- À, Louis, chẳng phải người thích hợp nhất đang ở ngay trước mắt chúng ta hay sao? Cậu quá am hiểu châu Á, lại có quan hệ rộng rãi và giỏi điều hòa lợi ích giữa các bên.
Edward Bridges chẳng hề bị mấy lời lẽ công chức quanh co của Mountbatten đánh lừa. Ông nói thẳng:
- Đế quốc Anh e rằng không còn ai thích hợp với chức vụ này hơn cậu.
- Tôi không làm được.
Mountbatten dứt khoát từ chối. Vẻ chẳng mặn mà gì với Ấn Độ thuộc Anh đã hiện rõ trên mặt hắn. Thế nhưng vừa mới lên tiếng ca ngợi tầm quan trọng của nơi ấy, hắn không thể lập tức nuốt lại lời mình. Nghĩ nhanh một thoáng, hắn bèn nói:
- Chuyện Hạm đội Địa Trung Hải mới là quan trọng nhất. Đó là huyết mạch chống đỡ chiến lược toàn cầu của Đế quốc Anh, tuyệt đối không thể để xảy ra dù chỉ một sơ suất nhỏ.
- Việc ở Địa Trung Hải, bất cứ vị tướng hải quân nào cũng có thể đảm đương. Chúng ta đâu thiếu những tướng lĩnh chuyên nghiệp. Có thể vị tướng mới không thích hợp bằng cậu, nhưng họ vẫn đủ sức hoàn thành nhiệm vụ.
Edward Bridges thong thả bác lại:
- Còn chuyện ở Ấn Độ thuộc Anh thì hoàn toàn khác. Nơi ấy cần một người thích hợp về mọi mặt. Người đó phải có uy nghiêm, chính trực, giàu lòng cảm thông…
- Mấu chốt là phải đáng tin.
Thủ tướng Attlee nhân lúc Edward Bridges ngừng lời, xen vào một câu.
Lời ấy suýt làm Edward Bridges đứt mạch suy nghĩ. Xưa nay câu này vốn là lời cửa miệng của ông, vậy mà hôm nay lại được thốt ra từ miệng người khác, khiến vị Thư ký Nội các hết sức khó chịu.
- Đúng vậy, mấu chốt là phải đáng tin.
Edward Bridges không để lộ vẻ bất mãn vì bị Thủ tướng giành lời. Ông tiếp tục:
- Chúng ta không tìm được ai thích hợp hơn cậu. Tương lai của toàn cõi Ấn Độ thuộc Anh hiện nằm trong tay cậu.
- Không, không. Nhân tài trong Đế quốc nhiều như mây, nhất định có thể tìm được người thích hợp. Nói công bằng thì bản thân tôi cũng có rất nhiều khuyết điểm.
Mountbatten hiếm khi tỏ ra khiêm nhường. Trong suốt bốn mươi sáu năm cuộc đời, đây quả là chuyện hiếm thấy. Hắn nói tiếp:
- Chẳng hạn, mỗi khi gặp biến cố bất ngờ, tôi cần thời gian suy nghĩ. Điều đó chẳng giúp ích gì cho vấn đề ở Ấn Độ thuộc Anh.
- Louis cứ yên tâm. Đội ngũ công chức chuyên nghiệp ở Ấn Độ thuộc Anh chẳng thua gì chính quốc, lại giàu kinh nghiệm. Họ có thể giúp Tổng đốc xử lý công việc. Tổng đốc Wavell cũng xuất thân quân nhân, nhưng công việc vẫn đâu vào đấy.
Edward Bridges lần nữa phá tan cái cớ của Mountbatten.
Mountbatten sinh ra trong giới quý tộc. Từ nhỏ, những người hắn gặp đã là kẻ giàu sang hoặc người quyền quý. Vì thế, hắn hiểu quá rõ kiểu nói chuyện của các quan chức. Chỉ qua vài câu trao đổi, hắn đã nhận ra Edward Bridges đang nhắm vào mình. Trước khi đối phương kịp mở miệng, hắn đã vội chứng minh bản thân không thích hợp.
Nhưng Edward Bridges là người đứng đầu toàn bộ hệ thống công chức của Đế quốc Anh. Ông đích thân ra tay, sao có thể để Mountbatten dễ dàng đạt được mục đích?
Ông đã nhìn ra Mountbatten cũng là một cao thủ dùng lời lẽ. Những thủ đoạn ấy có thể đối phó với quan chức bình thường, nhưng Edward Bridges không phải một công chức tầm thường. Ông là Thư ký Nội các, cũng là người đứng đầu giới công chức trong toàn Đế quốc Anh.
Cảnh này quả đúng là vỏ quýt dày có móng tay nhọn. Mountbatten gặp phải Edward Bridges, kẻ còn cao tay hơn mình.
Gần như ngay lập tức, Mountbatten đã nghĩ ra năm cái cớ khác nhau, mười ứng viên còn thích hợp hơn, cùng hàng trăm lý do để thoái thác. Hắn nhấn mạnh rằng việc ở Ấn Độ thuộc Anh liên quan đến đại cục, Thủ tướng phải cân nhắc thật thận trọng.
