Cuộc khẩu chiến dữ dội ấy, nước Anh, đế quốc lâu đời, chẳng mảy may bận tâm. Truyền thông vốn là thứ như vậy. Chuyện vừa xảy ra, kẻ đầu tiên dẫn dắt dư luận chính là họ. Sự việc lắng xuống, kẻ đầu tiên đổ tội, thậm chí kẻ đầu tiên làm bộ tự xét mình, cũng vẫn là họ.
Đám người chỉ sợ thiên hạ chẳng loạn ấy, từ trước đến nay chưa từng có chút ý tự xét mình nào. Alan Wilson đã quen với chuyện này từ lâu. Đừng thấy bây giờ họ mắng chửi hăng say, đến lúc then chốt, người rút lui đầu tiên cũng chính là họ.
Khủng hoảng Berlin có nổ ra hay không, thật ra Alan Wilson chẳng lo chút nào. Lịch sử đã từng nổ ra một lần, lần nữa cũng chẳng có gì to tát. Phương án đối phó đã có sẵn, chính là hành lang đường không, do Anh và Mỹ là chủ lực.
Chuyện này không có phần của Pháp. Bởi vì nước Pháp hiện nay thật ra chẳng có lực lượng không quân chiến lược nào đáng kể. Ngay cả việc tái hồi châu Á cũng là do Hải quân Hoàng gia Anh chở họ đi. Tập đoàn Dassault còn chưa đến lúc phát triển thần tốc.
Lúc này, Alan Wilson chỉ mong một điều. Nếu nhất định phải phong tỏa Berlin, thì phía Mátxcơva tốt nhất nên ra tay nhanh một chút. Vừa hay người bạn ngoại quốc thân nhất của hắn, McCarthy, cũng đang ở đây.
Đến nước này, Alan Wilson vì bạn mà cống hiến hết mình, vẫn chưa quên nhân cơ hội giúp McCarthy một tay. Có thể nói, đời này McCarthy có được người bạn như hắn thì quả là xứng đáng.
Bên Anh, dư luận sôi sục, đứng ra khẩu chiến thay cho Mỹ. Còn Mỹ, bên đương sự trực tiếp, lại đang nghiêm túc cân nhắc. Liên Xô, và xa hơn nữa là Trung Quốc cùng Triều Tiên đang đối trì trên bán đảo, liệu có nhân lúc này hợp lực đổ bộ lên đảo Honshu hay không.
Cục Tình báo Trung ương huy động mọi nguồn tin có thể, để suy đoán một khi chuyện đó xảy ra, Mỹ có đủ binh lực để ứng phó hay không.
Lúc này, Nhật Bản đang ở trong tình trạng trống rỗng. Trên đảo chỉ còn hai sư đoàn Vệ binh Quốc gia chưa đủ sức tác chiến đang huấn luyện, còn lại toàn bộ lực lượng tác chiến đã được đưa cả sang bán đảo Triều Tiên.
Allen Dulles mang theo bản đánh giá của Cục Tình báo Trung ương đến Nhà Trắng, diện kiến Tổng thống Truman. Cùng bàn bạc còn có vấn đề, hiện nay Nhật Bản có năng lực tự vệ hay không.
Trong bản báo cáo, phán đoán về khả năng đổ bộ đường biển của Hồng quân Liên Xô vào Nhật Bản được ghi như sau: có năng lực tấn công bằng tàu ngầm vào đường vận chuyển, cảng và căn cứ của quân Đồng minh. Lực lượng đổ bộ đợt đầu gồm hai đến ba sư đoàn, cùng một cuộc đổ bộ đường không quy mô vạn người.
Nếu lực lượng đổ bộ đợt đầu chiếm được cảng, có thể đưa thêm vào không quá sáu sư đoàn. Toàn bộ lực lượng đổ bộ không quá chín sư đoàn. Nếu đội quân đổ bộ lập được đầu cầu vững chắc và chiếm được các cơ sở cảng thích hợp, thì trong vòng một tháng, quân trên đảo có thể tăng lên mười lăm sư đoàn. Đến sáu mươi ngày, con số ấy sẽ là hai mươi lăm sư đoàn. Nếu thời tiết, vận tải thủy và cơ sở cảng còn thuận lợi hơn nữa, còn có thể đưa thêm nhiều quân hơn.
