-Vẫn chưa có bằng chứng xác thực, đã tìm mấy năm rồi.
-Nói đến chuyện này, việc phân định ranh giới Biển Bắc với các nước lân cận hình như nội các vẫn chưa để ý tới. Giờ bắt tay làm cũng chưa muộn.
Alan Wilson ngồi ghế phụ, chợt nhớ đến vấn đề phân định ranh giới trên biển.
Thời này nước Anh vẫn chưa phân định biên giới biển với các nước láng giềng, nên giải thích theo nghĩa ấy e là chưa phù hợp.
Ngày trước, hải quân Hoàng gia Anh đứng đầu thế giới. Có thứ sức mạnh ấy, nước Anh chẳng cần vẽ rắn thêm chân làm gì, vùng biển nào cũng coi như nội hải của mình.
Nay thì khác xưa. Hải quân là binh chủng đặc thù, không đứng đầu thì gần như chẳng là gì.
Nhất là từ khi thời đại thiết giáp hạm đến, không còn chuyện lấy yếu đánh mạnh nữa.
Tranh thủ lúc hải quân Hoàng gia vẫn còn đủ sức khiến mọi nước, trừ Mỹ, phải gọi bằng bố, việc phân định ranh giới ắt sẽ được lợi không ít.
Một khi đã phân định xong, muốn thay đổi thì khó như lên trời. Cứ nhìn ranh giới giữa Hy Lạp và Thổ Nhĩ Kỳ thì rõ. Thổ Nhĩ Kỳ ước gì bơi cũng bơi ra được nước ngoài, nhưng thì đã sao, đã vạch ranh giới rồi thì đó là chuyện đã định.
-Anh chắc chắn Biển Bắc có dầu chứ?
Pamela Mountbatten vừa lái vừa hỏi, mắt vẫn dán vào đường. Ngày trước chồng bà cũng từng nói vùng biển ngoài khơi Newfoundland có thể có dầu, thế nhưng cuối cùng vẫn chẳng tìm thấy gì.
-Chuyện này chẳng có gì chắc trăm phần trăm. Nhưng dù vì ngư trường Biển Bắc, ta cũng phải cố mà giữ lấy.
Alan nói đến đây, dường như chợt nghĩ ra điều gì. Hắn tiếp lời:
-Thật ra hiện nay quốc gia đang nắm trong tay rất nhiều đảo nhỏ. Những hòn đảo ấy diện tích không lớn, nhưng vùng biển bao quanh lại rộng. Nếu Biển Bắc hay Newfoundland tìm được dầu khí, ta tin chính phủ sẽ phải để mắt đến những hòn đảo nhỏ bé không ai ngó tới này.
-Nghe chừng chỉ có nhà nước là được lợi thôi nhỉ?
Pamela liếc chồng một cái, rõ ràng không hài lòng với câu trả lời ấy.
-Tìm được dầu thì cha cũng được lợi rất lớn. Quanh mỗi hòn đảo đều có khả năng có dầu khí. Nhỡ đâu lại xuất hiện một vịnh Mexico thứ hai, khi đó liệu có cần hải quân bảo vệ không? Đến lúc ấy, tầm quan trọng của hải quân sẽ hiện rõ.
Alan nhẫn nại giảng giải cho vợ những mấu chốt trong chuyện này.
Các đội khảo sát của tập đoàn Mountbatten giờ đây đã trải khắp nơi, thế nhưng dù vậy cũng không dám chắc tìm được đúng khu vực dầu khí mà Alan còn nhớ. Hắn chỉ nhớ được đại khái vị trí, đành khoanh một vùng rồi từ từ dò tìm.
Dầu Biển Bắc có ý nghĩa rất lớn với nước Anh. Các khu dầu khí khác đều nằm ở thuộc địa, còn Biển Bắc lại là nguồn năng lượng đáng tin cậy ngay trên đất nước mình. Dẫu có tìm thấy mà nội các không chấp thuận cho tư nhân khai thác, Pamela vẫn có thể bàn với chính phủ chuyện quốc hữu hóa.
Nói cho cùng, cũng chẳng thiệt hơn việc bán dầu Algeria cho người Pháp. Phải biết rằng Attlee phát động cả một phong trào quốc hữu hóa, đã dùng tới hai mươi ức bảng Anh để mua lại các doanh nghiệp tư nhân.
Thấy vợ mãi chưa tìm được khu dầu khí, lòng đầy thất vọng, Alan liền an ủi:
-Đều là cùng một cấu trúc địa chất cả. Cái đã tìm được chắc chắn không phải toàn bộ dầu khí Biển Bắc đâu.
