- Tôi chỉ ở New York vài ngày thôi, tháng sau sẽ sang Newfoundland. Alan Wilson đắc ý lắm, một người đàn bà trung niên thành đạt như thế thì không gì là không khéo léo dỗ dành được.
- Thế thì cứ đi đi, sang New York làm gì? Greta Garbo mặt lạnh như băng, kéo quần áo lên người, giọng châm chọc. Chẳng lẽ chuyên sang New York để sưu tầm nữ minh tinh? Đường đường chính chính chạy một chuyến?
- Cũng không hẳn, chủ yếu là ghé qua thôi. Alan Wilson nói dối không đổi sắc mặt. Thái độ của nữ hoàng phim câm này đúng là khiến hắn bó tay. Hắn bèn nói tiếp: - Chị cư xử thế thì khác gì đối thủ của chị là Katharine Hepburn? Bà ấy thì đi theo một người đàn ông đã có vợ, còn chị thì vùi mình trong hồi ức mãi không thoát ra được. Như vậy có hay ho gì đâu?
Hắn nhận ra các nữ minh tinh thời này khác hẳn các nữ tinh mấy chục năm sau. Katharine Hepburn chỉ vì một người đàn ông có gia đình mà cả đời không lấy chồng.
Greta Garbo lại càng mang tính truyền kỳ. Mối tình đầu của bà là vị đạo diễn người bản xứ đã phát hiện ra bà. Về sau vì Hollywood lấy danh tiếng bà ra thổi phồng chuyện tình, vị đạo diễn kia lại đã lớn tuổi, bèn tự nguyện lùi bước rồi buồn bã qua đời, khiến nữ hoàng phim câm nguội lạnh lòng, quyết định độc thân suốt đời.
- Việc gì đến anh! Bị chọc đúng chỗ đau, khuôn mặt vốn đầy u sầu của Greta Garbo càng thêm lạnh lẽo. Anh chẳng phải là chưa có hôn thê sao? Ngày nào cũng quấn lấy một người đàn bà bốn mươi tuổi, chẳng qua là để thỏa mãn hư vinh của anh thôi chứ gì?
- Nói lý một chút đi, hồi ở New Delhi chị đâu có như thế này. Alan Wilson thở dài, không rõ rốt cuộc chỗ nào ra vấn đề, nhưng đã có vấn đề thì phải giải quyết.
Hắn còn trông mong cái đầu thông minh của Greta Garbo phân tích giúp mình xem người Mỹ thích thứ gì, để đầu tư đúng sở thích của họ.
Thứ đó tốt nhất phải giúp củng cố địa vị của Newfoundland. Thực lòng Alan Wilson cũng ôm một chút hi vọng xa vời: Newfoundland ở lại dưới sự thống trị của Anh, chớ chọn độc lập.
Dù sao thì một nơi như Newfoundland, một lòng trung thành với Đế quốc Anh, dân số lại ít nên dễ giữ vững cai trị, thật không còn mấy nữa. Hơn nữa diện tích lại lớn, hơn bốn trăm nghìn cây số vuông, trong khi nước Anh chính quốc chỉ hơn hai trăm nghìn cây số vuông.
Trấn tĩnh lại, Greta Garbo cuối cùng cũng về lại trạng thái bình thường trước: - Newfoundland là xứ tự trị ở đông bắc Canada hả?
Thấy Alan Wilson gật đầu, Greta Garbo nghĩ một lát rồi nói: - Dân ít thế, muốn phát triển bằng đưa người đến làm việc, mở nghiệp thì khó lắm.
- Đúng thế! Alan Wilson tỏ vẻ đồng ý sâu sắc. Đưa lao động Hoa qua làm việc chỉ giải quyết được vấn đề ngắn hạn, dù gì họ cũng không thể ở lại lâu dài, cư dân Newfoundland cũng chẳng đồng ý cho họ định cư.
- Vậy thì anh nên nghĩ cách thu hút ánh mắt giới nhà giàu. Chỉ có điều khí hậu địa phương không mấy thân thiện, người Mỹ đi du lịch thường loanh quanh trong nước mình, Puerto Rico đã là xa lắm rồi. Greta Garbo trầm ngâm nói: - Làm điện ảnh cũng không xong, đã có Hollywood. Xổ số thì là một cách, nhưng có ảnh hưởng tới Mỹ hay không còn khó nói. Anh nghĩ xem có cách nào mang lại ích lợi cho tầng lớp nhà giàu, đến lúc đó lại tìm mấy ngôi sao quen biết của anh quay quảng cáo truyền hình, mở rộng danh tiếng.
- Du lịch cũng không được. Nghe lời Greta Garbo, Alan Wilson bắt đầu xoay quanh tầng lớp nhà giàu để tìm biện pháp. Nhà giàu cần gì? Danh vọng? Có chứ, nhưng chắc chắn không phải tất cả.
