Kế đó, lão đạo sĩ lại hỏi:
- Hoàng đế triều Viêm là ai?
Lục Chiêu đáp:
- Triều ta nay không còn hoàng đế.
- Thiên hạ còn chưa yên định sao?
Lão đạo sĩ dường như đã đoán chắc câu trả lời, vẫn mỉm cười hỏi tiếp:
- Cư sĩ có lòng tranh ngôi báu không?
Nghe vậy, ý nghĩ đầu tiên của Lục Chiêu không phải tranh ngôi. Xét về lý, hắn quả thật đủ tư cách, nhưng chuyện ấy còn xa vời lắm.
Điều hắn quan tâm hơn là, với người xưa, bình đẳng và dân chủ là những điều như thế nào?
Lục Chiêu ngẫm lời rồi giải thích:
- Triều ta do dân chúng dựng nên, ngôi đứng đầu do dân chúng lựa chọn, mỗi nhiệm kỳ sáu năm. Vì vậy không có hoàng đế.
Lão đạo sĩ chớp mắt. Lục Chiêu cũng chớp mắt.
Cả hai im lặng một lúc.
- Hoang đường!
Đây là lần đầu tiên giọng lão đạo sĩ dao động.
Dẫu đã nhìn thấu chuyện triều đại hưng vong, khái niệm “nước không vua” vẫn vượt khỏi hiểu biết của lão.
- Ngôi báu truyền nối liên quan đến sự yên ổn của giang sơn. Vật báu của thiên hạ, sao có thể đem ra chọn lựa như trò đùa?
- Không đời đời truyền ngôi để giữ vững nền móng quốc gia, vậy cứ mỗi lần đổi người cầm quyền, hào kiệt các nơi ôm quân tự lập, chẳng phải sáu năm lại loạn một phen sao?
Lão đạo sĩ liên tiếp chất vấn. Tốc độ nói hiếm thấy mà dồn dập, trong giọng lộ rõ sự bài xích gần như bản năng.
- Dân thường sống nơi phố chợ, mắt nhìn chẳng xa mấy trượng, tai khó nghe tới tận quận huyện, ngày ngày chỉ lo no đói vui buồn. Hạng dân đen sao hiểu được chuyện triều đình xa xôi? Sao biết được lợi hại của bốn phương?
Lục Chiêu lặng lẽ lắng nghe, đợi lão nói hết mới điềm đạm đáp:
- Đạo trưởng, thế sự đổi thay. Người dân Liên bang Viêm ngày nay đều biết chữ, hiểu văn chương, thông pháp luật. Không dám nói ai cũng có tài như tú tài, đồng sinh thời xưa, nhưng họ không còn mù chữ, kém hiểu biết.
Xét theo dòng lịch sử, người hiện đại hoàn thành giáo dục phổ cập chẳng khác nào lại viên biết chữ thời xưa; người học được vào trường đại học trọng điểm thì tương đương đồng sinh.
Giáo dục quyết định mức hiểu biết thấp nhất của mỗi người. Người hiện đại học rộng hơn người xưa, đủ sức nâng đỡ thể chế dân cử.
Lục Chiêu lần lượt giảng giải cho lão đạo sĩ, từ hệ thống giáo dục đến cách tuyển chọn, đề bạt quan lại trong thời đại mới.
Càng nghe, lão càng im lặng.
Ban đầu lão mắng một tiếng hoang đường, sau đó lên tiếng phản bác, cuối cùng rơi vào trầm tư.
Theo lời giải thích từng bước của Lục Chiêu, lão dần hiểu về “nước không vua”, từ giáo dục phổ cập đến hệ thống tuyển chọn, đánh giá công việc và thăng chức quan lại thời nay.
Nắm được đại khái, lão đạo sĩ bắt đầu đặt câu hỏi.
Lão không còn đơn thuần bài xích nữa. Những câu hỏi đưa ra thường nhằm thẳng vào mâu thuẫn cốt lõi.
Thứ nhất, đã không truyền ngôi theo huyết thống mà còn nói muôn dân tiến cử, vậy các nhà quyền quý ở triều đại mới có tuyệt tích không? Con em dân thường dù có tài học, nếu không tiền bạc mở đường, không có quý tộc tiến cử, liệu có thể bước chân vào triều đình?