Thái độ cẩn trọng ấy dĩ nhiên khiến người ta dễ dàng tán thành. Edward Bridges trầm ngâm giây lát rồi cho rằng những cái cớ ấy đều không đứng vững. Quả thật có vài người trông qua rất thích hợp, nhưng ưu điểm của Mountbatten vẫn nhiều hơn.
Quân hàm của Mountbatten tuy không cao, nhưng hắn trẻ tuổi, đầy triển vọng. Hắn tự nhận mình xuất thân quý tộc, khó hòa mình với tầng lớp bình dân, nhưng chính thân phận ấy lại khiến hắn càng biết trọng dụng người tài, nhún mình đối đãi với kẻ dưới, nhờ vậy hiệu quả công việc sẽ tốt hơn.
Trên đường phố London, Patricia đang đưa em gái là Pamela Mountbatten đi dạo cho khuây khỏa. Sau lần trở về nước này, thay đổi lớn nhất ở Pamela chính là cách tiêu tiền. Cô bé như biến thành một người khác. Dường như tiền bạc đã không còn khiến cô bận tâm, hoàn toàn trái ngược với vẻ tiết kiệm trước đây.
London khi ấy đã dỡ bỏ một phần chế độ phân phối theo định lượng. Chiến tranh chấm dứt, đặc sản từ các thuộc địa lại được đưa về chính quốc.
Đúng lúc ấy, Pamela đang hăng hái mua sắm. Chẳng bao lâu, hai tay cô bé đã xách lỉnh kỉnh những gói lớn gói nhỏ, tâm trạng u sầu cũng vơi đi nhiều.
Patricia bất lực nhìn em gái:
- Pamela, mua vừa đủ dùng là được rồi. Em đâu cần mua nhiều thế. Tháng sau chị kết hôn, sau này sẽ không còn thường xuyên chăm sóc em được nữa.
- Người đàn ông tên John ấy à? Anh ta sinh cùng năm với chị, hai người rất xứng đôi.
Cuối cùng Pamela cũng bị lời của chị thu hút sự chú ý. Cô bé làm ra vẻ như một người lớn, nghiêm túc nhận xét:
- John Brabourne sắp trở thành anh rể của em rồi. Không biết anh ta có dự định gì chưa? Chiến tranh đã kết thúc, mà nhìn thế nào cũng không giống người muốn ở mãi trong quân đội.
- Chị chưa hỏi chuyện đó. Nhưng bình thường anh ấy rất thích điện ảnh.
Patricia thuận miệng đáp mấy câu, rồi chợt nhớ ra điều cần nói:
- Chị đang nói chuyện của em cơ mà. Sau này em lấy chồng, chồng em cũng sẽ phải vất vả lắm đấy.
Pamela ngẩng cao chiếc cổ trắng ngần, vẻ mặt đầy kiêu hãnh:
- Chính chồng em đã biến em thành thế này. Anh ấy sẽ không thấy vất vả đâu. Anh ấy nói mình không hứng thú với tiền bạc, chỉ khi phục vụ được nhiều người hơn thì đời người mới có giá trị. Anh ấy còn bảo những thứ vật chất này cứ giao cho em giữ.
Lại nữa rồi!
Patricia đưa tay xoa trán, bất lực nói:
- Em mới bao nhiêu tuổi mà ngày nào cũng nghĩ đến chuyện lấy chồng? Hai đứa đã làm chuyện đó chưa?
- Chuyện gì cơ?
Cú ngoặt bất ngờ của chị khiến Pamela ngơ ngác. Mấy giây sau cô bé mới hiểu ra, lập tức đỏ mặt:
- Chưa… chưa đâu. Nhưng đàn ông ở bên ngoài quả thật không khiến người ta yên tâm. Cứ nhìn vị hôn phu của chị thì biết. Người đứng đắn nào lại đi làm phim? Chẳng phải anh ta nhắm vào những nữ minh tinh xinh đẹp hay sao? Chị phải cẩn thận đấy. Đây là lời khuyên của em gái dành cho chị.
Cùng ngày hôm ấy, cách nơi này hàng vạn dặm, Alan Wilson hắt hơi liên tục. Vivien Leigh thấy vậy thì vô cùng khó hiểu. Với khí hậu của tiểu lục địa hiện giờ, hắn làm sao có thể bị cảm được?
Patricia và Pamela đi dạo thêm một lúc, cả hai đều thấm mệt, bèn quyết định về nhà trước.
Tại số Mười phố Downing, cuộc đấu khẩu cũng đã bước vào hồi kết. Edward Bridges đang chiếm thế thượng phong tuyệt đối.