Dầu mỏ lẻ tẻ ở Biển Bắc đã được phát hiện từ một trăm năm trước. Khi ấy, người ta tìm thấy mỏ Wietze gần Hannover ở miền bắc nước Đức. Qua việc khảo sát hệ thống các mái muối và nếp lồi đi kèm có cấu tạo tương tự, người ta phát hiện khoảng bảy mươi mỏ dầu, sản lượng hằng năm đạt ba triệu thùng, phần lớn khai thác từ các tầng chứa thuộc kỷ Phấn trắng hạ và kỷ Jura.
Hai mươi năm trước, Hà Lan cũng tìm thấy vài trữ lượng khí đốt nhỏ trên lãnh thổ mình, và bắt đầu sản xuất một ít dầu. Nước Anh cũng từng thăm dò ở Biển Bắc, nhưng đến nay những gì tìm được đều chưa đủ giá trị khai thác.
Trước khi đến sân bay, Pamela vẫn chưa có tiến triển gì ở Biển Bắc, vậy mà giờ bà lại bừng bừng khí thế trở lại. Hai người cùng xuống xe, chẳng bao lâu đã thấy vợ chồng McCarthy. Tuy còn xa, Alan đã đưa tay vẫy chào.
-Joseph, nghe nói anh đang nổi như cồn ở nước Mỹ.
Gặp mặt, Alan nở nụ cười chân thành và mở lời trước. Hắn nhắc đến việc McCarthy đang lừng danh nhất nước Mỹ hiện nay.
-Alan, không biết anh đã chuẩn bị loại rượu ngon nào đón tôi đấy?
McCarthy cũng thân mật chẳng kém, nếu không có vợ đứng bên cạnh, e là đã khoác vai ôm nhau rồi.
Dẫu lâu ngày không gặp, mối quan hệ đặc biệt Anh - Mỹ được hai người giữ nguyên vẹn, hai bên vẫn thường xuyên thư từ qua lại. Đã thành thói quen, McCarthy nhận ra rằng trong nhiều việc, cách nhìn của người bạn Anh này thường rất độc đáo.
Vài phút sau, vợ chồng McCarthy đã ngồi lên chiếc Silver Ghost, hứng thú ngắm xem khu vực người bạn mình quản lý trông ra sao.
Gu thẩm mỹ của Alan vốn chẳng mấy đặc sắc, gói gọn lại thì chỉ là kiến trúc phải đối xứng, phải to, đường phố phải rộng. Bố cục của Kuala Lumpur cũng được xây theo tiêu chuẩn ấy, nhưng nhìn chung vẫn coi được.
Kuala Lumpur cũng mang đậm nét của thành phố nhiệt đới, sự đa dạng không thiếu thứ gì. Thành phố này có cả người Hoa, người Mã Lai và người gốc Ấn, ai cũng nhận ra ngay.
Khó mà tưởng tượng được, nơi này từng chỉ là chỗ tụ cư của thợ mỏ, rồi biến thành thủ phủ của Mã Lai thuộc Anh như ngày nay.
Điều duy nhất khiến McCarthy hơi lo là số người Hoa trông thấy quá nhiều. Hắn lo thay cho người bạn mình, bèn hỏi:
-Ở đây có bao nhiêu người Hoa? Liệu có gây chuyện không?
-Chừng hơn năm mươi phần trăm một chút.
Chưa dứt lời, Pamela đã dừng xe trước cửa một khách sạn. Alan vừa xuống xe vừa trò chuyện với McCarthy, tiện thể hé lộ đôi điều về tình hình thật sự của Mã Lai.
Chén chú chén anh thì khỏi phải nói. Hai người đàn ông cũng không tránh khỏi so tài trên bàn bài. Đều là tay chơi cừ khôi, lấy ván bài làm đường tu đạo, nên câu chuyện đương nhiên xoay quanh tình hình quốc tế, coi đó là nền móng vững chắc.
Mục đích McCarthy đến Mã Lai, hắn cũng chẳng giấu giếm, dưới men rượu liền nói hết ra. Về việc một nước tự thấy mình quá giỏi, tự phong làm minh chủ thế giới thứ ba, nước Mỹ ngoài mặt tất nhiên chẳng nói gì, nhưng trong lòng hẳn là bất mãn.
Ấn Độ dựa vào đâu? Đúng là xét về dân số và diện tích, Mỹ cũng sẵn lòng cho Ấn Độ chút ngọt ngào để họ tự vui thú. Chẳng hạn như trong chiến tranh Triều Tiên và tại hội nghị Geneva, Mỹ đều ngầm chấp nhận một số hành động vượt giới hạn của Ấn Độ.
-Joseph, tôi từng làm trợ lý ủy viên ở Ấn Độ, nếu anh nói về nước khác thì có lẽ tôi chẳng có quyền phát biểu. Nhưng còn nước này thì sao? Tôi chỉ có thể nói, xét ở góc độ cá nhân, người Ấn rất dễ tiếp xúc. Nhưng nhìn ở góc độ quốc gia thì đất nước này vô cùng khó hiểu, chỉ muốn được lợi chứ không muốn chịu thiệt.
