Từ cuối tháng năm sang đầu tháng sáu, cả Trừ Châu chìm trong một khí thế hân hoan. Ai nấy mặt mày hớn hở không giấu nổi, đi đứng phăm phăm như một cơn gió, sợ phí mất khắc nào.
Bận rộn mãi đến ngày mười tháng sáu, Chu Nguyên Chương mới hạ lệnh triệu tập đông đủ mọi người, lại còn chu đáo dọn một mâm cỗ, đặc biệt khó được là có thêm mấy vại rượu ngon.
Đây rõ ràng là khoản đãi công thần!
Trương Hy Mạnh, Lý Thiện Trường, cùng một trận hàng dài văn võ đều kéo đến… Trước khi vào tiệc còn nảy ra một khúc nhạc dạo: Lý Thiện Trường khăng khăng nhường Trương Hy Mạnh ngồi ghế đầu.
Công của người lớn, chỗ ấy phải là của người!
Trương Hy Mạnh nhìn qua, thầm nghĩ ông tuổi cao, chức lớn, ông mới là người hợp nhất.
Hai người cứ đua nhau diễn trò khiêm tốn, đến nỗi có kẻ không nhịn được nữa. Bụng đói meo rồi còn chơi mấy trò lịch thiệp làm gì!
Bành Tảo Trụ đổ ập mông xuống ngồi luôn vào chỗ trên, còn nháy mắt với Trương Hy Mạnh. Đến nước này thì không còn gì để nói, mau vào chỗ ngồi thôi. Lúc này lão Chu cũng đến, liếc qua Bành Tảo Trụ ngồi bên tay trái mà chẳng nói gì. Dù sao bây giờ quy củ cũng chưa nhiều đến thế.
Lão Chu cười:
- Tính mời Ngô Đại Đầu đến diễn một vở cho vui, nhưng nghĩ lại, người ta cũng phải xuống ruộng làm lụng, cực khổ lắm. Giờ lại đang mùa được mùa, nhiều nơi mời họ đi hát, mình thôi đừng làm phiền nữa.
Chu Nguyên Chương nhìn Lý Thiện Trường và Trương Hy Mạnh, nói:
- Ta làm cái thực tế thôi, nói xem thu được bao nhiêu lúa, cho anh em trong bụng có chuẩn!
Nói đến đây, Lý Thiện Trường ngập ngừng một lát rồi đứng dậy.
Phần Trương Hy Mạnh thiên về định hướng phương châm, còn Lý Thiện Trường thiên về chấp hành và tổng kết.
- Thượng vị, cùng các vị đồng liêu, tôi xin báo cho mọi người một tin mừng, một tin mừng cực kỳ lớn! Trừ Châu hiện có bốn vạn ba nghìn hộ nông dân hơn, hai mươi mốt vạn nhân khẩu hơn, ruộng đất cộng lại ba triệu hai chục vạn mẫu hơn.
Nghe Lý Thiện Trường đọc nhẩm nhẩm, Bành Tảo Trụ không nhịn được, chọc:
- Này tiên sinh họ Lý, sao cái gì cũng "hơn" với "hơn" vậy? Rốt cuộc hơn bao nhiêu?
Lý Thiện Trường không nhanh không chậm, cười nói:
- Tôi cũng muốn nói con số chắc chắn lắm chứ, nhưng dân khắp nơi kéo đến quy phụ ngày một đông, ruộng khai khẩn cũng ngày một thêm. Nói chính xác bao nhiêu thì tôi chưa nói rõ được, xin thượng vị lượng thứ!
Nào là xin thượng vị lượng thứ, rõ ràng là khoe khoang trá hình!
Vùng hai bên sông Hoài, Trừ Châu quả là mảnh đất vui xứng tầm!
- Số người, số ruộng ấy tổng cộng nộp thuế lúa đủ mười tám vạn thạch! - Lý Thiện Trường mặt mày hồng hào. Bộ hạ của lão Chu giờ đã vượt qua bốn vạn, sắp đạt ngưỡng năm vạn quân.
Mười tám vạn thạch, tính ra mỗi người được hơn ba thạch, chi tiêu tiết kiệm ăn được mười tháng, có bớt xén đi cũng đủ bảy tám tháng.
Mà thu hoạch của lão Chu còn xa mới hết.
- Còn nữa, Định Viễn và các nơi chia ruộng sớm hơn, trại Lư Bài, núi Hoàng Giản, hai bờ sông Hào, năng suất trung bình năm nay còn cao hơn Trừ Châu. Riêng huyện Định Viễn đã đóng góp tám vạn thạch lúa!
- Chưa hết đâu, còn quân đồn nữa! Thượng vị làm gương trước, tự mình cày cấy, năm nay quân đồn khai khẩn tròn trịa hai mươi vạn mẫu. - Lý Thiện Trường cảm khái vô cùng. - Chỉ có điều quân đồn nhường hết đất phì nhiêu cho dân, nên năng suất thấp hơn, nhưng cũng được mười mấy vạn thạch. Trừ phần nộp kho, bảy phần mười còn lại chia cho mỗi thiên hộ.
