Lại nói trên khắp các mặt báo lớn lúc này, tin tức rầm rộ nhất đều xoay quanh chuyện chung sống giữa Bhutan, Sikkim, Nepal và nước cộng hòa Ấn Độ trong tương lai.
Dĩ nhiên đó mới chỉ là bề nổi. Nội dung chính vẫn bắt đầu kể từ Gandhi, lấy phong trào bất bạo động làm lõi, nhân tiện tỏ rõ thái độ lạc quan của Phủ Tổng đốc trước cuộc thương lượng hữu nghị giữa Ấn Độ và mấy tiểu quốc kia.
Cái dáng vẻ thánh nhân của Gandhi quả từng khiến Đế quốc Anh nghẹn đến khó chịu. Nhưng chuyện đời, việc nào cũng có mặt lợi mặt hại. Đó mới là lẽ thường.
Cái dáng vẻ thánh nhân ấy làm người Anh như mắc xương trong cổ, thì đồng thời cũng khiến chính người Ấn tin sái cổ vào hình tượng thánh nhân kia.
Hôm nay đến lượt nước Anh để cho bản thân Gandhi nếm thử một phen cảm giác mà bao nhiêu năm qua người Anh đã nếm khi nhìn ông ta. Ông chẳng phải thánh nhân sao, thánh nhân hẳn sẽ không học theo thói của bọn đế quốc. Vậy thì nhất định ông sẽ đứng ra bảo đảm hòa bình cho mấy tiểu quốc ấy chứ?
Dưới sức thổi phồng hết công suất của Phủ Tổng đốc, tin tức phái đoàn Bhutan, Sikkim, Nepal đã lên đường, sắp tới New Delhi, bỗng thành chuyện đầu đường cuối chợ ai cũng bàn tán.
Alan Wilson thật ra cũng chẳng rõ Gandhi nghĩ gì về mấy tiểu quốc xung quanh. Đầu óc của vị thánh nhân giữa cõi người ấy vốn khó đoán. Nhưng hắn biết rõ một điều, trong tầng lớp chóp bu Quốc Đại hội lẫn giới trí thức Ấn Độ, ý niệm về một liên bang Đại Ấn Độ vẫn luôn âm ỉ chưa từng tắt.
Cứ nhìn Nehru mà xem, ngay những năm tháng ngồi tù còn viết sách vẽ vời ra hình hài một cường quốc đầy say sưa, đủ thấy mầm mống từ đâu.
Trong lòng Nehru vẫn luôn ấp ủ một kế hoạch gọi là liên bang Đại Ấn Độ, mong gom cả Pakistan, Kashmir, thậm chí những vùng đất rộng lớn hơn nữa vào trong liên bang ấy. Ông ta từng quả quyết rằng những quốc gia dân tộc nhỏ bé rồi sẽ diệt vong, cùng lắm chỉ thoi thóp như một khu tự trị về văn hóa, chứ không thể thành một đơn vị chính trị độc lập.
Kế hoạch liên bang Đại Ấn Độ lấy dân tộc Ấn Độ làm chủ thể ấy ăn sâu bén rễ trong Quốc Đại hội, trong giới tư sản và giới trí thức Ấn Độ. Cái liên bang Đại Ấn Độ đó còn bao gồm cả nóc nhà thế giới.
Người Ấn nhìn nóc nhà thế giới cũng giống như một nước lớn nào đó nhìn Siberia, rõ ràng nó gần ta hơn, cớ gì lại là của nhà ngươi?
Quan hệ giữa Siberia và nước lớn kia, bằng chứng có lợi nhất nằm trong tấm bản đồ cương vực triều Nguyên bản đặc biệt chuyên để trưng ra ngoài.
Người Ấn cũng chẳng chịu kém cạnh. Chỉ vì đạo Phật khởi nguồn từ Ấn Độ mà họ đinh ninh coi nóc nhà thế giới là của mình.
Alan Wilson thân là công dân Đế quốc Anh, không tiện lên tiếng về chuyện này.