Alan không ngờ có ngày mình lại dính líu đến Ấn Độ. Nhưng người bạn McCarthy đã hỏi, mà bạn bè thì không nói thật là không phải đạo.
-Khoảng trước khi rút khỏi Ấn Độ, tôi và nhiều đồng nghiệp đã cảm nhận được dã tâm của Nehru và đám người ấy rất lớn. Hắn có một thứ thiện cảm khó hiểu với Liên Xô.
-Sao năm đó nước Anh không khử luôn gã ấy đi nhỉ? McCarthy không cần nghĩ đã hỏi ngược lại. Như vậy mọi chuyện đã xong, hôm nay chúng ta cũng chẳng phải phiền não.
-Joseph, sự việc không đơn giản như vậy đâu. Năm đó Patel biểu hiện có vẻ cấp tiến hơn. Còn bản chất của Nehru thì chưa bộc lộ ra. Làm sao ta biết được Patel vừa mới độc lập đã chết chứ?
Alan đẩy trách nhiệm một cách lấp lửng. Người chết thì không biết cãi, Patel giờ đã thành xương khô, sẽ không phản đối việc hai người đại diện cho quan hệ đặc biệt Anh - Mỹ hôm nay đưa ra định nghĩa cho ông ta.
Giải thích xong những khó xử của nước Anh năm xưa, Alan kết luận về bản chất vấn đề. Hắn vừa ngầm vừa công khai nhắc McCarthy rằng Ấn Độ là đối tượng phải đề phòng. Thời oanh liệt của hắn như đã trở lại. Hắn lại là vị trợ lý ủy viên của Ấn Độ thuộc Anh năm nào, vẫn hăng hái, phong thái rạng ngời, lời lẽ tuôn trào như thác đổ.
-Ý của Alan là, năm đó chưa thể phán đoán được khuynh hướng của Nehru. Pamela thấy chồng mình đang hoài niệm những năm tháng hào hùng xưa, không nhịn được mà lên tiếng giải thích.
Mỗi khi nhắc đến Ấn Độ thuộc Anh là Alan lại nói không dứt, Pamela cũng đành chịu. Bà cho rằng chồng mình có một tình cảm đặc biệt với Ấn Độ, chỉ là không hiểu vì sao.
-Pamela nói đúng, năm đó chúng ta chưa thể phán đoán được. Nhưng nhìn cách Nehru hành xử sau khi độc lập, nỗi lo của chúng ta là đúng. Alan bày tỏ cái nhìn khác hẳn về Nehru, rồi nói chậm rãi, không chắc chắn lắm. Hội nghị Bogor lần này có phải đang muốn dựng nên một thế lực thứ ba trên thế giới, khiến cục diện vốn đã vô cùng vi diệu lại càng thêm phức tạp không?
Năm nước Nam Á tham dự hội nghị Bogor còn có một thân phận khác: họ là các nước khởi xướng hội nghị Bandung. Nói về hội nghị Bandung nổi danh về sau, người xuất đầu tỏa sáng nhất tất nhiên là Nehru.
Chính Nehru đã liên lạc, rồi Tito của Nam Tư và Nasser của Ai Cập đứng ra chủ trì. Còn về Trung Quốc, chính Nehru đã đưa ra lời mời, tạo cơ hội để nước này được xuất hiện trên một sân khấu quốc tế như vậy.
-Thế lực thứ ba? Nehru đang mơ mộng hão huyền thôi! McCarthy châm chọc không chút nể nang. Đúng như anh nói, dã tâm của Nehru rất lớn, Washington cũng đã nhận ra điều đó. Chúng tôi muốn tham dự hội nghị, nhưng Nehru đã từ chối.
Nehru quả là có gan! Alan thầm nghĩ, đó mới đúng là bậc minh chủ thế giới thứ ba, là việc mà thủ lĩnh của phe thứ ba, đứng độc lập ngoài Mỹ và Liên Xô, cần phải làm.
Nghĩ thế, hắn nhíu chặt mày, nói:
-Nehru cũng từ chối đề nghị đưa Anh vào hội nghị. Vì mối quan hệ truyền thống giữa Anh và Ấn Độ, chúng tôi không muốn thấy cảnh tượng ấy.
Đương nhiên đây là lời nói dối. Mậu dịch xuất nhập khẩu của Ấn Độ đều thanh toán bằng bảng Anh, nước Anh sao có thể có thành kiến với Ấn Độ? Không những không có với Ấn Độ, mà với Trung Quốc cũng không có. Nguyên nhân nằm ở tài sản của nước Anh trong lãnh thổ Trung Quốc.
-Mu bàn tay nào cũng là thịt cả! Alan vô cùng phiền não. Chuyện này vẫn là Mỹ có tư cách hơn để đứng ra.