Sau hơn mười tiếng bay trên không, máy bay cuối cùng cũng bắt đầu hạ độ cao, tiến vào vùng trời sân bay quốc tế Baghdad.
Suốt quãng đường ấy, Chu Dương ngủ được một giấc. Người lính Trung Quốc kia thì từ đầu đến cuối vẫn ngồi thẳng lưng, luôn trong tư thế tỉnh táo.
Thỉnh thoảng, hắn lại nhìn ra ngoài cửa sổ, ánh mắt sâu thẳm, nặng nề. Không biết có phải ảo giác hay không, nhưng càng gần lúc hạ cánh, vẻ lạnh lùng và sát khí toát ra từ người hắn càng đậm.
Máy bay hạ cánh xuống sân bay Baghdad khác hẳn những nơi khác. Khu vực xung quanh có nguy cơ bị tập kích rất cao, nên các cơ quan chức năng chỉ có thể bảo đảm an toàn trong phạm vi năm cây số quanh sân bay. Vì vậy, máy bay phải lên đến độ cao năm nghìn mét mới bay vào vùng trời nơi đây, rồi cứ vòng tròn nhỏ có bán kính chưa đầy năm cây số mà lượn xuống từng vòng một.
Bình thường Chu Dương không bị say máy bay, vậy mà lúc này bụng dạ cứ cuộn lên từng cơn. May là bên cạnh có túi nôn. Hắn không nhịn được, nôn một hồi lâu.
Nôn xong, Chu Dương nhìn ra cửa sổ. Bên ngoài có hai chiếc khí cầu mang chữ cái tiếng Anh. Đó là thiết bị quan trọng do cơ quan chức năng bố trí để bảo vệ và giám sát sân bay.
Chừng mười phút sau, máy bay cuối cùng cũng hạ cánh an toàn.
Chu Dương thu dọn hành lý và thiết bị. Khi hắn bước ra khỏi máy bay, người lính kia cũng đứng dậy, đưa cho hắn một chiếc áo nặng trĩu cùng mũ sắt.
- Từ lúc xuống máy bay cho đến khi quay xong rồi trở lên, đừng cởi ra.
- À? Cảm ơn anh. Anh là…?
Chu Dương gật đầu, nhận lấy áo rồi buột miệng hỏi. Nhưng người lính chẳng đáp lời, chỉ nhìn hắn một cái, sau đó giúp nữ phóng viên chiến trường vác thiết bị quay phim xuống máy bay.
Lúc Chu Dương rời đi, nữ phóng viên chiến trường buộc tóc đuôi ngựa ngập ngừng một thoáng, lại nhìn hắn. Vẻ mặt cô nghiêm nghị, nặng nề.
- Tuyệt đối đừng đến những nơi không có trên bản đồ.
- Nếu gặp tình huống bất thường, lập tức gọi vào số này.
Cô đưa cho Chu Dương một tờ giấy ghi thông tin liên lạc, vẻ mặt đầy lo lắng, rồi theo người lính đi ra ngoài.
Chu Dương ngơ ngác nhìn hai người khuất khỏi khoang máy bay, đoán xem họ là ai. Nhưng nghĩ mãi, hắn vẫn không đoán ra được gì.
Hắn lắc đầu, làm theo lời họ, mặc đủ trang bị rồi bước xuống máy bay.
Năm 2007.
Cuộc chiến lấy cớ bột giặt đã kết thúc.
Nhiều nơi ở Iraq cũng bắt đầu được tái thiết ở quy mô nhất định. Nhưng những công trình tạm bợ cùng binh lính vũ trang xuất hiện khắp nơi vẫn chĩa mắt cảnh giác vào từng người vừa bước xuống máy bay, như muốn nhắc tất cả rằng vùng đất này chưa hề bình yên.
Ở khu làm thủ tục nhập cảnh dành cho người nước ngoài của sân bay, chỉ lác đác vài người đang xếp hàng. Một số dân địa phương cũng chen đến làm thủ tục, nhưng chưa đứng được bao lâu đã bị nhân viên an ninh sân bay đuổi sang phía khác.
Đã sống lâu ở nơi phồn hoa như Bắc Kinh, bất chợt đặt chân đến vùng đất này, Chu Dương không khỏi cảm thấy hụt hẫng.
Làm xong thủ tục, hắn bước ra khỏi sân bay. Vừa ra ngoài, Chu Dương đã thấy William Smith đi cùng một người lính da đen, vẻ mặt mừng rỡ tiến lại gần.
- Anh Chu Dương, cuối cùng anh cũng đến rồi!
- Vâng, anh Smith.
- Đi theo tôi. Để tôi giới thiệu, đây là trung sĩ Bales, phụ trách an ninh khu vực sân bay…
William Smith niềm nở giới thiệu trung sĩ Bales, người đàn ông da ngăm đen, thân hình rắn chắc khác thường.
Chu Dương nhìn Bales. Hắn lập tức cảm nhận được trên người người này có vẻ lạnh lùng, quyết liệt giống người lính lúc nãy.