Lý Thiện Trường chỉ vào đám thiên hộ đang dự tiệc, cười:
- Thượng vị, từng người bọn họ đều là địa chủ cả đấy, mỗi người có vài nghìn thạch là ít. Như thiên hộ Phùng Quốc Thắng đây, lúa tồn của y chắc quá vạn rồi!
Phùng Quốc Thắng sợ đỏ mặt, vội lắc đầu:
- Không có! Tiên sinh đừng nói bậy! Chúng tôi vất vả trồng lúa, ông không thể cướp được!
Lão Chu không nhịn được, bật cười ha hả:
- Đừng sợ, ta không lấy. Lúa này tính sao, Trương tiên sinh đã có sắp xếp.
Đến lượt Trương Hy Mạnh, hắn cười:
- Lúa tồn của các thiên hộ sở tất nhiên có thể coi là một phần quân lương, nhưng tôi đề nghị, hay là trong quân phát triển chăn nuôi, nuôi gia súc, tích trữ ngựa, gà vịt ngỗng chó gì cũng nuôi thêm. Năm nay cho anh em no cơm, năm sau cho bát của huynh đệ có thịt!
Nghe thế, mắt mọi người sáng rỡ, ngày tháng trước mắt đầy hy vọng.
Chu Nguyên Chương cũng gật đầu:
- Việc này giao cho anh rể, y nhất định làm tốt.
Lại im lặng một lúc, lão Chu thầm tính:
- Nói vậy, hiện tay mình có gần ba mươi vạn thạch lúa rồi?
Lý Thiện Trường và Trương Hy Mạnh cùng gật đầu:
- Đúng vậy!
Chu Nguyên Chương không kiềm được, khẽ nheo mắt lại. Ba mươi vạn thạch, số đó lớn đến cỡ nào? Chất đống lên chắc đủ thành một ngọn núi!
Nhớ ngày xưa, mình chốc bát đi ăn xin, xin được mấy lượng gạo đã mừng không xiết. Giờ mà có nhiều thế này!
Cứ như nằm mơ, nói ra người ta cũng chưa chắc tin.
Lão Chu đắm chìm một lát rồi thu nét cười, nghiêm nghị nói:
- Giờ mình có lúa, có binh mã, bước tiếp theo nên làm gì, phải có chương trình rõ ràng.
Hắn vừa nói xong, Bành Tảo Trụ lại lên tiếng. Y này thật thà nói thẳng, ít nhiều có chút tính khí thiếu soái, lại một lần nữa giành lời trước.
- Thượng vị, giờ người binh cường mã tráng, lương thảo đầy đủ, còn chờ gì? Xuất binh, trước đánh Hòa Châu, rồi đánh Lư Châu, tốt nhất vượt Trường Giang, đem hết Tô Châu, Hàng Châu, mấy chỗ thiên đường ấy cướp hết mới được!
Y nói thế, cả bọn đều cười.
Chưa nói đến những chỗ ấy còn đại quân nhà Nguyên, thậm chí có cả binh mã Thiên Hoàn, riêng con Trường Giang đã đủ khiến người ta phải lùi bước.
Người khác đều chìm vào trầm tư, riêng Trương Hy Mạnh lên tiếng.
- Chúa công, giờ mình có lúa, đương nhiên mừng, nhưng cũng đừng quên xung quanh bầy lang vây kín. Tôn Đức Nhai khỏi phải nói, phía bắc Tứ Châu còn Triệu Quân Dụng, tên trộm ấy moi cạn đất, dân không còn đường sống, khó chừng y sẽ kéo nam cướp bóc, phải chuẩn bị sẵn. Nếu Triệu Quân Dụng dám đến, cho y một đòn đau điếng, nhất định phải đánh sập!
Nhắc đến Triệu Quân Dụng, nhắc đến đánh nhau, đa số người có mặt không khỏi ngồi thẳng lưng, nhất là Thang Hòa, Từ Đạt, cũng kể cả Bành Tảo Trụ!
Đúng vậy, đến lúc báo thù rồi!
- Kỳ thực hai đám kia còn dễ xử, dù sao cũng là gốc gác cũ từ Hào Châu, chỉ sợ đánh bại kẻ cầm đầu thì rất dễ thu nạp bộ hạ. Đáng lo thật sự là triều đình nhà Nguyên.
Trương Hy Mạnh trầm ngâm:
- Chúa công, Trương Sĩ Thành chiếm Cao Bưu năm ngoái, đến nay đã hơn một năm. Nếu triều Nguyên còn không kéo nam, kênh vận chết hẳn. Cho nên bất kể khó khăn thế nào, trước mùa thu năm nay, quân Nguyên nhất định kéo nam! Thậm chí quân Nguyên ở Tập Khánh các nơi còn vượt sông yểm trợ, khi ấy nam bắc giáp công, không cho phép mình lơi lỏng cảnh giác.
Lời Trương Hy Mạnh khiến mọi người dần nghiêm sắc mặt, tỉnh ra khỏi cơn vui.
