Đêm dần khuya, ngọn đèn dầu được dời vào trong nhà.
Tống Du ngồi bên bàn, cúi đầu viết chữ. Con mèo tam hoa nằm sấp trên bậu cửa sổ, dí mặt sát vào khe hẹp giữa hai cánh cửa, ngước nhìn bầu trời bên ngoài.
Nàng vừa ngắm trời vừa trò chuyện với đạo sĩ sau lưng, đầu chẳng buồn ngoảnh lại.
- Vì sao Tết đến lại phải đốt thứ đó?
- Pháo hoa à?
- Phải.
- Đẹp mắt.
- Ừ nhỉ.
- Đơn giản vậy thôi.
- Một năm chỉ có một cái Tết sao?
- Đương nhiên.
- Giá mà một năm được ăn Tết hai lần thì hay biết mấy.
- Trước kia, mỗi dịp Tết Tam Hoa nương nương ăn mừng thế nào?
- Ăn Tết trong miếu.
- Ăn mừng ra sao?
- Thì ăn Tết trong miếu.
Tống Du chẳng thấy phiền hay bất lực, chỉ tiếp tục viết. Sợi dây buộc bút khẽ lay động. Hắn kiên nhẫn hỏi tiếp, đầu vẫn cúi xuống:
- Có gì khác ngày thường?
- Ăn thật nhiều thịt, bắt thật nhiều chuột.
- Tết cũng bắt chuột à?
- Phải.
- Vất vả thật.
- Chút xíu thôi.
Tống Du bất giác ngẩng lên nhìn nàng.
Mắt mèo con mở to tròn, dán vào khe cửa. Pháo hoa ngoài trời tuy thưa thớt, nhưng nàng ngắm đến quên cả chớp mắt.
Quả là một con mèo thật thà, đáng thương.
Thời buổi này vốn vậy. Dẫu trong cảnh thái bình, pháo hoa rực rỡ vẫn chỉ dành cho số ít người.
Đêm giao thừa cũng chỉ thuộc về số ít người.
Không tin thì cứ lắng tai nghe…
Mưa gió đêm sâu, người tan hết,
Đèn khuya còn gọi bán chè trôi.
Ngày mồng Một tháng Giêng năm Minh Đức thứ hai.
Ăn chè trôi nước xong, Tống Du men theo phố, lại đến Bắc Ngõa Tử, lều kể chuyện Vân Thuyết.
Có lẽ vì là ngày đầu năm, dù hắn đến sớm, lều kể chuyện đã gần kín chỗ. Lần này hắn chỉ trả tiền thường, đành ngồi ở chỗ bình dân.
Như lệ cũ, hắn gọi một ấm trà rồi từ tốn nhâm nhi.
Chỉ nghe Trương lão tiên sinh ho khan hai tiếng, câu chuyện lại bắt đầu.
- Chúc chư vị năm mới tốt lành!
- Lần trước, Trần Tử Nghị dẫn kỳ binh vòng ra phía sau, đánh thẳng vào sào huyệt A Diên Tề. Bắc Tái đành sai người đến cầu hòa, cắt đất bồi thường, nhận mình là bề tôi của nước ta. Trận này kết thúc với chiến thắng thuộc về Đại Yến ta! Nói về công lao trong trận, ngoài việc Mã nguyên soái biết dùng người, ai là người đứng đầu? Trần Tử Nghị xứng đáng nhất!
Tống Du bưng trà ngồi nghe, lặng lẽ không nói.
Hôm nay là hồi cuối của trận Lan Thủy.
Vừa hay có đầu có đuôi.
Chỉ tiếc một hồi chuyện chỉ kéo dài hai khắc giờ, không đủ để nghe suốt cả buổi chiều.
- Chuyện về tướng quân Trần Tử Nghị xin tạm dừng ở đây. Hiện giờ tướng quân vẫn trấn thủ phương Bắc, khiến người Bắc Tái sợ đến nỗi không dám xuống phía nam chăn ngựa. Giai thoại của ông vẫn còn tiếp diễn! Ngày mai chúng ta kể chuyện thần quỷ diễn nghĩa. Tiểu lão nhị ta đội mưa đội gió, giá cả phải chăng, chỉ kiếm chút tiền nuôi gia đình. Chư vị nghe vui, mong ngày mai lại ghé ủng hộ!