Hắn chỉ muốn sau khi thuộc địa giành độc lập cũng đừng quá mạnh, để khỏi thành tấm gương cho những thuộc địa khác đang rục rịch bắt chước. Trước hết cứ làm cho giấc mộng Đại Ấn Độ tan thành bọt nước đã rồi tính.
Dư luận đâu phải chỉ Quốc Đại hội mới biết dùng. Miệng họ lúc nào cũng ra rả bất bạo động, hắn chẳng qua thuận theo đúng mạch suy nghĩ ấy mà làm đúng trình tự mà thôi.
Tại tổng bộ Quốc Đại hội, trước mặt các nhân vật chóp bu gồm Gandhi, Nehru và Patel, người ta đặt lên bàn bản thông báo do Phủ Tổng đốc gửi tới.
Cuối bản thông báo còn viết rõ, nhân dân Ấn Độ từ trước tới nay vẫn giữ thái độ bất bạo động, đứng ra bảo đảm một lời hẳn chẳng có gì khó. Nếu Quốc Đại hội không muốn dự, Phủ Tổng đốc có thể ký thẳng hiệp ước bảo đảm an ninh vĩnh viễn với ba nước kia, rồi sau khi đàm phán bắt đầu sẽ báo lại một tiếng là xong.
Trên quốc kỳ Nepal, hai hình tam giác chồng lên nhau tượng trưng cho dãy Himalaya. Vầng trăng trên cờ từng tượng trưng cho vương triều Shah cai trị Nepal hơn năm trăm năm, thống nhất Nepal hơn hai trăm năm. Còn vầng mặt trời dưới vầng trăng từng tượng trưng cho một danh gia vọng tộc của Nepal, gia tộc thủ tướng Rana.
Nhật nguyệt cùng hiện trên quốc kỳ, ngụ ý mong vương thất Shah và phủ chúa Rana đời đời cùng tồn tại, đời đời giao hảo, nhật nguyệt cùng rực huy, cùng chiếu sáng.
Kẻ đang nắm đại quyền Nepal hiện nay là thủ lĩnh đời thứ tám của gia tộc Rana, cũng có thể gọi là Rana đời thứ tám.
Bhutan và Sikkim cũng đều cử người trong vương thất vội tới New Delhi. So với Nepal còn có chút khả năng tự vệ, Bhutan và Sikkim càng ít đường xoay xở, càng mong nhân lúc người Anh còn ở đây mau chóng làm cho rõ thái độ của Ấn Độ với các tiểu quốc xung quanh.
Vì việc này, Bhutan và Sikkim cũng gửi cho Alan Wilson những thành ý nặng trĩu. Thành ý ấy hắn đã nhận rồi, lẽ tự nhiên phải giữ gìn hòa bình cho tiểu lục địa, đưa sự nghiệp bất bạo động ở tiểu lục địa đi đến cùng.
Quốc Đại hội có thể không dự. Dù không dự cũng chẳng thay đổi được gì. Hắn sẽ không đổi ý định đã vạch ra trước đó.
Khi liên lạc với chính quốc, Edward Bridges đánh điện trả lời rằng với Nepal phải làm cho tốt hai việc. Lính đánh thuê Nepal là nguồn binh quan trọng của Đế quốc Anh mỗi khi chinh chiến, phải xác định rõ quan hệ quân sự giữa Nepal và Đế quốc Anh. Việc thứ hai là gắn đồng rupee Nepal với đồng bảng Anh.
Còn chuyện Bhutan và Sikkim, Edward Bridges không dặn dò nhiều, chỉ bảo Alan Wilson liệu mà làm. Hai tiểu quốc ấy đến viên bí thư nội các còn chẳng có ấn tượng gì, cũng nghĩ không ra có thể vớt vát được lợi lộc gì.