Về mặt hậu cần, phía Mỹ cho rằng, Liên Xô có thể huy động một nửa tổng sức vận tải đường biển ở vùng biển Viễn Đông, tức một triệu tấn, để tham gia hành động đổ bộ. Số tàu thuyền này có thể chở tám sư đoàn Liên Xô đủ quân số, đủ trang bị, đồng thời duy trì tiếp tế cho các sư đoàn ấy.
Kho dự trữ chiến lược của Liên Xô ở phía đông hồ Baikal, trừ dầu nhiên liệu, đủ cung cấp cho khoảng một năm hoạt động tác chiến. Nhưng tình hình dự trữ nhiên liệu, nhất là xăng máy bay, thì chưa rõ. Liên Xô có thể chuyển nhiên liệu từ miền tây đất nước sang, song làm vậy sẽ ảnh hưởng nặng nề đến các hoạt động hậu cần khác.
Về yểm trợ trên không, phía Mỹ cho rằng không quân Liên Xô ở Viễn Đông có năm nghìn chiếc máy bay, nhưng phần lớn là kiểu cũ từ Thế chiến II. Tỷ lệ biên chế so với thực có khoảng tám mươi lăm phần trăm, song việc đạt đủ quân số và trang bị đầy đủ thì tương đối dễ. Để thực hiện cuộc tấn công vào Nhật Bản, phải chuyển một số lượng lớn máy bay đến các sân bay mới. Sau đó, trong giai đoạn đầu của chiến dịch đổ bộ, Liên Xô sẽ đưa vào không dưới hai nghìn chiếc máy bay tác chiến.
-Với lực lượng quân Mỹ đồn trú trên Honshu hiện nay, không thể ngăn cản được cuộc đổ bộ của Liên Xô. Nếu tính thêm quân Trung Quốc và Triều Tiên trên bán đảo, tỷ lệ ấy còn tuyệt vọng hơn. Chúng ta chỉ có một cách ngăn chặn!
Allen Dulles nói với Tổng thống Truman, giọng khẽ đến mức gần như thì thầm.
-Phải phát đi lời đe dọa hạt nhân, dù có phải mở ra một cuộc chiến tranh thế giới.
Truman im lặng suy nghĩ hồi lâu, rồi cười khổ.
-Nhưng Anh và Pháp sẽ không vì Nhật Bản mà mở ra chiến tranh thế giới đâu. Hai nước ấy chưa quên nhanh như vậy nỗi nhục khi quân Nhật tiến công Đông Nam Á. Không riêng gì Anh và Pháp, Úc cũng tuyệt đối sẽ không giúp Nhật Bản phái đi dù chỉ một người lính.
-Thưa Tổng thống, không cần nghi ngờ gì nữa, với quy mô quân Mỹ đồn trú ở Nhật hiện nay thì không thể giữ nổi. Dulles cầm tập hồ sơ, lên tiếng. Nhưng chúng tôi cũng không cho rằng, sau khi nuốt chửng Hokkaido, Liên Xô sẽ tiếp tục tiến xuống phía nam. Vì vậy, Cục Tình báo Trung ương có hai đề nghị. Thứ nhất, khi cần thiết, phải thể hiện quyết tâm bảo vệ Nhật Bản, đưa vũ khí hạt nhân về Honshu và cảnh cáo Mátxcơva bằng lời đe dọa hạt nhân, ngăn Liên Xô tiếp tục mạo hiểm lớn hơn. Thứ hai, phải để Nhật Bản tái lập lực lượng quân đội thông thường, chia sẻ bớt áp lực phòng thủ cho quân Mỹ đồn trú. Nhất là vào lúc này, khi cuộc chiến trên bán đảo chưa kết thúc, thì chủ trương của Thủ tướng Yoshida Shigeru, người có quan hệ tốt với tướng MacArthur, cho rằng toàn bộ nhiệm vụ phòng vệ nên giao cho quân Mỹ đồn trú, đã không còn hợp thời nữa.
-Để ta suy nghĩ kỹ đã!
