- Newfoundland? Chỗ ấy sắp độc lập đến nơi rồi!
Alan Wilson còn đang mò trong đầu xem rốt cuộc Edward Bridges định nói đến chỗ nào. Nghĩ đến một nơi thì thấy không khớp, nghĩ đến nơi khác vẫn không khớp. Chỉ duy nhất không nghĩ đến Newfoundland!
Nơi đó quả thật diện tích đủ lớn, tận bốn trăm nghìn cây số vuông. Cũng quả thật là thuộc địa. Nếu trong các thuộc địa của Anh có một nơi xứng đáng gọi là đứa con ngoan hiếu thảo, thì ngoài Newfoundland thuộc Anh ra, chẳng ai đủ tư cách đứng thứ hai.
Ngay cả chuyện cuối cùng gia nhập Canada cũng chỉ là trưng cầu dân ý vớt vát thông qua, mà đó còn là trong tình thế nước Anh đã quyết chí buông tay mới có kết quả như vậy. Vì cuộc Đại suy thoái khiến kinh tế sụp đổ, năm một nghìn chín trăm ba mươi bốn Newfoundland đã từ bỏ địa vị tự trị, quay lại dưới sự cai trị thuộc địa của Anh.
Cho nên Edward Bridges nói đó là thuộc địa cũng không sai, Newfoundland đúng là thuộc địa. Nhưng vấn đề là theo lịch sử, sang năm Newfoundland sẽ trưng cầu dân ý gia nhập Canada.
Đây cũng không phải lần đầu Canada muốn thôn tính Newfoundland. Song Newfoundland là thuộc địa hải ngoại đầu tiên của Anh, tư cách lâu đời hơn, về chính trị lại có truyền thống tự trị. Từ thế kỷ mười chín, Newfoundland gần như tham gia mọi cuộc chiến đối ngoại của Anh, mà những cuộc chiến ấy chẳng mang lại cho Newfoundland nửa phần lợi lộc. Newfoundland nhiệt thành với các cuộc chiến do Anh đứng đầu không phải vì người Newfoundland hiếu chiến, mà vì họ thật lòng coi mình là người Anh, tham chiến là vì nước cống hiến.
Cùng theo Anh ra trận, Úc và Canada có dân số đông hơn, kinh tế mạnh hơn, tham chiến không ảnh hưởng lớn đến bản thổ. Nhưng lãnh thổ tự trị Newfoundland khi ấy dân số chưa tới hai mươi vạn, hoàn toàn không gánh nổi một mức hao tổn chiến tranh như vậy.
Đánh xong một trận Thế chiến thứ nhất, Newfoundland mất đi một phần ba dân số, phần lớn là nam giới, khiến chính quyền Newfoundland vỡ nợ thẳng cẳng.
- Nói thì không thể nói vậy, dù phần cậu nói cũng là sự thật. Địa phương đó gánh nợ nặng nề, dân cư lại thưa thớt.
Edward Bridges cũng biết tình hình Newfoundland rất tệ, với Anh quả thật là gánh nặng không nhỏ, nhưng ông vẫn nhấn mạnh.
- Không có rào cản văn hóa, để cậu thi triển hết những gì đã học.
Tôi học phương Đông học đấy! Alan Wilson mấp máy miệng, cuối cùng vẫn không phản bác. Sắc mặt hắn âm tình bất định, rốt cục nghiến răng.
- Tôi nghi ngờ là cha của Pamela đã ảnh hưởng đến vận khí của tôi. Tương lai nơi đó không rõ ràng, nếu cuối cùng Newfoundland độc lập, thì đó sẽ không phải lỗi của tôi chứ?
- Tuyệt đối không! Điểm này Alan yên tâm!
Edward Bridges ba phen bốn bận bảo đảm.
- Chuyện đó sẽ không ảnh hưởng đến đánh giá đáng tin cậy mà cả Bạch Sảnh từ trước đến nay dành cho cậu.
Alan Wilson trầm mặc không nói. Lời Edward Bridges tuy có sức an ủi to lớn, nhưng hắn vẫn phải suy nghĩ. Thiếu nhân khẩu, chứ không thiếu tài nguyên.
- Kính thưa ngài Edward tôn kính, phải chăng tôi có quyền tuyệt đối để thi hành chính sách của mình?
Alan Wilson nghiêm trang lên tiếng hỏi.
- Bất luận tôi quyết định gì, tôi đều tự quyết lấy, không cần xin chỉ thị London?
- Trừ chuyện đem Newfoundland sáp nhập vào Mỹ, mọi thứ khác cậu đều tự quyết được.
Edward Bridges lên tiếng thêm một điều kiện tiên quyết. Ông cũng biết tình cảnh Alan Wilson đang đối mặt gần giống tướng Mountbatten trước khi sang Ấn Độ thuộc Anh, thật sự chẳng phải nhiệm vụ tử tế gì.