Vừa trông thấy Chu Dương, trung sĩ Bales đã nhiệt tình ôm chầm lấy hắn. Cái ôm siết chặt đến mức Chu Dương gần như không thở nổi.
Vì bộ phim Cưa Máy cùng những lời bàn tán trên mạng lan truyền rộng rãi, lính Mỹ da đen đóng quân ở nước ngoài cũng từng nghe nói đến Chu Dương. Thêm vào đó, Smith cố ý kể tốt về hắn, nên họ có thiện cảm với hắn lắm.
Ôm Chu Dương xong, Bales lập tức đưa hắn lên xe quân sự rời khỏi sân bay. Trên đường đi, Bales thao thao bất tuyệt kể cho hắn nghe tình hình nơi đây.
Chu Dương vừa nghe vừa nhìn con đường lồi lõm hai bên, cùng những tòa nhà ven đường đã bị bom đạn phá thành đống đổ nát.
Người sinh ra ở chốn thái bình sẽ chẳng thể nào hiểu hết nỗi gian nan và hiểm nguy của cuộc sống giữa vùng chiến sự.
Baghdad đã trải qua vài lần tái thiết. Chiến sự tuy lắng xuống phần nào, nhưng những căn nhà tạm thấp lè tè, con đường đất gập ghềnh và lũ trẻ đứng bên phố, mắt mở to nhìn chiếc xe quân sự bằng ánh mắt sợ hãi, tất cả không ngừng nhắc nhở rằng cuộc chiến này còn lâu mới kết thúc.
Xe vừa chạy vào khu vực an toàn không lâu, Chu Dương bỗng cảm thấy mặt đất rung lên từng hồi, kèm theo những tiếng động vọng tới. Ngay sau đó, một đám khói dày cuộn lên từ phía xa.
Mặt Chu Dương biến sắc.
- Lũ chó chết ấy lại bắt đầu rồi!
Bales vốn đang vui vẻ, niềm nở bỗng sa sầm mặt, chửi rủa một hồi mới dần bình tĩnh lại. Sau đó, hắn lại nhiệt tình đưa Chu Dương và William Smith vào trong.
Tiếng nổ vang lên khắp thủ đô Baghdad!
Người ở đây đã quen với cảnh ấy.
Sắc mặt Chu Dương hơi tái. Trên máy bay hắn chẳng cảm thấy gì, ở sân bay cũng vậy. Nhưng khi thật sự tiến sâu vào thành phố, nỗi bất an cùng cảm giác u ám khó gọi tên bỗng trùm lấy hắn.
…
- Anh Chu Dương, uống đi!
- Anh Chu Dương, tuyệt đối đừng chĩa máy ảnh hay máy quay vào người da trắng, nhất là lính da trắng. Bọn chúng khát máu lắm, xấu xa chẳng còn gì để nói. Chúng có thể cầm súng bắn anh mà không hề chớp mắt…
- Với cả đừng quay dân thường. Nếu được thì tránh tiếp xúc với họ. Nhìn họ có vẻ đáng thương, nhưng nhiều kẻ là khủng bố. Chúng sẽ dùng trẻ con, phụ nữ, người già để giấu bom, rồi bất thần lao đến…
- Trong hơn một tuần tới, anh tuyệt đối đừng rời khỏi khu vực an toàn mà chúng tôi đã định. Bên ngoài khu đó chôn đầy mìn…
Dưới màn đêm, William Smith cùng một nhóm người đang uống rượu. Chu Dương cũng ngồi trong đám ấy. Uống hết nửa chai Brandy, đầu óc hắn đã bắt đầu quay cuồng.
Cùng ở trong phe quân đội Mỹ, chuyện phân biệt chủng tộc ở đây ít hơn hẳn. Thế nhưng, từ lúc William Smith dẫn Chu Dương đến, người được giao bảo vệ họ lúc nào cũng là lính da đen.
Họ rất không tin tưởng những người lính da trắng. Không biết có phải Chu Dương nghĩ nhiều hay không, nhưng hắn cảm thấy đám lính da đen cứ liên tục nói xấu lính da trắng đủ điều. Rượu càng cạn, họ càng lớn tiếng chỉ trích chính những người cùng phe mình.
Chỉ trong nửa tiếng, Chu Dương đã nghe đủ chuyện tàn nhẫn về đám lính da trắng. Lính da đen kể rằng họ từng nghe tin lính da trắng cầm súng bắn một đứa trẻ mới vài tuổi. Họ còn nói lính da trắng vì lợi ích mà bán đứng bạn bè. Theo lời họ, đám người ấy là lũ quỷ khoác da trắng, đốt phá, giết chóc, cướp bóc chẳng từ việc gì, vậy mà còn tô vẽ mình thành người tốt, thành con chiên ngoan đạo của Chúa.
William Smith phẫn nộ, hò hét cùng đám lính. Chu Dương chỉ im lặng lắng nghe, không nói lời nào.
Đêm mỗi lúc một khuya.
- Anh Chu Dương, anh bật máy quay lên được không?
- Hả?
- Ban đêm mới quay được cảnh chân thực nhất.
