôi qua, cuối cùng bên tai cũng được yên tĩnh. Chớp mắt đã đến mồng chín tháng chín, Tết Trùng Dương.
Về sau, người ta nhắc đến Tết Trùng Dương thường nói chuyện lên núi ngắm cảnh, kính trọng người già. Nhưng mấy trăm năm trước, vào thời cổ đại, đây còn là một ngày trọng đại khác, ngày hành quyết mùa thu!
Giết người vốn là việc chẳng lành. Để những kẻ tội ác chồng chất chết rồi không quay về quấy phá, phải khiến chúng hồn xác đều tan. Chọn một ngày thuần dương, đến giờ Ngọ, lúc dương khí thịnh nhất, chém đầu chúng mới là tốt nhất. Trong ba trăm sáu mươi ngày của một năm, ngày dương khí mạnh nhất chính là mồng chín tháng chín!
Gần đến giữa trưa, dân chúng huyện Giang Thành đã kéo đến ngã tư trước nha môn. Đến khoảng giờ Ngọ, nơi ấy càng lúc càng đông, có đến hàng nghìn người, náo nhiệt chẳng kém phiên chợ vài tháng mới họp một lần. Họ đến đây đương nhiên là để xem cuộc hành hình hôm nay.
Đã mấy năm huyện Giang Thành không xử tử phạm nhân, nhưng đó không phải lý do chính khiến đông đảo người ta bỏ việc nhà, lặn lội đến xem. Quan trọng hơn cả là kẻ sắp bị hành quyết hôm nay chẳng phải ai xa lạ, mà chính là nhân vật lừng lẫy một thời trong huyện, lão gia thứ tư của nha môn, Trang Hoằng, người ta vẫn gọi là Trang lão gia.
Danh tiếng của Trang Hoằng trong ngoài huyện thành, cùng những chuyện ác hắn gây ra suốt bao năm, khiến cuộc hành quyết mùa thu hôm nay trở thành việc chấn động cả huyện. Người đến xem không chỉ có dân trong thành, mà còn đông đảo dân các thôn trấn ngoài thành dậy sớm chạy tới. Họ từng bị nhà họ Trang ức hiếp, chèn ép, chỉ muốn tận mắt nhìn Trang Hoằng làm ác gặp báo, tự chuốc lấy kết cục thảm hại.
Lý Lăng cũng đến, nhưng hắn không chen giữa đám đông. Từ sớm, hắn đã đặt một chiếc bàn sát mặt phố trong tửu lâu ở ngã tư ấy. Hắn cùng Cổ Nguyệt Tử và Vạn Lãng, vừa từ phủ thành tới, nhâm nhi rượu, chờ phút cuối cùng sắp đến.
Vạn Lãng vẫn giữ dáng vẻ lêu lổng, bông lơn thường ngày. Hắn chậm rãi nếm rượu, lắc đầu:
- Rượu huyện Giang Thành các ngươi vẫn còn kém lắm. Nếu nhà họ Vạn mở tửu lâu ở đây, chưa biết chừng thật sự cướp được mối làm ăn của người ta.
- Tha cho bà con quê ta đi. Lý Lăng cười khổ, rót thêm cho hắn một chén rồi hỏi: - Sao lần này ngươi lại chạy đến chốn nhỏ bé của bọn ta?
- Còn không phải vì muốn gặp ngươi sao? Nghe nói dạo này Lý lão gia uy phong lắm, thi đỗ cử nhân rồi. Ta đương nhiên phải đến chúc mừng, tiện thể nịnh nọt ngươi một phen, sau này có việc cần nhờ, ngươi mới không nỡ từ chối chứ.
Vạn Lãng nhe răng cười. Rõ ràng sau khi tới huyện thành, hắn cũng đã nghe vài lời đồn rằng Lý Lăng chẳng màng tình nghĩa quê nhà.
Lý Lăng chỉ biết cười khổ:
- Xem ra buôn bán quả thật khiến ngươi khôn ra, ít nhất cái tài châm chọc người khác đã tiến bộ hơn trước nhiều.
- Còn biết làm sao? Hai người các ngươi đều không chịu ở lại phủ thành giúp ta. Nếu ta không tự cố gắng, không làm nên chuyện, hiệu sách Tung Hoành của chúng ta sao phát triển nổi?
Nói đến đây, ba người nhìn nhau rồi cùng bật cười. Sau đó, Vạn Lãng mới nghiêm giọng hơn đôi chút:
- Có điều, gần đây việc làm ăn trong hiệu sách quả thật khấm khá, nhất là mấy cuốn tiểu thuyết của Lý lão gia. Nhiều người mê lắm. Bao Công Án không chỉ được dân thường yêu thích, người trong nha môn cũng rất để tâm. Mấy hôm trước, Lê thôi quan ở phủ nha còn ghé hiệu sách hỏi bao giờ ta có quyển thứ ba.
