Nghe đến đây, Arthur lịch sự giơ tay lên tiếng:
- Tôi không nhớ mình có một ông nội như thế, cũng chẳng có ý định làm cháu trai của người khác.
Đại tá FitzRoy nghe vậy, nhìn Arthur từ đầu đến chân.
- Cậu là?
- Tôi chính là nhà tự nhiên học mà ngài không định nhận.
FitzRoy thoáng sững người, rồi ngượng ngùng mỉm cười.
- Không ngờ lại tình cờ đến thế, cậu cũng có mặt ở đây. Có điều, cũng tốt. Nhân dịp này, tôi có thể giải thích thẳng với cậu lý do từ chối. Không phải vì cậu kém tài. Cậu hoàn toàn đáp ứng yêu cầu của tàu Beagle đối với một nhà tự nhiên học. Chỉ là mệnh lệnh do Bộ Hải quân ban xuống. Tôi là thuyền trưởng, cũng là quân nhân, buộc phải nghiêm chỉnh chấp hành.
- Nhưng mà… Eld còn muốn tranh cãi.
Đại tá FitzRoy ngắt lời hắn:
- Đừng nhưng nhị gì nữa, Eld. Người ra lệnh lần này, đến chú cậu cũng không đủ tư cách mặc cả. Bạn cậu có năng lực, tôi tin cậu ấy sẽ tìm được công việc phù hợp. Hơn nữa, cậu biết Hải quân Hoàng gia là nơi coi trọng kỷ luật. Tuân lệnh là bổn phận của chúng ta. Giờ thì im miệng, chấp hành đi.
Nói rồi, ông áy náy gật đầu với Arthur:
- Cậu trai trẻ, tôi thật lòng xin lỗi.
Arthur khẽ thở dài, nhưng nhanh chóng chấp nhận sự thật.
- Không sao đâu, thưa đại tá. Đúng như ngài nói, Hải quân Hoàng gia là nơi coi trọng kỷ luật. Tôi hiểu nỗi khó xử của ngài, trước đây tôi cũng từng ở trong một tổ chức tương tự.
- Cậu cũng từng ở trong một tổ chức tương tự ư?
FitzRoy nghĩ ngợi một hồi, rồi tự suy đoán:
- À, tôi biết ngay cậu không phải kẻ chẳng có lai lịch gì. Tổ chức, phải rồi, tổ chức! Chắc trước kia gia đình sắp xếp cho cậu vào lục quân phục vụ? Thật mừng khi biết bên đó cũng có tổ chức.
Vừa nói xong, FitzRoy đã nhận ra lời mình nghe không ổn. Ông lúng túng xin lỗi:
- Thật ngại quá, tôi hoàn toàn không có ý chê bai lục quân. Đó là một nơi rất tuyệt, đúng không?
Nghe vậy, Eld tranh thủ mỉa mai:
- Phải, lục quân không chỉ có tổ chức, mà còn có cả kỷ luật nữa!
FitzRoy biết không thể tiếp tục dây dưa chuyện này, bèn vội cáo từ:
- Chúc hai cậu vui vẻ. Tôi còn công vụ, xin phép không tiếp chuyện thêm.
Nói rồi, ông vội vã bước vào cổng Học viện Hải quân Hoàng gia, mặc cho hai người đứng nhìn theo.
Arthur liếc Eld đang mang vẻ mặt kỳ quặc, hỏi:
- Đại tá FitzRoy coi thường lục quân đến thế sao?
- Cậu nói vậy là sao, Arthur?
Eld đáp:
- Đâu phải đại tá FitzRoy coi thường lục quân. Cả Hải quân Hoàng gia đều coi thường lục quân mới đúng. Nơi đó chẳng khác nào ổ sinh ra đủ hạng vô lại. Mua vui trong nhà chứa, bắt nạt, đánh nhau, chửi bới, phạt đòn, say xỉn, cờ bạc, quỵt lương, phân cấp nghiêm ngặt, kẻ mạnh ăn hiếp kẻ yếu. Cứ lấy những từ xấu xa nhất trên đời mà gán cho lục quân cũng chẳng oan.
- Thế Hải quân Hoàng gia tốt đẹp lắm à?
- Tất nhiên không phải. Trước kia Hải quân Hoàng gia cũng man rợ chẳng kém. Nhưng có một điều khá hơn: sĩ quan của chúng tôi ít nhất cũng từng làm việc dưới tàu sáu năm, nên hiểu thủy thủ khổ sở ra sao. Khi phân việc, họ ít nhiều cũng nghĩ đến chuyện ấy.
- Hơn nữa, cuộc binh biến năm 1797 ngoài khơi bờ tây Puerto Rico đã khiến Bộ Hải quân phải cảnh tỉnh.
- Thủy thủ trên chiến hạm Hermione bị các sĩ quan ngược đãi suốt thời gian dài. Họ bị ép làm việc liên miên, chửi mắng, đánh đập là chuyện thường ngày. Chỉ cần làm sai một chút, thuyền trưởng đã ra lệnh trói họ vào cột buồm, treo lủng lẳng suốt bảy tám tiếng.
- Một đêm nọ, thủy thủ không chịu đựng nổi nữa, cùng nhau cầm mã tấu và lưỡi lê xông vào chém các sĩ quan đang ngủ say hơn chục nhát. Những sĩ quan còn sống, cùng tên thuyền trưởng độc ác Hugh Pigot, bị thủy thủ trói vào mũi tàu Hermione, kéo lê ngoài biển hàng chục dặm rồi mới ném xuống cho cá mập ăn.