- Xin lỗi, phim của chúng tôi chỉ cần quay vài cảnh thôi, không quay các anh đâu. Cảnh cụ thể là cảnh chôn sống dưới lòng đất, anh William Smith chắc đã nói với các anh rồi nhỉ?
- Tôi mong anh quay giúp. Tôi nghĩ ngoài việc làm phim, anh còn có thể làm thêm một chuyện ý nghĩa hơn. Cứ xem như để lại chút kỷ niệm cho chúng tôi, được không?
- Chuyện này…
- Anh cứ yên tâm. Tôi lấy danh nghĩa Chúa thề, ở đây anh rất an toàn, chúng tôi sẽ bảo vệ anh. Hơn nữa, nơi này chẳng có bí mật gì. Anh muốn quay gì cũng được…
Nghe Bales nói vậy, lại thấy ánh mắt chân thành của hắn, Chu Dương lập tức lâm vào thế khó.
Người quay phim của đoàn phải đến ngày mai mới tới. Hiện giờ trong số họ, chỉ có Chu Dương biết quay phim.
Do dự hồi lâu, cuối cùng hắn vẫn cầm máy quay lên, ghi lại hình ảnh những người lính da đen ở đây.
Sau khi những lời tố cáo phẫn nộ lắng xuống, bầu không khí bỗng trở nên u ám. Một người lính đột nhiên không kìm được nữa, chẳng hề báo trước, bật khóc.
Hắn lấy ảnh ra, nhìn đi nhìn lại dưới ánh đèn lờ mờ. Bàn tay bị băng bó còn nhẹ nhàng vuốt lên tấm ảnh, đầy vẻ nâng niu.
Hắn nhớ nhà.
Ở nhà có người thân, có bạn bè, còn có một vị hôn thê đang đợi hắn.
Thế mà hắn lại phải ở nơi đất khách mịt mù này, chờ đợi một tin tức chẳng biết bao giờ mới có: khi nào họ được rút quân…
Người lính ấy vừa khóc, những người lính da đen khác trước ống kính cũng không gượng nổi nữa, lần lượt bật khóc nức nở.
Cảnh tượng nhất thời chìm trong nỗi buồn.
Hơn mười phút sau, tiếng khóc dần biến thành những lời nhớ nhung.
Có người kể sau khi về nước sẽ làm gì.
Có người nói cả đời này sẽ không làm lính nữa. Có người muốn làm thuyền trưởng, ra khơi bắt tôm. Cũng có người mơ trở thành cầu thủ bóng bầu dục…
Không biết có phải vì làn da của những người bạn da đen ấy quá sẫm màu hay không, mà qua ống kính, Chu Dương chỉ thấy từng mảng u ám bao phủ.
Hắn điều khiển máy quay, vận dụng những điều mình đã học, miễn cưỡng chỉnh ánh sáng cho ổn rồi ghi lại từng khoảnh khắc chân thực nhất trong lòng những người lính da đen.
Đến đêm, từng người một rời đi, trở về doanh trại ngủ.
Những người không uống rượu thì ở lại, chuyên trách việc canh gác.
Chu Dương tắt máy quay.
Hắn đang định đi ngủ thì thấy Bales và William Smith bước đến bên cạnh.
- Anh Chu Dương…
- Ừ?
- Anh vẫn chưa ngủ chứ?
- Chưa hẳn. Có chuyện gì vậy?
- Hay là chúng ta ra ngoài quay thêm chút nữa?
- Đi đâu?
- Đến doanh trại. Giúp chúng tôi quay vài thứ làm bằng chứng…
- Bằng chứng gì?
- Anh Chu Dương, những thứ anh quay từ nãy đến giờ chẳng có gì quan trọng cả…
Bales nhìn Chu Dương hết sức nghiêm túc.
- Anh Bales, tôi quay phim. Vừa rồi là đoạn phim lưu niệm. Những thứ khác tôi không thể quay, tôi không phải đạo diễn phim tài liệu.
Chu Dương lập tức nhận ra Bales dường như muốn hắn quay một thứ nguy hiểm nào đó. Hắn nhíu chặt mày.
- Không nguy hiểm đâu, cũng chẳng phải phim tài liệu, chỉ là quay lại cuộc sống thôi. Anh cứ yên tâm, chúng tôi sẽ bảo vệ anh. Tôi sẽ đi cùng anh.
- Không được!
Chu Dương lắc đầu thật mạnh.
- Trừ phi anh nói cho tôi biết rốt cuộc muốn quay gì…
Ban đầu hắn đến đây để quay phim, nhưng lúc này, nhìn ánh mắt của Bales, Chu Dương cảm thấy hắn muốn mình quay những chuyện bên trong quân đội Mỹ.
Những thứ ấy, hắn tuyệt đối không thể quay!
Quay rồi, hắn còn sống mà rời khỏi đây được sao?
- Chỉ là quay vài cảnh sinh hoạt thôi, anh Chu Dương. Tôi cũng sẽ đi cùng anh. Nơi đó an toàn lắm. Chúng tôi muốn quay lại cảnh những người bạn da đen bị người khác bắt nạt.
- …