- Cuối cùng ta cũng hiểu rồi, lần này ngươi tới là để giục bản thảo. Lý Lăng cười, lấy trong tay áo ra một xấp giấy đưa cho hắn. - May mà ta đã chuẩn bị. Đây là quyển thứ ba của Bao Công Án, quyển thứ tư cũng đang viết. Trong năm nay hẳn sẽ giao cho ngươi.
Thấy bản thảo, Vạn Lãng vội giật lấy:
- Thế thì tốt. Ta cứ sợ ngươi thi đỗ cử nhân rồi sẽ cho rằng viết tiểu thuyết chẳng vẻ vang gì, từ đó bỏ luôn.
Vừa nói, hắn đã bắt đầu lật xem nội dung.
- Sao có thể thế được? Chưa nói đến tình nghĩa giữa ba chúng ta, riêng ta cũng không đời nào đột nhiên bỏ viết tiểu thuyết. Dù sao ta cũng là đàn ông mà.
Lý Lăng cười đáp. Hoạn quan quả là hạng chẳng ra gì.
Hai người kia đương nhiên chẳng hiểu câu đùa ấy. Cổ Nguyệt Tử cũng cười:
- Bởi vậy mới nói Lý lão đệ là người trọng chữ tín. Có lời này của đệ, việc buôn bán của hiệu sách chúng ta sẽ chẳng phải lo.
- Việc làm ăn của hiệu sách Tung Hoành chúng ta đương nhiên tốt rồi. Hai người có biết từ ngày khai trương hồi tháng năm đến giờ, chúng ta kiếm được bao nhiêu không?
Vạn Lãng càng vui vẻ, nói năng cũng bắt đầu úp mở.
- Bao nhiêu? Cổ Nguyệt Tử hỏi góp chuyện.
Vạn Lãng lập tức xòe năm ngón tay phải, giơ trước mặt hai người:
- Năm nghìn lượng. Đây là bạc lãi thực sự chúng ta kiếm được! Dẫu không thể so với những sản nghiệp khác của nhà ta, nhưng dù sao chúng ta cũng chỉ có một cửa hiệu. Vậy mà gần như đã giành mất hơn bảy phần mười việc buôn bán sách ở phủ thành. Hai người không thấy sắc mặt mấy kẻ ở chi thứ ba nhà ta gần đây đâu, nhìn mà hả dạ vô cùng!
- Hiệu sách thật sự kiếm được nhiều đến thế ư?
Ngay cả Lý Lăng cũng thấy khó tin.
- Còn không phải nhờ phúc của Lý huynh sao? Kế sách huynh nghĩ ra quả thật hay. Bây giờ, không chỉ những người có máu mặt ở phủ thành thích đến hiệu sách của ta làm thẻ vàng, uống rượu, mua sách, mà cả nhà giàu ở các huyện khác cũng thường xuyên ghé qua. Còn cách huynh chỉ ta, làm sách thật đẹp, dùng hộp gỗ tốt để đựng rồi bán giá gấp đôi, ta cũng đã thử rồi. Không ngờ bán chạy thật, lãi càng đáng kể. Thêm vào đó là những tập tranh truyện liên hoàn. Lợi nhuận không bằng hai món trước, nhưng bán được nhiều…
Lần này Vạn Lãng quả thật đắc ý, mở miệng rồi nói mãi không ngừng. Chẳng mấy chốc, hắn đã kể gần hết cảnh làm ăn phát đạt trong cửa hiệu, khiến Lý Lăng và Cổ Nguyệt Tử nghe mà tươi cười rạng rỡ. Cuối cùng, hắn rút mấy tờ ngân phiếu, đẩy đến trước mặt hai người:
- Hôm nay ngoài chuyện giục bản thảo, ta còn đem phần lãi chia cho hai người. Lãi năm nghìn lượng, ta giữ lại bốn phần cho cửa hiệu, ba nghìn lượng còn lại, ba chúng ta chia đều.
Nhìn mấy tờ ngân phiếu mệnh giá lớn, Cổ Nguyệt Tử cũng động lòng. Nghĩ đến một năm trước, hiệu sách của hắn suýt đóng cửa chỉ vì thiếu một nghìn lượng bạc, giờ đây vài tháng đã dễ dàng thu về cả nghìn lượng, hắn thấy nhận phần này cũng ngại. Nhưng Lý Lăng chẳng khách sáo, đưa tay lấy ngay:
- Qua năm ta phải lên kinh thành, đang thiếu tiền thật. Vậy ta xin nhận.