Truman mệt mỏi đưa tay xoa trán. Tỷ lệ ủng hộ liên tục xuống thấp, chiến tranh thì chẳng thấy hy vọng kết thúc, khiến lão đã tâm lực kiệt quệ.
Có những lúc lão nghĩ, lời chỉ trích của McCarthy phải chăng là đúng? Mọi chuyện thật sự bắt đầu từ khi chính lão buông tay với Thường Công?
Từ khi chiến tranh Triều Tiên nổ ra, Truman luôn bứt rứt không yên. Có lúc lão nghĩ, các đảng viên Cộng hòa nói không sai ở vài điểm. Có lẽ nước Mỹ vẫn chưa sẵn sàng dẫn dắt thế giới. Khi đối đầu với Liên Xô, nước Mỹ lúc nào cũng lòng có mà sức không đủ.
Chỉ là lão không rõ mình đang nói đến phe nào trong Đảng Cộng hòa. Đảng đối lập đôi khi chỉ vì chống mà chống, nói mãi cũng chẳng ai hiểu nổi chủ trương của họ rốt cuộc là gì.
May nhờ McCarthy vốn đang ở châu Âu, Alan Wilson lúc này phán đoán rằng Đảng Cộng hòa ít nhất có hai phe lớn. Một phe là phái bảo thủ do Taft cầm đầu. Phe kia là phái thể chế, lấy Dewey làm gương mặt đứng đầu.
Quan hệ giữa hai người ngoài mùa bầu cử vẫn còn tạm ổn. Alan nhớ lại, trong lịch sử vốn có, Taft đã thua Eisenhower, người được Dewey ủng hộ. Vị đại gia bảo thủ ấy chỉ còn một nơi phát huy được ảnh hưởng, chính là thời Eisenhower cầm quyền. Nước Mỹ tuy hô hào rầm trời, nhưng rốt cuộc chỉ ban hành được Học thuyết Eisenhower về Trung Đông.
Cả nước vẫn đang trong thế kiềm chế. Dưới nhiệm kỳ Eisenhower, đó đương nhiên là tàn dư cuối cùng của chủ nghĩa biệt lập trong Đảng Cộng hòa.
Về sau, mỗi lần Đảng Cộng hòa trỗi dậy thì chỉ còn so xem ai cứng rắn hơn với Đảng Dân chủ.
Hắn chẳng muốn bình luận xem một đảng đối lập của Mỹ rốt cuộc nên làm gì. Điều then chốt là lúc này, thủ lĩnh đảng đối lập Anh, nghị sĩ Churchill, đã lấy lại nhiệt huyết của thời Diễn văn Bức màn sắt.
Ông kêu gọi các nước châu Âu ủng hộ Mỹ, đồng thời giữ lập trường cứng rắn trong vấn đề Hokkaido. Ông còn đề nghị Mỹ dùng thái độ cương quyết để ngăn Liên Xô thôn tính trái phép lãnh thổ Nhật Bản.
Alan rất muốn suy nghĩ thêm. Ý của nghị sĩ Churchill, hắn đoán, là để Mỹ và Liên Xô đặt chiến trường đối đầu chính ở Viễn Đông, nơi chim cũng chẳng thèm đậu. Dẫu sao nước Anh cũng không có lấy một đồng bảng lợi ích nào ở đó. Làm vậy có thể giảm bớt áp lực đối kháng ở hướng châu Âu.
-Ông hiếm khi cho rằng Churchill có tác dụng tích cực đâu đấy.
Pamela Mountbatten vừa bày biện đồ ăn vừa không quay đầu lại, giọng đầy kinh ngạc. Bà gần như ngờ rằng mặt trời hôm nay mọc từ đằng Tây.
-Ta cũng muốn nghĩ vậy, nhưng mà... thôi, mong mọi chuyện thuận lợi.
Alan thầm than trong lòng. Nếu cuối cùng Liên Xô lại ra tay ở hướng Berlin thì sao?
Lúc này Churchill nhảy nhót khắp nơi, hết sức ủng hộ Mỹ giữ lập trường cứng rắn ở Viễn Đông, e rằng trộm gà không được còn mất nắm thóc.