Thứ hai, quan lại được chọn lên mà không có thế lực gia tộc làm chỗ dựa, tước vị cũng không được truyền đời, liệu họ có càng nóng lòng tham ô, vơ vét của cải, dùng chức quyền để làm giàu không?
Thứ ba, kẻ tài giỏi thay dân tham chính, bổng lộc lên tới hàng vạn, liệu có thể cùng người bán hàng rong uống chung một giếng nước?
Những nghi vấn ấy thường nhắm vào mâu thuẫn căn cốt trong xã hội dưới thể chế mới mà Lục Chiêu kể lại. Đó cũng đều là những chuyện khó có thể đem ra bàn giữa chốn đông người.
Lục Chiêu nhận ra lão đạo sĩ không hề hoàn toàn lánh đời. Lão hiểu sâu chuyện nước nhà, có thể vượt khỏi thời đại mà nhìn thấu bản chất.
Hắn không thể đưa ra câu trả lời chắc chắn, chỉ đành nói:
- Ít nhất, so với trước kia, bộ máy cai trị hiện nay tiến bộ hơn nhiều.
Lão đạo sĩ không phản bác.
Lão trầm ngâm giây lát, rồi bất chợt chuyển sang chuyện khác, hỏi:
- Sản lượng mỗi mẫu ruộng ở Thần Châu ngày nay là bao nhiêu?
Người đọc sách không ra đồng làm ruộng. Nhiều người học chữ đến vậy thì phải cần bao nhiêu lương thực nuôi sống?
Trong khoảnh khắc, dường như lão đạo sĩ đã nắm được cốt lõi.
Triều đình đặt ra quy củ nào không quan trọng. Điều đáng hỏi là tiền từ đâu mà có?
Lục Chiêu kiếp trước kiếp này đều sinh trưởng trong nhà nông, đáp ngay không cần nghĩ:
- Nếu tính theo lúa, ruộng bậc thang trên núi chăm sóc tốt thì mỗi mẫu thu được bảy tám trăm cân. Ruộng nước bằng phẳng, liền khoảnh, ít nhất cũng chín trăm cân một mẫu.
- Nếu tính theo đấu đá thời Minh, một mẫu ruộng tốt thu được hơn mười thạch một chút. Ruộng bậc thang trên núi kém hơn, cũng khoảng sáu thạch rưỡi.
Lục Chiêu thầm mừng vì mình là người có năng lực siêu phàm thuộc hệ tinh thần, nếu không hẳn đã quên sạch những điều thầy dạy môn lịch sử.
Ngay sau đó, hắn cũng hiểu ra.
Lão đạo sĩ đã nhìn thấy cốt lõi của sự biến đổi trong thể chế xã hội.
Dân chủ không phải hô lên là thành, văn minh cũng chẳng thể dựng nên chỉ bằng phép tắc. Nếu sức sản xuất không phát triển, cách sản xuất không đổi thay, Liên bang Viêm cũng chẳng khác gì nhà Minh.
Đạo trưởng tuyệt nhiên không phải người lánh đời, chẳng màng thế sự.
Lão lại chìm vào im lặng. Những điều mới mẻ Lục Chiêu kể khiến lão phải suy ngẫm không ngơi.
Một lúc lâu sau, lão thở ra thật sâu:
- Nếu quả đúng như cư sĩ nói, người dân Liên bang Viêm ngày nay quả thật ai nấy đều có thể thành rồng.
Lão không còn bận lòng về chuyện “nước không vua”, vẻ bình thản thoát tục lại trở về. Lão phất tay áo, lau sạch một khoảnh đất cho Lục Chiêu. Một chiếc bồ đoàn bỗng hiện ra.
- Bao chuyện xưa đã hóa mây khói. Cư sĩ hãy ngồi xuống đây, bần đạo sẽ giảng cho ngươi điều huyền diệu của phép luyện khí.
- Cốt yếu của luyện khí là phải phân biệt trước sau. Dùng miệng mũi thở ra hít vào, dẫn dắt khí hậu thiên, ấy là con đường mượn giả tu thật. Dùng hơi thở từ thai nhi nơi bụng dưới để nuôi dưỡng chân khí tiên thiên, mới là tu hành chân chính.
- Cư sĩ tư chất thông minh, vừa chỉ đã biết vận dụng khí hậu thiên. Còn khí tiên thiên thì phải gắng sức thêm.