- Thật khó mà tưởng tượng, một quý tộc dũng cảm xông vào chiến trường, lập được chiến công, lại sắp được phong tước, vậy mà phản ứng đầu tiên lại là từ chối. Nên nhớ, quý tộc luôn đại diện cho những chuẩn mực trong cách hành xử. Một quý tộc đúng nghĩa phải biết tự kiềm chế, phải có tinh thần mạnh mẽ. Nếu chỉ vì sợ khó mà lùi bước, thì cho dù có mang thân phận quý tộc, người ta cũng khó lòng tin phục. Dĩ nhiên, bản thân tôi không hề có thành kiến với vị tướng quân đây. Nhưng ai cũng biết dân thường tầm thường, không làm nên trò trống gì mới là số đông. Họ sẽ nghĩ thế nào, chuyện ấy thật khó nói.
Edward Bridges nói đến đó thì Attlee tiếp lời, giọng điệu như thể chỉ thuận miệng nhắc đến:
- Tinh thần quý tộc trước hết đòi hỏi một người phải biết tự chủ, biết khắc chế bản thân, biết cống hiến cho đất nước. Người quý tộc phải có phẩm hạnh cao quý. Thật ra, việc phong tước lần này cũng không phải hoàn toàn không có tranh cãi. Nhưng chúng ta đều cho rằng đó chẳng qua chỉ là những lời lẽ cố tình gây chú ý, không thể ảnh hưởng đến đại cục.
Attlee nhìn Edward Bridges, vẻ mặt thoáng lộ niềm ao ước:
- Edward, nghe nói là bá tước phải không? Đó là tước vị rất cao đấy. Tôi thật mong mình cũng có thể được phong tước bá tước.
Mountbatten đưa mắt nhìn qua nhìn lại hai người.
- Con gái lớn của tôi tháng sau sẽ kết hôn. Không phải tôi không muốn sang Ấn Độ thuộc Anh nhậm chức, mà quả thật có việc khiến tôi vướng bận. Tôi không thể làm lỡ hôn sự của con gái.
Edward Bridges lập tức nắm lấy cơ hội:
- Vậy ngày phong tước sẽ được định sau hôn lễ của Patricia. Thủ tướng thấy thế nào?
- Sao chúng ta có thể để những việc khác làm ảnh hưởng đến một hôn lễ trọng đại?
Attlee tỏ vẻ khó xử:
- Dĩ nhiên, mọi chuyện vẫn chưa được quyết định. Nếu lễ phong tước phải lùi lại thì… Người lập công trong thời chiến quả thật rất nhiều, Quốc vương cũng bận đến mức không xuể. Dù sao mọi việc vẫn phải theo đúng trình tự.
Tướng quân Mountbatten rời khỏi dinh Thủ tướng với tâm trạng chẳng mấy vui vẻ. Khi hắn về đến nhà, Edwina Ashley vừa trông thấy chồng đã nhận ra vẻ không hài lòng trên mặt hắn, bèn hỏi:
- Anh ra ngoài một chuyến, sao lúc về lại mang bộ mặt ấy?
- Edward và Attlee muốn tôi sang Ấn Độ thuộc Anh làm Tổng đốc.
Mountbatten thở dài, vẻ mặt tràn đầy miễn cưỡng:
- Họ còn lấy chuyện phong tước ra uy hiếp tôi. Họ bảo tôi là người chỉ huy trong trận Imphal, nếu từ chối sang châu Á thì việc phong tước có thể bị người ta dị nghị. Vốn dĩ đã có nhiều người bất đồng về chiến công của tôi, vậy mà họ còn nói được những lời như thế…
Lời còn chưa dứt, phòng ngủ trên tầng bỗng vang lên một tràng động tĩnh hỗn loạn.
Pamela Mountbatten đi dép lê, lẹp xẹp bước xuống cầu thang. Trong suốt mười bảy năm cuộc đời, chưa bao giờ gương mặt cô bé lại có nhiều biểu cảm đến thế. Pamela cố mím môi, nhưng vẫn không sao che được vẻ giận dữ. Cô bé nghiến răng nói:
- Cha con tuyệt đối không phải người thiếu trách nhiệm! Quốc vương giao một nơi quan trọng như vậy cho cha, cha nhất định sẽ làm nên thành tích, khiến tất cả mọi người phải tâm phục khẩu phục!
Nghe tiếng em gái, Patricia mới từ phòng mình bước ra. Nàng vẫn chưa hiểu chuyện gì xảy ra, trên mặt còn nguyên vẻ ngơ ngác.
Mountbatten hơi cúi đầu, liếc cô con gái út từ dưới hàng mi, kéo dài giọng:
- Pamela…
- Cha, con đây.
Pamela lập tức trở lại vẻ ngoan ngoãn, đứng thẳng người giữa phòng:
- Quả thật tình hình ở Ấn Độ thuộc Anh khá phức tạp. Người bản địa có thể còn hiểu lầm về Đế quốc Anh. Nhưng nếu nhìn toàn cục, không chỉ xét những công việc cụ thể trước mắt…
Nghe một tràng lời lẽ quan chức nối tiếp nhau tuôn ra, Mountbatten thầm lẩm bẩm trong bụng:
“Con bé học mấy thứ này từ ai vậy…”