Câu chuyện ấy xem như đã kể xong.
Trương lão tiên sinh nâng chén trà, thong thả nhấp một ngụm rồi nhìn xuống khách ngồi dưới đài:
- Buổi chiều vẫn còn đôi chút thời gian. Lão phu xin kể thêm vài chuyện vặt. Chư vị muốn nghe chuyện gì, hoặc có chuyện trước kia chưa nghe được, muốn nghe lại, cứ nói ra. Chỉ cần mọi người cùng muốn nghe, lão phu sẽ kể.
Bên dưới lập tức có người lên tiếng, muốn nghe chuyện pháp sư Quảng Hoằng ở chùa Thái An hồi mùa thu năm ngoái.
Lời vừa dứt, đám đông đã đồng thanh hưởng ứng.
- Hay lắm!
- Vậy lão phu xin kể lại những điều mình biết. Chỗ nào có sai sót, mong chư vị sửa giúp.
- Khụ, khụ!
Ông lão hắng giọng rồi lại kể.
Ông bắt đầu từ tên trộm biết độn thổ, kể cả chuyện đời hắn trước khi đi ăn trộm, sau cùng mới đến pháp sư Quảng Hoằng. Ông kể chuyện vị pháp sư tình cờ gặp một thanh niên trong chùa, chuyện ông quỳ trước Phật tổ sám hối rồi tự thiêu, chuyện đầu mục bộ khoái La phá án, khiến cả Dật Đô chấn động.
Tống Du ngồi dưới nhấp trà, vẫn lặng lẽ lắng nghe.
Đừng thấy hắn là người tham gia quan trọng trong vụ án pháp sư Quảng Hoằng mà tưởng hắn biết rõ mọi chuyện. Hắn còn nghe được từ ông lão nhiều điều hơn những gì mình từng biết. Huống hồ Trương lão tiên sinh kể chuyện rất khéo, dùng từ chỉn chu, câu cú có duyên, tình cảm dạt dào. Đến đoạn nói về những món đồ tên trộm lấy cắp và báu vật quý hiếm tìm thấy trong chùa Thái An, ông tuôn một tràng không vấp chữ nào. Kể đến cảnh pháp sư Quảng Hoằng ăn năn cầu xin, giọng ông bắt chước sống động như thật. Kể đến lúc nha dịch trong nha môn kéo đi hết cả, ông còn dùng tài bắt chước tiếng động để mô phỏng tiếng chân, khơi dậy không khí căng thẳng. Cả câu chuyện trôi chảy như thể ông đã viết sẵn thành bản thảo, tập đi tập lại từ lâu.
Ông lão quả là người kể chuyện có nghề.
Tống Du nghe ông kể suốt nửa năm. Mỗi lần ông cũng nói ít nhất nửa buổi, từ đầu đến cuối lời lẽ rành rọt, giọng vang và đầy hơi, dẫu bên dưới ồn ào, người ngồi xa vẫn nghe rõ từng câu.
Thời buổi này không thể làm trò giả dối, tất cả đều phải dựa vào bản lĩnh thật.
Kể xong chuyện pháp sư Quảng Hoằng, mọi người bên dưới đã bị phép đạo huyền diệu cùng những chuyện ly kỳ cuốn hút, bắt đầu hỏi hết chuyện này đến chuyện khác.
Có người hỏi thanh niên kia là ai.
Có người hỏi học phép đạo ở đâu.
Có người hỏi nơi nào mới có tiên nhân.
Trương lão tiên sinh rành đường kể chuyện, hiểu biết rộng, cứ theo những gì mình biết mà lần lượt trả lời. Chẳng mấy chốc, câu chuyện càng lúc càng xa, ông kể thêm nhiều chuyện lạ kỳ huyền bí.
Tương truyền núi Tiên Vân Đỉnh ở Bình Châu quanh năm mây mù phủ kín, dưới chân núi không nhìn thấy đỉnh, trên đỉnh núi chẳng thấy chân. Một ngọn núi mà có đủ bốn mùa. Từng có người nhìn thấy tiên nhân trên đó.