Nói cho cùng, họ chỉ là một thế lực nhỏ giữa bọn hùng giữa loạn thế.
Tuy thế đang lên, nhưng căn cơ quá mỏng. Nếu người ta tập trung đại quân ập đến, có khi tất cả trước mắt này đều tan thành hư không!
Chu Nguyên Chương hít sâu:
- Tiên sinh nhận định cao minh, nhưng có phương pháp ứng phó nào không?
- Có!
Trương Hy Mạnh nói:
- Ba mươi vạn thạch lúa, tính ra cũng chỉ là khấu hao một năm. Nếu đánh trận, chi tiêu còn lớn hơn. Ta phải tích trữ thêm lúa, cho nên đồn điền khai khẩn vẫn phải tiếp tục. Nếu lúa mùa thu cũng được mùa, vào kho suôn sẻ, lúc ấy ta mới có vốn liếng.
Nói đến đây, mọi người đều gật đầu. Dương Nguyên Cảo bỗng hỏi:
- Theo ý tôi, dân tình nộp lúa tích cực, lúa dư trong tay họ còn nhiều, có thể thu thêm được không?
- Không được!
Trương Hy Mạnh quyết đoán:
- Dân vừa mới thấy chút lợi ích, đã vội tăng thuế, không sợ bức họ đi sao?
Chu Nguyên Chương cũng trầm mặt:
- Đúng, ta đặt quy củ cho dân, dân cũng đối đãi ta tử tế. Mới mấy tháng đã bắt ta tăng thuế, thế thì ta khác gì cái triều đình nhà Nguyên khốn nạn?
Dương Nguyên Cảo sợ không nhẹ, vội đứng dậy tạ tội.
Y cũng không có ý xấu, chỉ nghĩ dân thì đủ ăn là được, có lúa dư thì thu thêm, lẽ nào còn tạo phản được?
Rất tiếc, y chạm phải Chu Nguyên Chương và Trương Hy Mạnh, cái đề nghị ấy trong nháy mắt bị bác bỏ.
Nhưng Trương Hy Mạnh trầm ngâm một lát, lại nảy ra một ý khác.
- Chúa công, hiện dân quả thật có không ít lúa tồn, ai cũng muốn sống ngày tốt, ăn no rồi muốn mặc ấm, muốn ở tốt, nhà khá giả còn muốn cho con đi học… Ta có thể phát hành chút bảo sao không?
Bảo sao?
Vừa nghe hai chữ ấy, đừng nói lão Chu, ngay cả các tướng cũng trợn tròn mắt, tiên sinh ý ông là gì?
Bài học của triều Nguyên chưa đủ thảm sao?
Chủ ý này còn thối hơn tăng thuế!
Phản ứng của mọi người Trương Hy Mạnh không ngạc nhiên:
- Chúa công, ý tôi là thành lập một đại thị trường, ăn mặc tiêu dùng của dân, đủ thứ hàng hóa đều bán trong ấy. Dân hiện tay không có tiền, họ có thể đem vài thạch lúa đến giao cho thị trường, đổi lấy bảo sao. Đương nhiên, cũng có thể gọi là phiếu giao dịch, phiếu thị trường, gọi gì cũng được! Có nó rồi, có thể vào thị trường chọn mặt hàng mình thích.
Lão Chu trừng mắt:
- Tiên sinh, ông chắc còn ý sâu chứ?
Trương Hy Mạnh cười:
- Cái phiếu thị trường này kỳ thực là một loại bảo sao, chỉ có điều ta có lúa và hàng hóa làm đảm bảo, hoàn toàn yên tâm. Dân tiếp nhận rồi, ta có thể dùng phiếu thị trường để đầu tư.
- Đầu tư?
- Đúng, tức là sửa cầu đắp đường, mở tác phường, ví như lò rèn, lò gạch, xưởng sứ, tác phường dệt vải gì đó. Như thế có thể chiêu mộ lao lực dư thừa vào phường, sản phẩm sinh ra còn phong phú đời sống dân, cũng bổ sung quân dụng.
- Hơn nữa vì dùng tiền tệ, chứ không cưỡng bách phu dịch, chẳng những không tổn hại dân lực, còn khuyến khích dân, để mọi người làm thêm việc, cố thêm sức. Đợi phiếu thị trường được tiếp nhận rộng rãi, chúa công phát hành tân sao, thay thế bảo sao của triều Nguyên, thuận lý thành chương thôi.
Trương Hy Mạnh nói xong, người đầu tiên lĩnh hội ý hắn chính là Lý Thiện Trường. Ông không nhịn được đứng ra, kích động nói:
- Thượng vị, kế của Trương tiên sinh thật là vương đạo diệu pháp đoạt giang sơn, đánh thiên hạ!
Lão Chu ngừng một lát, cũng lộ nét cười, tán từ tận đáy lòng:
- Trương tiên sinh quả nhiên là Trương Tử Phòng của ta!
Rồi lão Chu quay sang, nói với Lý Thiện Trường:
- Tiêu Hà này của ông cũng không tệ!