Hoàn cảnh tương tự, nhưng các mặt khác thì kém xa. Gánh nặng tài chính của Newfoundland so với dân số địa phương thật quá nặng nề.
Dù vì chiến tranh mà phần lớn nợ nần thời Đại suy thoái đã được triệt tiêu, song vấn đề tài chính của Anh cũng nghiêm trọng lắm, hiện nay không rảnh lấp hố của Newfoundland. Với London mà nói, Newfoundland lúc này đúng là củ khoai nóng hổi.
Rốt cuộc Newfoundland sáp nhập vào Canada, chính là vì Anh thật sự không muốn gánh vấn đề tài chính của Newfoundland, lại sợ người địa phương muốn gia nhập Mỹ. Để đề phòng Mỹ thôn tính Newfoundland, Anh mới quyết định cho Canada thu nhận Newfoundland.
Alan Wilson trầm tư xem có khả năng tử hồi sinh không. Hắn không mơ một mình mình làm nên đại sự gì, nhưng nhất định phải chứng minh năng lực của mình.
Edward Bridges cũng đang chờ thái độ của Alan Wilson. Thấy thanh niên này đang do dự, bề ngoài ông bất động thanh sắc, trong lòng đầy kinh ngạc. Thật sự đang cân nhắc sao? Chẳng lẽ đây chính là cái gọi là thanh niên dũng khí đáng khen?
Alan Wilson chợt lên tiếng.
- Ngài Edward, Kế hoạch Marshall hẳn sẽ áp đặt hạn chế lên thương mại giữa chúng ta và Liên Xô. Hiện nay hàng nhập khẩu của Anh từ Liên Xô chủ yếu là nguyên liệu thô, hai mặt hàng lớn là gỗ và lương thực.
- Không sai. Kế hoạch Marshall quả thật muốn chúng ta khống chế thương mại với Liên Xô. Nhưng về lương thực, Anh truyền thống lệ thuộc các nước Đông Âu, còn mặt gỗ thì có thể thử.
Edward Bridges gật đầu.
- Theo tôi biết, Canada và Liên Xô có vĩ độ tương đồng, về gỗ hẳn là na ná nhau.
Alan Wilson gật đầu nói.
- Vấn đề lương thực không thể đem ra đùa, nhưng gỗ thì có thể thoát khỏi lệ thuộc.
Trong sự kiện động cơ Rolls-Royce trên lịch sử, Liên Xô đã phẫn nộ vì Anh nuốt lời. Nếu Anh không giao động cơ cho Liên Xô, Liên Xô sẽ cấm vận gỗ và lương thực với Anh.
- Ồ, nhưng cậu phải biết, muốn ép giá thành ngang bằng gỗ Liên Xô thì vô cùng khó. Newfoundland không có nhiều nhân lực như vậy!
Edward Bridges thở dài một hơi. Ông đã hiểu quyết định của Alan Wilson.
- Tôi nguyện thử, chỉ cần giao cho tôi toàn quyền ở Newfoundland thuộc Anh.
Alan Wilson quả quyết nói.
- Đương nhiên còn cần mức hỗ trợ tài chính nhất định.
Với tư cách Thứ trưởng thường trực Bộ Tài chính hiện nay, Edward Bridges không lấy làm lạ trước yêu cầu này, gật đầu nói.
- Cần hỗ trợ tài chính bao nhiêu? Cậu cũng biết trong nước có biết bao chỗ phải tiêu tiền, đừng làm tôi quá khó xử.
- Một triệu bảng, chắc không phải con số quá đáng chứ.
Alan Wilson cẩn thận mở lời.
- Nếu cả sự hỗ trợ này cũng không có, vậy thì thật sự hết cách.
- Được! Tôi sẽ bàn với Bộ trưởng Tài chính.
Edward Bridges đáp ứng một mạch, đồng thời nói.
- Số tiền này không quá đáng. Tôi và Norman sẽ thương lượng với Thủ tướng, cậu về chờ tin đi.
Dù sao công lao của Alan Wilson ở Ấn Độ thuộc Anh là to lớn. Thu nhập tài chính hai trăm triệu bảng mỗi năm khiến Ấn Độ thuộc Anh bung ra vẻ rực rỡ nhất trước khi độc lập.
Những công tác về quặng sắt và giấy phép y tế cũng khiến Bạch Sảnh rộng rãi coi trọng. Nay Alan Wilson đã muốn đi ra ngoài công tác, Bạch Sảnh nhất định phải hỗ trợ phần nào. Hơn nữa đây thật sự không phải con số hù doạ.
Alan Wilson cũng đúng là muốn rời Bạch Sảnh. Hắn phải về thu thập tư liệu về Newfoundland, xem vấn đề tài chính hiện nay rốt cuộc nghiêm trọng đến đâu. Trong Thế chiến thứ hai, Anh và Mỹ đều đặt căn cứ quân sự ở Newfoundland. Sự đầu tư của Anh và Mỹ trên đảo đã thúc đẩy kinh tế Newfoundland phục hồi và phát triển.