Nghe nói phía bắc Việt Châu có một vùng mọc đầy cây ngô đồng xanh. Cây nào cây nấy đều đã sống nghìn năm vạn năm, cao vút tận mây. Nếu đến vào tiết Hạ chí hoặc Đông chí, có thể thấy phượng hoàng bay tới đậu trên cành, rỉa lông.
Lại có chuyện phía nam Vân Châu, nơi một dãy núi cao không thể vượt qua chắn ngang đường. Qua khỏi núi là chốn đào nguyên biệt lập với trần thế, từng có người trông thấy rồng thật ở đó.
Rồi ông kể chuyện kỳ lạ trong giang hồ, chuyện Quốc sư trong triều, chuyện thần tiên thổ địa phương Bắc, thuật phù thủy và độc trùng phương Nam, thế giới yêu quái trong núi sâu, điện phủ của ma quỷ dưới lòng đất, những tòa thành hư ảo thường xuyên hiện ra, cả thôn địa hỏa cháy suốt nghìn năm không tắt. Bao chuyện huyền bí kỳ ảo trong thiên hạ, chỉ trong chén trà trên đài kể chuyện, đã hé lộ một góc.
Tống Du càng nghe càng hứng thú.
Cuối cùng cũng đến lúc tan buổi. Ông lão khô cả cổ, cầm chén uống nước, nhưng không rời đi mà đứng nhìn khách khứa lần lượt ra về. Nề nếp của người làm nghề kể chuyện xưa nay, ông giữ không sai một chút.
Tống Du ngồi thêm một lúc rồi mới bước lên, chắp tay hành lễ.
- Ôi chao!
Ông lão không vì thấy hắn còn trẻ mà thất lễ, vội vàng đáp lễ, cúi người còn sâu hơn hắn mấy phần.
- Khách quan là người thường đến đây phải không?
- Phải. Từ nửa năm trước, khi đến Dật Đô, ngày nào tôi cũng đến nghe Trương công kể chuyện, hiếm khi vắng mặt.
- Đa tạ khách quan đã yêu mến.
- Là vì Trương công kể hay.
- Khách quan đây là…
- Tôi vốn là người ở một ngọn núi tại huyện Linh Tuyền, quận Thác. Xuống núi ngao du, đi ngang Dật Đô rồi ở đây nửa năm. Nay xuân đã sang, trời cũng ngày một ấm hơn, đến lúc phải lên đường rồi. Tôi đặc biệt đến chào từ biệt Trương công.
Tống Du lại cúi mình trước ông lão.
- Không dám, không dám…
Ông lão vội cúi người theo, sau đó chắp tay với hắn:
- Chỉ mong tiên sinh lên đường thuận buồm xuôi gió.
- Đa tạ Trương công.
- Không dám, không dám…
- Chỉ là không biết những nơi núi Tiên Vân Đỉnh, đất phượng đậu rồng bay mà Trương công vừa kể, thực hư ra sao? Chuyến ngao du này của Tống mỗ không phải chỉ một năm đôi năm. Nếu tiện đường, tôi muốn ghé qua những nơi Trương công nói, tìm dấu tiên nhân.
- Ra là vậy.
- Không biết Trương công có thể nói cho tôi biết thêm không?
- Ha ha! Có gì mà không tiện?
- Mong Trương công kể rõ.
- Núi Tiên Vân Đỉnh là lời đồn có từ lâu ở Bình Châu, đã truyền mấy trăm năm. Không ít người nói từng thấy tiên nhân ở đó. Nhưng mà… ha, xin khách quan chớ cười. Lão hủ cũng chỉ nghe người ta kể, chưa từng tận mắt nhìn thấy. Những lời ấy thật giả thế nào, mấy phần thật mấy phần giả, lão hủ không dám quả quyết.
Trương lão tiên sinh cười ngượng ngùng.