- Cuối cùng, thủy thủ trên tàu Hermione lái tàu sang thuộc địa Bắc Mỹ, rồi thề trung thành với chính phủ Mỹ.
- Kể từ sau vụ ấy, Hải quân Hoàng gia đặt thêm chức sĩ quan ghi chép hàng hải. Người này phụ trách viết nhật ký hành trình, ghi lại mọi việc xảy ra trên tàu rồi cất vào hòm khóa kín. Trước khi tàu trở về, không ai được phép ra lệnh cho ông ta mở hòm. Bộ Hải quân cũng thường xuyên kiểm tra nhật ký. Nếu phát hiện sĩ quan hà hiếp binh lính, họ sẽ bị trừng phạt.
- Cách này chưa chắc đã có tác dụng, nhưng dù sao, sau cuộc binh biến trên tàu Hermione, nề nếp trong Hải quân Hoàng gia quả thật đã khá hơn đôi chút.
- Còn lục quân thì chưa xảy ra chuyện như thế, nên đến giờ vẫn chẳng khác gì thời mọi rợ. Ngay cả chức vụ sĩ quan cũng có thể mua bằng tiền quyên góp. Cậu dựa vào đâu mà mong họ có kỷ luật?
Nói đến đây, Eld chợt nhớ ra điều gì, vỗ trán:
- Chết tiệt, Arthur, lẽ ra tôi không nên kể với cậu những chuyện này. Tại tôi cả, chuyện còn chưa ngã ngũ đã để cậu nghỉ việc.
Eld đầy vẻ áy náy, gần như chẳng biết phải đối diện với Arthur thế nào.
Hắn đang nghĩ xem nên xin lỗi ra sao thì một viên cảnh sát, bên hông đeo dùi cui, bước tới.
- Arthur? Có phải Arthur không?
Arthur quay đầu lại. Người lên tiếng là đồng nghiệp cũ của hắn.
Hắn giơ tay chào:
- Chào buổi sáng, Dennis. Tôi cứ tưởng cởi bộ đồng phục ấy ra rồi thì có thể tránh xa cảnh sát một chút chứ.
Nào ngờ Dennis nghe vậy, vừa mừng vừa ngạc nhiên:
- Arthur, cuối cùng tôi cũng tìm được anh! Tôi vừa từ nhà anh đi về đây. Trời đất, cứ tưởng anh chuyển đi mất rồi. Arthur, mau theo tôi đến Scotland Yard một chuyến!
Arthur cau mày:
- Đến Scotland Yard ư? Lão khốn Willocks thật sự cho mở cuộc điều tra nội bộ nhắm vào tôi rồi à?
- Không phải đâu! Cuộc điều tra nội bộ đúng là đã bắt đầu, nhưng người bị điều tra không phải anh, mà là Tom với Tony!
- Hả? Arthur chợt thấy có chuyện chẳng lành. - Hai người họ làm sao?
Dennis bực bội đáp:
- Sau khi anh nghỉ việc hôm kia, Tom với Tony càng nghĩ càng thấy không cam lòng. Hôm qua tan ca, hai người họ chặn đường Willocks trên đường về nhà rồi đánh lão một trận ra trò.
- Chuyện này nghiêm trọng lắm. Mất việc còn chưa phải điều đáng ngại nhất, nếu không khéo, sau đó họ còn bị đưa ra tòa trị an xét xử. Anh cũng biết hai gã nghèo rớt ấy chẳng thuê nổi luật sư bào chữa. Nghĩ đi nghĩ lại, chỉ có anh mới cứu được họ.
Sắc mặt Arthur thay đổi. Hắn kéo viên cảnh sát Dennis lại:
- Mau dẫn tôi đến đó.
Hắn còn chưa kịp đi thì Eld đã lên tiếng:
- Arthur, chuyện hôm nay tôi thật sự xin lỗi. Nhưng nếu cậu cần giúp gì, cứ tìm tôi bất cứ lúc nào. Tin tôi đi, tôi có thể liên hệ được luật sư giỏi.
Arthur dường như chẳng để bụng. Hắn huých khuỷu tay vào Eld:
- Không sao. Không lên tàu thì thôi. Chuyện binh biến thủy thủ cậu kể cũng hay lắm. Tôi cũng chẳng phải ra về tay không, ít nhất câu chuyện vừa rồi đã dạy tôi một điều.
- Điều gì? Eld ngơ ngác hỏi.
Arthur im lặng giây lát. Hắn đứng nguyên tại chỗ rồi nói:
- Những điều như lương tâm hay đạo đức chỉ nói với người tốt được thôi. Còn muốn đối phó với lũ tàn nhẫn bẩm sinh, phải dùng đến biện pháp mạnh. Không thì mọi chuyện chẳng bao giờ khá lên được.
Eld nghe vậy, nghĩ một lúc rồi đáp:
- Hình như… cậu nói cũng có lý.
Con quỷ đỏ đã im lặng từ lâu lại hiện ra. Hắn vòng tay qua vai Arthur, cười vang:
- Đúng rồi, Arthur! Cuối cùng cậu cũng hiểu ra. Mau đi giết tên cảnh sát trưởng suốt ngày chỉ biết phục tùng mệnh lệnh ấy đi!
- Nói lý lẽ với hắn không ăn thua nữa. Cậu phải dùng nắm đấm mới được!