Địa phương trưởng quan bản địa của Newfoundland là Joseph Roberts Smallwood. Alan Wilson không quen ông ta, vì Newfoundland vốn mờ nhạt. Hắn cũng không biết rằng trên lịch sử, nhờ nỗ lực của người này mà Newfoundland vớt vát được tỷ lệ ủng hộ quá năm mươi phần trăm để gia nhập Canada.
Rời Bạch Sảnh, Alan Wilson thẳng đến bưu cục đánh điện sang Bonn, bảo hai chị em gia tộc Long Kỵ Binh lập tức chuẩn bị mười nghìn lẻ một chiếc cưa xích.
Cưa xích là do người Đức phát minh. Tập đoàn Stihl là hãng sản xuất cưa xích lớn nhất thế giới.
Bản thân Alan Wilson vẽ phác thảo trên giấy, rồi tính toán xem có thể ép giá thành xuống đến mức nào.
Pamela Mountbatten đã quá quen với cảnh hôn phu thỉnh thoảng lại lén lút tính toán cái gì đó, về đến nhà cũng chẳng hỏi chuyện gì. Mãi đến khi nấu xong cơm, hỏi ra mới kinh ngạc thốt lên.
- Anh sắp làm tổng đốc?
- Đại khái vậy!
Alan Wilson đầu không ngẩng, nói.
- Đừng tưởng đó là chuyện tốt. Newfoundland mang mấy chục triệu đô la nợ, nếu không có Thế chiến bùng nổ thì con số đó là ba mươi triệu đô la.
- Nhưng anh là tổng đốc cơ mà, cha em cũng chỉ là tổng đốc Ấn Độ thuộc Anh thôi.
Pamela Mountbatten bưng miệng, vẫn không dám tin sự thật này.
- Tổng đốc với tổng đốc giống nhau sao?
Alan Wilson ngẩng đầu nhìn hôn thê một cái.
- Hoàn cảnh của anh với cha em trước khi sang Ấn Độ thuộc Anh na ná nhau, đều đi đến một nơi mà bản quốc trong tiềm thức đã buông bỏ. Biết đâu anh chính là vị tổng đốc cuối cùng của Newfoundland.
- Thì vẫn là tổng đốc chứ!
Pamela Mountbatten ngơ ngác nhìn hôn phu, mặt đầy vẻ thán phục.
- Em chưa từng nghe nói có tổng đốc nào trẻ tuổi như anh.
- Em mau giúp anh đi. Em có quen công ty nào làm ngoại thương không? Giúp anh đặt hàng Liên Xô mười nghìn lẻ một bộ quần áo mùa đông.
Alan Wilson vịn trán nói.
- Ước chừng giá Liên Xô rẻ hơn, lúc này tiết kiệm được chỗ nào hay chỗ ấy.
- Mười nghìn lẻ một bộ, sao con số kỳ quặc vậy?
Pamela Mountbatten không hiểu.
- Anh định chiêu mộ mười nghìn hoa công! Còn bộ thừa ra một bộ là của anh!
Alan Wilson nhún vai, thở dài một tiếng nói.
- Lâu lắm không cầm cưa xích, không biết tay còn quen không.
- Anh cầm cưa xích hồi nào, em chưa bao giờ thấy.
Pamela Mountbatten cảm thấy hôn phu hôm nay kỳ quặc đến lạ, nhưng cụ thể quặc ở chỗ nào thì chưa nói ra được.
- Hồi ấy còn chưa quen em.
Alan Wilson hồi đáp hờ hững, tính nhẩm tuổi đời kiếp này, đại khái đã ba mươi năm không đụng cưa xích.
- Ngày mai anh đi máy bay sang Đức.
- Gấp vậy sao? Bình thường anh đâu có chịu đi máy bay!
Lần này Pamela Mountbatten thật sự chấn động. Cô nàng biết rõ gã đàn ông này với chuyện đi máy bay là né được cứ né.
- Không gấp không được.
Alan Wilson ba chân bốn cẳng nhét no bụng.
- Sang Đức trước, rồi đến Malaya chiêu mộ nhân công, hai việc ấy xong anh về lại, sau đó đi Newfoundland nhậm chức.
Có lẽ hiểu nỗi khó của hôn phu, hôm ấy tiểu thư quý tộc chủ động lạ thường, mong thân mình giúp Alan Wilson giải tỏa áp lực.
- Được thôi!
Thủ tướng Attlee nghe Norman Brooke kể lại tinh thần công vụ xung phong sang Newfoundland của Alan Wilson, cũng khá cảm khái mà đồng ý bổ nhiệm tổng đốc. Xem ra công chức cũng không phải toàn lũ ăn hại, luôn có một hai cá thể như thế còn xứng đáng với sự bồi dưỡng của đế quốc.
Thủ tướng đã quyết: Alan Wilson làm tổng đốc Newfoundland.