- Có điều, suốt mấy trăm năm qua, thường có danh nhân tao nhã đến núi Tiên Vân Đỉnh tìm dấu tiên, hoặc những kẻ ẩn cư say mê con đường tu đạo. Người cầu tiên, kẻ tìm trường sinh, người mong sống tiêu dao tự tại. Nhưng xin tiên sinh thử nghĩ xem, có mấy ai thành tiên, có mấy ai trường sinh, lại có mấy ai thực sự sống được tiêu dao tự tại?
- Đa tạ.
Tống Du gật đầu.
Trương lão tiên sinh cũng chỉ nghe đồn. Có lẽ nhờ trải đời mấy chục năm, thấy chuyện thiên hạ không ít nên ông không tin, chỉ là ngại nói thẳng.
- Còn chuyện núi Phượng Minh, nơi có cây ngô đồng xanh ở phía bắc Việt Châu, là chuyện Bá tước Thừa An đời trước ghi trong sách Chú giải núi sông. Sau đó cũng có người quả quyết rằng mình từng trông thấy, nhưng lão hủ thì chưa bao giờ.
- Thì ra là vậy.
Trương lão tiên sinh cho rằng chuyện này đáng tin hơn đôi chút.
- Còn phía nam Vân Châu, qua núi Tề Vân là chốn đào nguyên biệt lập mà lão hủ vừa kể. Có rồng thật cư ngụ ở đó, thường lượn giữa mây, phun nuốt khói mù.
Trương lão tiên sinh ngừng lại một chút rồi nói tiếp:
- Chuyện này thì phụ thân lão hủ tận mắt trông thấy khi còn trẻ, sau đó chính miệng kể lại cho lão hủ. Chỉ là thế sự đổi dời, chẳng biết nơi ấy bây giờ ra sao.
- Tận mắt trông thấy…
Tống Du thoáng ngạc nhiên.
Rồng trong thiên hạ biến hóa muôn vàn.
Thật ra chẳng phải rồng biến hóa muôn vàn, mà là vạn vật tu thành tinh quái. Có loài được người đời gọi là rồng.
Chẳng hạn có người vào núi sâu, thấy con mãng xà mọc sừng, phun mây nhả khói, lòng vừa kinh hãi vừa chấn động, bèn gọi nó là rồng. Có người đi thuyền trên sông, trông thấy bóng đen dưới đáy nước, thỉnh thoảng lại khuấy tung sóng lớn, liền ngỡ đó là rồng. Thậm chí có loài vật dưới nước vốn hung dữ, cũng bị gọi là rồng. Lại có người nuôi rắn trong giếng để xem chất nước. Lâu ngày, thấy rắn linh tính khác thường, cũng khen nó là rồng.
Phục Long Quán nói rằng rồng thật đã tuyệt tích từ lâu.
Nếu quả thật còn rồng, hắn nhất định phải đến tận nơi xem thử.
- Ha ha!
Trương lão tiên sinh ngẩng lên nhìn hắn, bật cười hai tiếng:
- Nếu tiên sinh có hứng thú, cứ ngồi xuống đây. Lão hủ sẽ kể tường tận cho tiên sinh nghe.
- Làm phiền Trương công.
Tống Du gọi thêm hai ấm trà.
Hai người tìm chỗ ngồi gần đó, trò chuyện như bạn cũ lâu năm, mãi đến đêm khuya mới thôi.
Trương lão tiên sinh kể liền một mạch rất nhiều nơi thú vị, còn tường tận hơn cả lúc đứng trên đài. Chỗ nào biết rõ đường đi lối lại, ông đều chỉ cho hắn cách đến, cách tìm. Chỗ nào chưa nắm chắc, ông cũng cố kể hết những điều mình biết, để Tống Du tự quyết định có nên đi hay không. Nếu định đến, hắn sẽ biết phải tự tìm kiếm thế nào.
Đêm đã khuya, hai người mới từ biệt nhau rồi ai về đường nấy.
Trương lão tiên sinh đứng nơi đầu ngõ. Dưới ánh đèn lồng, trời đêm vẫn còn lác đác ánh sao. Ông chăm chú nhìn bóng Tống Du đội mưa rời đi, trong mắt thoáng vẻ ngờ vực.
- Phục Long Quán núi Âm Dương…
Cái tên này hình như ông từng nghe qua.
Nhưng chắc là từ hồi còn trẻ.