Alan Wilson thì khác. Hắn đến tượng Phật vàng còn nhận rồi. Vàng hay không vàng không quan trọng, chủ yếu là hắn ở Ấn Độ thuộc Anh đã lâu, nhập gia tùy tục, vô cùng tôn kính đạo Phật…
Có điều trước khi khách tới, giữa trăm công nghìn việc hắn vẫn bớt thời giờ ngó sang chuyện khác, đánh điện cho công ty Mỹ đang nghiên cứu streptomycin. Trong điện hắn nêu rõ ưu thế của tiểu lục địa, nơi nhiều sắc tộc sống lẫn lộn, đúng là mảnh đất thử thuốc tốt nhất đời.
Tiểu lục địa thiếu thầy thiếu thuốc, dân chúng quằn quại trong bệnh tật và nghèo khổ. Trong khi đó ở trong nước Mỹ mà thử thuốc, một khi xảy ra tác dụng phụ, công ty dược có thể đối mặt với tiền phạt và tiền bồi thường khổng lồ, cầm bằng lỗ to. Còn ở tiểu lục địa thì hoàn toàn khác hẳn.
Đúng như đã nói, nơi đây thiếu thầy thiếu thuốc, đặt nơi thử thuốc ở Ấn Độ thuộc Anh chẳng những khỏi lo phạt vạ hay đền bù, ngược lại còn là làm việc thiện, vì sức khỏe và phúc lợi của hàng trăm triệu dân, quả là một nghĩa cử.
Trong bức điện, Alan Wilson liệt kê hàng loạt lý do, chứng minh không nước nào thích hợp hơn Ấn Độ thuộc Anh. Ấn Độ thuộc Anh hơn hẳn các nước khác, nhất là hơn hẳn những nước Đông Á quá đồng nhất về sắc tộc. Giọng văn đầy kiêu hãnh, sặc mùi nước Ấn chúng ta giỏi lắm.
Dĩ nhiên chuyện thử thuốc này, các hãng dược đã tiết kiệm được ngần ấy chi phí thì cũng nên chi ra ít tiền hoa hồng. Ngoài phần trả cho từng người tham gia thử thuốc, Alan Wilson nói thẳng rằng phải có một phần thuộc về mình. Trong xã hội thông tin, quý nhất chính là tin tức. Hắn giúp các hãng dược, bao gồm cả hãng Mỹ, tiết kiệm được khoản tiền lớn như vậy, nhận chút đền đáp cũng không có gì quá đáng.
Bây giờ đã qua thời trước Thế chiến thứ nhất. Doanh nghiệp Mỹ làm mưa làm gió trong nước mà chẳng ai quản được. Thế chiến đã đánh liền hai bận, nước Mỹ sắp dẫn dắt thế giới rồi, còn cố chịu áp lực để thử thuốc trong nước sao, nói sao cho xuôi.
Trước khi khách tới New Delhi, Alan Wilson chỉ làm hai việc. Một là tạo ra việc đã rồi, đồng thời rao to khẩu hiệu bất bạo động, không ngừng chọc vào Quốc Đại hội còn đang giả chết. Hai là bàn bạc với các hãng dược của Mỹ cùng các nước khác về tính khả thi của việc để Ấn Độ thuộc Anh góp sức cho ngành dược toàn thế giới.
Phải biết nước Anh trong ngành dược cũng chẳng kém cạnh gì. Bây giờ chưa phải thế kỷ hai mươi mốt chỉ còn mỗi ngành tài chính sống sót. Đế quốc Anh trên nhiều lĩnh vực vẫn là tay có hạng, trong đó có ngành dược.
Tờ Lancet ai mà chẳng biết, của Anh đấy. Tờ tuần san y học tổng hợp quốc tế Lancet khởi nguồn từ năm 1823 do Thomas Wakley sáng lập. Dù lùi lại mấy chục năm sau, dược phẩm sinh học vẫn là một trong số ít nghề mà nước Anh còn giữ được.
Nước Anh là căn cứ công nghệ sinh học lớn thứ hai, công nghệ sinh học luôn giữ vị trí hàng đầu thế giới, danh tiếng lẫy lừng, trung tâm nghiên cứu hùng mạnh.
