Eo đất Kra kéo dài trên địa phận hai phủ Chumphon và Ranong của Thái Lan, nơi hẹp nhất ở miền bắc bán đảo Mã Lai, bề ngang chỉ năm mươi cây số. Phía bắc nối với bán đảo Trung Nam, phía nam tiếp giáp bán đảo Mã Lai. Phần thuộc Thái Lan rộng chừng bảy vạn rưỡi cây số vuông.
Phần còn lại hiện do Miến Điện thuộc Anh quản lý, rộng khoảng ba vạn cây số vuông. Eo đất Kra là vùng đất đan xen giữa Miến Điện và Thái Lan.
Theo những gì đã biết, một phần nằm trong tay Miến Điện thuộc Anh, một phần thuộc về Thái Lan, tổng diện tích vào khoảng mười vạn cây số vuông.
Nếu sáp nhập cả vùng Mã Lai phía tây, diện tích thuộc địa của Anh sẽ vượt quá hai mươi ba vạn cây số vuông. Mã Lai phía tây chỉ là một phần của Mã Lai thuộc Anh; vùng Mã Lai phía đông còn rộng hơn hai mươi vạn cây số vuông. Nếu lập được một chính quyền thuộc địa vững mạnh ở Mã Lai, ta có thể giải quyết việc làm cho một phần lớn công chức Ấn Độ thuộc Anh.
Hiển nhiên, thư ký nội các Edward Bridges cũng đã nghĩ đến điều này. Điều khiến ông lo ngại nhất trước viễn cảnh các thuộc địa của Anh giành độc lập là: một khi Ấn Độ thuộc Anh độc lập, sẽ phải xử trí thế nào với mười vạn công chức đang phục vụ tại đó?
Ngay tại chính quốc, số công chức chỉ có hai mươi sáu vạn. Dù thế nào, nước Anh cũng không thể cáng đáng thêm việc làm cho tới mười vạn người. Hơn nữa, uy quyền của thư ký nội các vốn dựa vào các thuộc địa một phần rất lớn.
Số bộ trưởng được tuyển chọn vốn đã ít ỏi, chênh lệch quá xa so với quy mô đội ngũ công chức. Ở thuộc địa, sự chênh lệch ấy còn bị đẩy lên cực điểm, nghiêm trọng hơn cả tại chính quốc.
- Alan, ngồi xuống rồi ta thong thả bàn. Edward Bridges mỉm cười hiền hòa, bảo Alan Wilson cứ thả lỏng. - Riêng mình, xưa nay vẫn đối đãi công bằng với các công chức từ thuộc địa trở về, không hề có thành kiến. Cậu cứ nhìn Alexander là rõ. Nào, chúng ta cùng bàn chuyện tương lai.
Ông nhấn mạnh hai chữ “chúng ta”, ý muốn nói đến toàn thể giới công chức Anh.
- Trong hàng ngũ công chức, điều thiếu nhất chính là người đứng ra bảo vệ quyền lợi cho chúng ta. Cậu còn trẻ mà đã nhìn ra chuyện này, thật đáng quý. Xem ra cậu rất có thiện cảm với Mã Lai thuộc Anh.
- Thưa ngài Edward, tôi làm vậy tuyệt không vì tư lợi, tất cả đều là vì nền văn minh và trật tự của Đế quốc Anh. Alan nghiêm giọng đáp. - Chúng ta không thể buông bỏ hết các thuộc địa. Nếu rút về quần đảo Anh, với tài nguyên và dân số của nước Anh, chúng ta sẽ mãi sống dưới bóng Mỹ và Liên Xô. Một khi tình thế ấy thành lẽ thường, ngay cả những thuộc địa cũ cũng sẽ coi thường chúng ta. Hậu quả đó vô cùng nghiêm trọng.
- Mã Lai thuộc Anh có ưu thế gì so với các thuộc địa khác? Edward Bridges không để lời hắn làm lay chuyển, chỉ cân nhắc xem vùng đất ấy có đáng được dồn nguồn lực hay không. - Ấn Độ thuộc Anh là thuộc địa giàu có nhất, vậy mà chúng ta vẫn phải tính chuyện rút lui.
- Ưu thế lớn nhất của Mã Lai thuộc Anh, cũng là điểm khác biệt căn bản với Ấn Độ thuộc Anh, nằm ở chỗ người Hoa và người Mã Lai có dân số gần ngang nhau. Còn ở Ấn Độ thuộc Anh, dù chúng ta có ủng hộ Jinnah thì tín đồ Hồi giáo vẫn chỉ chiếm một phần nhỏ so với tín đồ Hindu, chẳng đủ sức kiềm chế họ. Nhưng ở Mã Lai thuộc Anh thì hoàn toàn khác!
Alan biết khởi điểm cho một tương lai tươi sáng chính là hôm nay. Hắn nén niềm phấn khích, phân tích rành rọt:
- Hai cộng đồng có dân số gần ngang nhau cùng sống trong một thuộc địa. Chỉ riêng thế đã giúp chúng ta tiết kiệm rất nhiều công sức để giữ thế cân bằng. Chính quyền thuộc địa chẳng cần nhúng tay vào chuyện kiềm chế lẫn nhau. Chúng ta làm quan tòa, chúng ta nói ai có lý thì người ấy có lý!