Nguyện vọng phổ biến của tầng lớp nhà giàu và của người nghèo giống hệt nhau: kiếm tiền, càng nhiều càng tốt. Người giàu cũng muốn thấy tài sản tăng lên, nhất là thuế thừa kế của Anh lại rất cao.
Thuế thừa kế? Alan Wilson như được khai thông kỳ kinh bát mạch, trong đầu bỗng sáng rực. Chuyến New York này đi không uổng: - Greta, cảm ơn chị. Để bày tỏ lòng biết ơn, tôi nấu cho chị một bữa ăn nhé.
Alan Wilson thật sự ít thời gian lắm. Dù là bậc thầy quản lý thời gian, hắn cũng đâu biến thời gian ra từ hư không được. Năm ngày nữa hắn phải đi Boston, ở lại một ngày bàn giao vài việc rồi lên tàu sang Newfoundland.
Thực ra trước khi nghĩ ra biện pháp hay, thời gian không eo hẹp thế này, vì hắn định đi khắp nước Mỹ một vòng. Nhưng giờ đã nghĩ ra rồi, thì khỏi cần từ chối lấn lấc chức vụ ở Newfoundland nữa.
Greta Garbo vẫn mù tịt đầu đuôi, thấy gã đàn ông này tự nhiên như hóa thành người khác, trong lòng nghi hoặc. Nhưng khi thấy hắn trần truồng nhễ nhại đứng dậy, bà hơi nhíu mày: - Ít ra cũng mặc quần vào chứ, ai lại nấu ăn thế kia.
- Xin lỗi, tôi cứ tưởng mình được hưởng đãi ngộ của người chồng. Alan Wilson xin lỗi chẳng chút thành ý, đi vào bếp, không xem mình là khách, nói luôn: - Mai chị đi mua quần áo với tôi được không? Sang Newfoundland rồi khó mua lắm.
Ai thèm đi mua đồ với anh? Greta Garbo nghĩ vậy, thế mà hôm sau một trai một gái đã xuất hiện trên đường phố New York. Greta Garbo đeo cặp kính râm khổng lồ. Bà vốn không muốn đi, nhưng bị uy hiếp.
Chiều hôm trước, đứng ngoài ban công, gã đàn ông này đe bà rằng nếu không đồng ý thì hắn sẽ hô to xuống đám đông phố thị náo nhiệt bên dưới, để mọi người đều biết hai người đang làm gì. Nữ hoàng phim câm vốn còn định báo cảnh sát, nói đây là Mỹ chứ không phải Anh, cuối cùng đã phải khuất phục, đồng ý ra ngoài mua đồ cùng, lúc đó Alan Wilson mới bế bà về phòng.
Đi dạo phố với bà là chuyện cực kỳ xa lạ. Từ khi từ bỏ nghiệp diễn, Greta Garbo năm nào cũng ru rú trong nhà, bạn bè lui tới cũng ít, huống chi đặt chân giữa chốn đông đúc.
- Chị nên ra ngoài đi lại nhiều hơn. Tuy người Thụy Điển các chị trời sinh có cảm giác khoảng cách, nhưng trạng thái sống hiện giờ của chị quá đáng lắm rồi. Nếu mối tình đầu của chị còn sống, người ấy cũng chẳng muốn thấy chị sống như vậy đâu.
May mà mùa này nhiệt độ đông bắc nước Mỹ không cao, chứ không dáng vẻ quấn khăn đội mũ lại đeo thêm cặp kính râm lớn của Greta Garbo trông lạ lùng lắm.
Chuyến dạo thành phố Quả Táo Lớn hôm ấy căn bản là Alan Wilson nói, Greta Garbo nghe, giữa hai người hiếm có đối đáp. Greta Garbo cũng sợ bị nhận ra, dù gì bà cũng là người từng phá kỷ lục phòng vé, danh tiếng ở Mỹ vẫn khá vang dội.
Không kinh không hiểm làm xong phần bổn phận thay Pamela Mountbatten, Greta Garbo tim đập thình thịch về đến nhà, giúp vị khách không mời mặc thử quần áo.
- Thực ra Newfoundland dân thưa lắm, đến lúc đó chị có thể sang thăm tôi. Alan Wilson vừa nhét quần áo vào vali vừa nói với nữ hoàng phim câm đang đứng sau lưng.
- Ai thèm sang chỗ đó thăm anh. Greta Garbo bản năng từ chối.
- Chị nhắc lại xem nào? Sắc mặt Alan Wilson từ nắng chuyển mưa, mắt nhìn chằm chằm Greta Garbo.
- Ý tôi là, có cơ hội tôi sẽ sang. Thái độ Greta Garbo lập tức từ phản đối kiên quyết chuyển thành đồng ý có điều kiện, cuối cùng biến thành ủng hộ kiên quyết.