Đến lúc ấy, Đảng Lao động có thể mượn cớ này để tấn công Churchill, khiến tình hình châu Âu càng căng thẳng. Biết đâu khoảng cách từ nghị sĩ Churchill đến số 10 phố Downing không những chẳng rút ngắn mà còn xa thêm.
-Pamela, trong nước có tờ báo nào thân với ta không?
Alan nhìn sang vợ mình mà hỏi.
-Tờ Daily Telegraph và em khá thân.
Pamela Mountbatten đặt đĩa xúc xích xuống, rồi ngồi ngay trước mặt chồng.
-Báo ủng hộ Đảng Bảo thủ trung tả à? Ồ, hay đấy.
Alan gật đầu, hạ giọng.
-Có thể nhờ tờ báo đó nhắc khéo vị cựu thủ tướng của chúng ta, lúc này không nên lên án Liên Xô bằng lời lẽ gay gắt. Dẫu sao đó cũng là chuyện ở Viễn Đông. Nếu kéo sự chú ý của Liên Xô quay trở lại, thì không hay chút nào.
-Hả?
Pamela thoáng suy nghĩ, không đoán ra chồng mình đã có chủ ý gì.
-Nhắc vị thủ tướng của chúng ta một tiếng, cũng chẳng phải chuyện xấu.
Alan vừa cắn xúc xích vừa nói lí nhí.
Về vấn đề Hokkaido, Mỹ dùng vũ khí hạt nhân cảnh cáo Liên Xô, đừng toan mở rộng chiến tranh, đừng để cả thế giới rơi vào mối đe dọa đại chiến. Đó đã trở thành điều mà các nước châu Âu quan tâm nhất lúc này.
So ra, tờ Daily Telegraph vốn là báo có uy tín, vậy mà bây giờ lại đăng bài khuyên can Churchill, khiến người ta thấy có phần lạc lõng.
Nếu bên châu Âu không xảy ra chuyện gì, bài báo này tự nhiên sẽ thành chuyện bé xé ra to. Nhưng nếu lỡ bên châu Âu có biến, Churchill tự thiêu chính mình, bị Đảng Lao động nắm thời cơ giẫm đạp, e là khó lòng thoát thân.
Alan dĩ nhiên không mong bên châu Âu xảy ra chuyện gì. Nhưng hắn cũng hiểu phần nào về Liên Xô. Làm kiểu đà điểu vùi đầu, lòng lẩm nhẩm câu "ba mươi năm sông Đông, ba mươi năm sông Tây", thì Trung Quốc có thể làm ra chuyện như vậy. Còn Liên Xô thì không hợp với lối hành xử đó.
Khủng hoảng Berlin chưa xuất hiện trong thời không này, nhưng biết đâu lại bị Mát-xcơ-va nắm lấy. Khi Mỹ đang phải điều động lực lượng quân sự ở Viễn Đông, Stalin rất có thể sẽ thi hành kế hoạch của mình.
Lịch sử cho thấy khủng hoảng Berlin trùng với thời điểm then chốt trong cục diện của một nước lớn kia. Một mặt, Truman căm ghét việc Thường Công ủng hộ Dewey. Mặt khác, yếu tố quan trọng hơn là trong mắt phần lớn các nước, Berlin thật sự quan trọng hơn nhiều so với một nước lớn rộng gần mười triệu cây số vuông.
Mỹ đang dùng đường không để phô cơ bắp trước Liên Xô, nào có rảnh mà lo Thường Công sống chết ra sao.
Bên Berlin vẫn chưa có động tĩnh gì. Ngược lại, từng tin tức nhỏ nhất trên không và mặt biển quanh Hokkaido, đảo Honshu đều thu hút ánh mắt của nhiều nước. Cứ thế qua mười ngày, Alan bắt đầu cảm thấy mình có lẽ đã phán đoán sai. Điểm xung đột của thế giới này nằm ở Viễn Đông, chẳng dính dáng gì đến châu Âu.
Tin tức về Nhật Bản gần đây nhất là việc Mỹ khuyến nghị Nhật thành lập lực lượng tự vệ, có năng lực phòng thủ cơ bản. Không thể đem mọi hy vọng gửi cả vào nước Mỹ.