Alan thao thao bất tuyệt. Hắn tin sâu sắc rằng đây là lợi thế cho chính quyền thuộc địa Anh. Ở những thuộc địa khác, Đế quốc Anh còn phải nhọc lòng khơi mào xung đột giữa các cộng đồng. Riêng tại Mã Lai thuộc Anh, điều đó chẳng cần thiết, xung đột vốn đã có sẵn.
Trong mắt người Mã Lai bản địa, Đế quốc Anh dĩ nhiên là kẻ thống trị ngoại bang. Nhưng người Hoa cũng là một dạng kẻ xâm nhập khác. Họ có quê hương của riêng mình mà vẫn bám trụ ở vùng biển phía nam này, chẳng chịu rời đi.
Điều quan trọng hơn cả là Hà Lan đã chuẩn bị quay lại Đông Ấn Hà Lan. Xét theo một nghĩa nào đó, nước Anh có thể dựa vào việc này. Anh và Hà Lan hoàn toàn có thể hợp tác ở vùng biển phía nam.
Vị trí của Mã Lai thuộc Anh cũng hết sức quan trọng, không xa hai nơi đông dân nhất thế giới. Xét theo tính toán của những người theo chủ nghĩa đế quốc tự do ở Anh, những kẻ vẫn ôm hy vọng một ngày nào đó sẽ trở lại thời hoàng kim, nơi đây cũng thích hợp nhất để làm căn cứ.
Lợi ích không chỉ có thế. Mã Lai thuộc Anh nằm gần Úc. Nếu nước Anh dốc sức xây dựng một thuộc địa, Úc sẽ phải cân nhắc kỹ hơn trước khi ngả hẳn về phía Mỹ.
Trong các thuộc địa của Anh, sức ảnh hưởng văn hóa của nước Anh vượt xa Mỹ. Nhưng dù ảnh hưởng mềm có mạnh đến đâu, cũng không thể sánh với sức mạnh quân sự. Nếu quân Anh hiện diện rõ rệt ở Đông Nam Á, có lẽ họ sẽ nhận được một phần trợ lực từ Úc. Úc cũng sẽ không hoàn toàn ngả về phía Mỹ.
- Muốn xây dựng Mã Lai thuộc Anh thì cần một lực lượng nhân công khổng lồ. Ý tưởng của cậu rất hay, nhưng điều động người ở đâu đây? Edward Bridges lộ vẻ khó xử. Đế quốc Anh đã mất hơn một trăm năm để xây dựng Ấn Độ thuộc Anh. Nay chiến trường châu Âu vừa kết thúc, trong nước còn phải tái thiết, chẳng lẽ lại vượt ngàn dặm để biến Mã Lai thành vùng đất phồn thịnh trước tiên?
- Thống chế Montgomery đã tổ chức lại binh lính Đức, giao cho họ giữ gìn trật tự trong vùng chiếm đóng của Anh. Alan đưa ra câu trả lời. - Quân Nhật từng gây chiến ở vùng biển phía nam, để lôi kéo các dân tộc bản địa nên đã ra sức đàn áp người Hoa. Nếu giao tù binh Nhật cho người Hoa quản lý, chúng ta sẽ tiết kiệm được rất nhiều công sức.
- Cậu nói thật chứ? Mắt Edward Bridges sáng lên. Ông thuận đà nói tiếp: - Quân Nhật đã tàn phá vùng biển phía nam đến mức ấy, tạm giữ binh lính của họ lại để xây dựng địa phương, cũng chẳng quá đáng.
- Hoàn toàn không quá đáng, thưa ngài Edward. Alan cúi đầu phụ họa.
- Đó cũng là để công lý được thực thi. Edward Bridges gật gù, tự nói với mình. - Hợp tình hợp lý.
- Hợp tình hợp lý! Alan lập tức nhắc lại, tỏ rõ quyết tâm đứng cùng chiến tuyến với thư ký nội các.
- Còn chuyện để người Hoa trông coi binh lính Nhật, đó là vì họ có vẻ ngoài tương tự nhau, có lẽ sẽ bớt nảy sinh mâu thuẫn. Edward Bridges ưỡn thẳng lưng. - Người Hoa vốn ôn hòa hơn người Mã Lai.
- Thật không ngờ ngài Edward lại am hiểu phong tục xứ Á Đông đến vậy. Alan hết lời tán thưởng, ra sức nịnh bợ bằng tư cách một học viên xuất sắc của trường Phương Đông, dù chính hắn còn chưa tốt nghiệp.
- Vậy cậu thay mặt mình gửi điện cho Barron đi. Edward Bridges nhìn Alan với vẻ rất mực tin tưởng. - Mình sẽ trình lên Thủ tướng một kế hoạch phục hồi kinh tế. Đồng thời, ta cũng bàn xem khi nào nên tìm dịp trao đổi với những nước châu Âu cùng chung lập trường.