Bồ đoàn hơi ấm. Một già một trẻ ngồi đối diện nhau.
Lão đạo sĩ không tụng kinh, cũng chẳng nói lời huyền hoặc, chỉ giảng về lẽ vận hành của trời đất.
Lục Chiêu ngồi thẳng lưng, tinh thần dần thả lỏng. Hắn như trở lại giảng đường đại học, nơi lớp học chuyên ngành tâm lý đôi khi chưa tới mười người, cùng lắng nghe vị giáo sư già phân tích tâm lý học.
Chỗ ngồi khác nhau, nhưng sự tĩnh lặng thuần túy của những người cầu tri thức thì chẳng khác.
Không còn nỗi buồn nơi biên ải, cũng không vướng bụi khói của bọn cướp. Hắn chỉ cần an tâm nghe giảng.
Lục Chiêu tuy chưa bái sư thành công, nhưng đã có tình thầy trò.
Sáng hôm sau, tức ngày hai mươi sáu tháng năm, miền Tây Nam Hải lại gặp mưa lớn kéo dài.
Lục Chiêu tu một hơi dài thuốc bổ sinh mệnh, rồi ghi lại hiệu quả luyện tinh hóa khí.
- Hôm qua thử đi thử lại nhiều lần. Chuyển hóa được 0,1 điểm sinh mệnh thì nếu tiếp tục vận khí, toàn thân sẽ đau nhức. Nói theo cách khoa học, cơ thể bị khai thác quá mức, không chịu nổi. Những thần đồng đã được ghi nhận đều biết kiểm soát tốc độ khai mở.
Mỗi ngày lý tưởng cần ba chai thuốc bổ sinh mệnh, mới có thể giữ được tốc độ tăng 0,1 điểm sinh mệnh lực.
Nhưng thuốc bổ sinh mệnh thuộc loại hàng hóa do nhà nước quản lý. Người thường phải có giấy phép mới được mua theo hạn ngạch, giá cả lại đắt đỏ. Loại Lục Chiêu thường uống là rượu đặc hiệu Lang, chai năm trăm mi-li-lít có một vạn đại ca-lo, giá một nghìn đồng.
Sau đại tai biến, kinh tế suy thoái. Thu nhập bình quân đầu người của Liên bang hiện chỉ còn hai nghìn tám trăm đồng.
Các cơ quan nhà nước có quyền mua theo hạn ngạch, được giảm giá xuống còn năm mươi phần trăm giá thị trường, thậm chí thấp hơn.
Lượng hàng giá rẻ được mua tùy vào cấp bậc chức vụ và thời gian phục vụ.
Lục Chiêu nhẩm tính phần hạn ngạch của mình.
Quân hàm trung úy được trợ cấp cơ bản mỗi tháng năm liều. Đóng quân ở vùng biên khắc nghiệt được thêm một liều. Huân công hạng nhì được thêm ba liều, hai lần huân công hạng ba được thêm hai liều.
Mỗi tháng hắn được cấp mười một liều thuốc bổ sinh mệnh. Hạn ngạch mua theo giá bằng một nửa giá thị trường là ba mươi chai.
Lương tháng cộng các khoản trợ cấp của Lục Chiêu là hai mươi lăm nghìn đồng. Bỏ ra mười lăm nghìn là vừa đủ mua hết.
Điều khiến hắn thêm áp lực là tiền sinh hoạt trong nhà. Mẹ hắn mắc bệnh mãn tính lâu năm, phải điều trị bằng thuốc men liên tục. Cháu gái hắn lại đang ở độ tuổi vàng để khai mở tiềm năng sinh mệnh, cũng cần được hỗ trợ nhiều nguồn lực. Số tiền có thể dành riêng mua thuốc cho hắn chẳng còn bao nhiêu.
Kết quả đo sinh mệnh:【35,6】
Mức tăng nhỏ nhoi ấy khiến Lục Chiêu yên lòng đôi chút. Chỉ cần nâng cao mức khai mở sinh mệnh, mọi chuyện rồi sẽ có cách giải quyết.
Hắn nhắn tin cho Trương Lập Khoa qua điện thoại, lại vay gấp một vạn đồng.
Nợ nhiều rồi cũng chẳng ngại. Sau này ắt sẽ đền đáp xứng đáng.