- Nhận đi. Ta cũng nhận mà. Đây là phần chúng ta đáng được hưởng, trước khi chung tay buôn bán, cả ba đã nói rõ rồi.
Vạn Lãng nhận ra Cổ Nguyệt Tử còn ngần ngại, bèn nâng chén về phía ông:
- Lão Cổ, nào, ta kính ông một chén, chúc sau này chúng ta kiếm được nhiều bạc hơn nữa.
Lúc này Cổ Nguyệt Tử mới cười, nâng chén lên:
- Vậy ta cũng xin nhận. Nói thật, trước khi gặp hai vị huynh đệ, lão Cổ này chưa từng ngờ việc buôn bán lại có thể thuận lợi, phát đạt đến thế.
Thấy ông uống rượu, nhận ngân phiếu, Vạn Lãng càng cười tươi:
- Thế này đã là gì! Ta tin rằng sau này hiệu sách Tung Hoành của chúng ta nhất định sẽ trở thành hiệu sách lớn nhất thiên hạ! À phải rồi, ngân phiếu này hiện chỉ đổi được bạc ở các nơi thuộc phủ Hành Châu và mấy phủ thành miền Hoài Bắc. Đi xa hơn thì không dùng được nữa.
Lý Lăng cau mày:
- Vậy ta mang ngân phiếu này đến Lạc Dương thì chẳng dùng được sao?
- Ờ… Tiền trang nhà họ Vạn lớn nhất cũng chỉ mở một chi nhánh ở Từ Châu. Kinh thành thì nhà ta chưa đủ vốn để chen chân vào. Ở đó, quan to quyền quý và nhà buôn giàu có đông hơn phủ Hành Châu chúng ta nhiều lắm. So với họ, nhà họ Vạn ta chẳng đáng là gì.
- Vậy có tiền trang hay hiệu đổi bạc nào có thể phát hành ngân phiếu dùng được khắp thiên hạ không?
Lý Lăng hỏi, nét mặt trầm ngâm. Trước kia hắn từng cầm không ít ngân phiếu, nhưng quả thật chưa nghĩ kỹ đến chuyện này.
Vạn Lãng lập tức lắc đầu:
- Không có. Chẳng nhà nào làm nổi chuyện ấy. Đại Việt đất rộng mênh mông, bờ cõi kéo dài vạn dặm, các châu phủ huyện nhiều hơn trăm nơi. Chẳng tiền trang nào đủ sức, cũng chẳng có quan hệ khắp nơi để mở chi nhánh ở mọi miền. Ngay cả Vạn Thông, hiệu đổi bạc lớn nhất Lạc Dương, cũng chỉ làm ăn thuận lợi quanh kinh kỳ. Đến miền Hoài Bắc, họ vẫn bị các hiệu đổi bạc bản xứ ở Từ Châu lấn át.
Trước kia Vạn Lãng vẫn luôn nắm quyền quyết định trong tiền trang nhà mình, nên chuyện trong nghề, hắn thuộc lòng như bàn tay.
Lý Lăng càng động lòng. Chuyện này quả thật hắn chưa từng nghĩ tới. Những tác phẩm văn nghệ thời sau khiến hắn đến thời đại này rồi vẫn xem nhẹ giới hạn của ngân phiếu, cứ ngỡ chúng giống hệt tiền giấy thời sau. Nhưng trên thực tế, hai thứ khác nhau một trời một vực. Biết đâu đây lại là một con đường làm ăn tốt, chỉ tiếc với thân phận và thế lực hiện giờ của mấy người họ, còn lâu mới làm nổi.
Chẳng mấy chốc, Lý Lăng gạt ý nghĩ ấy sang một bên, cười nói với Vạn Lãng:
- Nếu hiệu sách Tung Hoành đã đứng vững ở phủ thành, ngươi có nghĩ đến chuyện đưa việc làm ăn ra ngoài, mở mang thị trường mới chưa?
- Ta đương nhiên đã nghĩ đến. Nhưng ra khỏi phủ Hành Châu thì buôn bán khó khăn hơn nhiều. Hơn nữa, hiệu sách của chúng ta chưa có xưởng in riêng, chỉ có thể nhờ xưởng của lão Cổ in sách. Đi xa hơn nữa, e rằng sẽ không cung ứng kịp.
- Nếu ta nói đã tìm được chỗ, lại có thể giúp ngươi giải quyết những chuyện ấy thì sao? Lý Lăng hỏi tiếp. - Chẳng hạn như Từ Châu, ngươi có dám đến đó mở mang một phen không?