Trước khi có một trận dịch virus lan tràn, trong bảng xếp hạng chống dịch bệnh truyền nhiễm, Mỹ đứng nhất, Anh đứng nhì.
Điều đó dĩ nhiên có lý của nó. Trong ngành dược phẩm sinh học, đúng là hạng nhất và hạng nhì, chỉ tiếc nền y tế ấy chỉ phục vụ cho thiểu số trên đỉnh kim tự tháp, gặp phải đại dịch thì bó tay. Chưa kể nước Anh và nước Mỹ đều có hoàn cảnh riêng, kẻ chống khoa học lại đông…
Chỉ cần các hãng dược chịu bỏ ra khoản tiền tượng trưng so với chi phí nghiên cứu, Alan Wilson sẵn lòng mở cửa sau cho họ. Ở đâu làm phúc cho xã hội mà chẳng là làm phúc.
Nhận được thuốc mới, Alan Wilson bèn chuyển ngay kiện hàng quốc tế do Katharine Hepburn gửi tới sang tay Ali Jinnah, rồi dốc lòng chờ đoàn khách từ phương bắc tới.
Bất kể Quốc Đại hội đã chính thức lên tiếng hay chưa, tin phái đoàn Bhutan, Sikkim, Nepal sắp tới New Delhi đã thành chuyện người Ấn quan tâm nhất lúc này. Đàn ông vốn đơn giản như vậy, bàn chính sự, ngắm đàn bà, đó là thú chung của phần đông nam giới.
Hội nghị về tương lai tiểu lục địa với ba tiểu quốc phương bắc này khiến bao người đổ dồn ánh mắt trông đợi vào Quốc Đại hội, lực lượng vẫn luôn đấu tranh cho độc lập Ấn Độ. Trường hợp trọng đại thế này mà Quốc Đại hội không dự thì coi sao được?
Một số tờ báo tỏ ý bất bình trước việc Quốc Đại hội cứ chần chừ không lên tiếng, rồi từ đó nghi ngờ thêm một bước về năng lực lãnh đạo của Quốc Đại hội, liệu sau khi người Anh rút đi có gánh nổi trọng trách dẫn dắt tiểu lục địa hay không.
Chẳng cần giấu giếm, trong những tiếng nghi ngờ ấy, Alan Wilson, kẻ thường giả làm người Ấn viết báo, chính là giọng to nhất. Hắn thậm chí đã viết sẵn bài nhắm thẳng vào năng lực lãnh đạo của bản thân thủ lĩnh Gandhi, đến lúc ấy Quốc Đại hội mới chịu tuyên bố sẽ tham dự hội nghị lần này.
- Tiếc thật.
Nhìn bản thảo bỏ đi trên tay, Alan Wilson vỗ đùi than thở. Bài văn mượn chuyện bất bạo động để châm chọc Gandhi xem ra mất đất dùng rồi.
Đầu tháng tư, phái đoàn Bhutan, Sikkim, Nepal tới New Delhi. Tổng đốc Mountbatten vừa hết kỳ nghỉ trở về đích thân ra đón khách. Trong nội thành New Delhi đèn hoa rực rỡ, người không biết còn tưởng đức vua ngự giá tới nơi.
Trang nhất các báo New Delhi hôm nay đều dành cho phái đoàn ba nước. Dân Ấn nhiệt tình bày tỏ lòng hoan nghênh với những vị khách này.
Nam tước Barron ghé sát Alan Wilson, khẽ nói:
- Cậu nhìn sắc mặt đám người Quốc Đại hội kia xem, buồn cười chết đi được.
Alan Wilson cũng cười ranh mãnh:
- Nụ cười để lộ ra sao mà gượng gạo thế? Cũng nên nhân dịp này cho bọn họ hiểu, chúng ta muốn chỉnh đốn họ, dù là bây giờ cũng dễ như trở bàn tay.