- Nghe được câu trả lời không gượng ép này, thật lòng tôi rất an ủi. Alan Wilson cuối cùng đã nắm được mạch đập của nữ hoàng phim câm. Tuy trông Greta Garbo mạnh mẽ lắm, nhưng đối diện với kẻ còn mạnh hơn thì bà sẽ chọn khuất phục.
Mấy ngày kế tiếp, Alan Wilson ở luôn trong căn hộ xa hoa của Greta Garbo, nhân tiện lật xem cuốn sách mới mua. Phải nói thời đại này, sách xuất bản của Mỹ so với giá cả chung đã đắt đỏ lắm rồi.
Cuốn sách tựa đề "Nỗi cùng quẫn của người Mỹ: Vấn đề người da đen và dân chủ hiện đại". Từ nhiều phương diện, cuốn sách lên án và tố cáo nước Mỹ, đặc biệt là nạn bất bình đẳng ở miền Nam, sức ảnh hưởng vô cùng lớn.
Tác giả chỉ ra rằng tín điều nước Mỹ tin ai ai cũng có tự do và cơ hội, còn nạn bất bình đẳng chủng tộc ở miền Nam lại phản bội tín điều ấy.
Hiếm người miền Nam nào thích cách cuốn sách miêu tả quê họ: một vùng đất hẻo lánh "nhàm chán, thiếu an toàn", nơi "tôn giáo Thanh giáo đầy cảm tính" thịnh hành khắp nơi, khắp chỗ đều là "sự nhấn mạnh chuyện tình dục đến mức bệnh hoạn".
Từ chế độ tư hình đến chế độ luật pháp, cuốn sách cho thấy người da đen và người da trắng miền Nam nước Mỹ bị nhốt chung trong một mối quan hệ hủy diệt đầy kinh sợ và xâm phạm. Mối quan hệ ấy sinh ra từ chế độ nô lệ, và kéo dài mãi nhờ thái độ rộng khắp của người Mỹ đối với nghèo đói, tội phạm và cách biệt xã hội.
Đọc sách rồi ghi chép vẫn là thói quen tốt của Alan Wilson. Trên cuốn sổ tay mang theo người, ngoài mối đe dọa đỏ đại diện bởi Liên Xô, hắn ghi thêm mối đe dọa hồng, mối đe dọa tím và mối đe dọa đen. Ba sắc đe dọa sau đại diện cho phong trào phụ nữ, bình quyền đồng tính và vấn đề người da đen.
- Giá mà gộp ba vấn đề này với Liên Xô làm một thì tốt. Alan Wilson xếp cuốn sổ lại. Chỉ tiếc là bây giờ chưa đến lúc, hắn vẫn chưa thể làm quen được với McCarthy.
Đúng lúc Greta Garbo từ ban công quay về, mang theo quần áo của Alan Wilson đã phơi khô. Thấy gã đàn ông này lầm bầm, bà nói thêm một câu: - Anh đang cười cái gì thế?
- Đang đọc tác phẩm của người Thụy Điển các chị, học được ít kiến thức. Alan Wilson vừa giơ cuốn sách trên tay, vừa không quên cà khịa: - Sách Mỹ so với giá cả chung, đắt quá trời.
Greta Garbo không phải Hedy Lamarr, không có thói quen đọc sách. Cuộc sống ru rú trong nhà của bà là mỗi ngày xem mấy vở kịch xà phòng trên tivi. Cũng may mà cứ thế sống được bảy năm, và theo quỹ đạo tương lai, bà sẽ tiếp tục như vậy cho đến ngày qua đời.
Thời gian ở New York đã hết. Alan Wilson kéo chiếc vali nhét đầy ắp đi đến cửa, bỗng quay người lại: - Hình như lúc thế này, người vợ thường trao người chồng đi xa một nụ hôn từ biệt gì đấy.
- Anh đâu phải chồng tôi. Greta Garbo nói vậy nhưng vẫn nhón chân lên, hôn hắn một cái.
- Nhớ có thời gian thì sang thăm tôi đấy. Chị là người Thụy Điển, thích nghi khí hậu địa phương chắc không thành vấn đề. Alan Wilson đứng ở cửa lòng đầy mãn nguyện, dặn dò vài câu kiểu ở nhà ngoan nhé, giữ gìn sức khỏe nhé, rồi mới kéo vali chậm rãi bước xuống cầu thang.
Lần này hắn thực sự đi nhậm chức rồi. Đến khi tiếng bước chân trên cầu thang vắng hẳn, Greta Garbo mới đóng cửa lại.
Đến Boston, Alan Wilson nói với lãnh sự quán một hồi lời tinh thành đoàn kết. Cách một ngày sau hắn lên tàu sang Newfoundland. Trong đầu hắn đã có phương án đại khái, dưới tiền đề này thời gian càng quý giá. Cuối cùng, chân hắn đặt lên mảnh đất Newfoundland, đến lúc này mới coi như chính thức bước vào vai trò Tổng đốc Newfoundland.