Trên con đường lát đá xanh, Hứa Thất An nghiêng đầu nhìn Hứa Tân Niên. Y phục và mái tóc đen của người em họ cùng bay trong gió, dung mạo đẹp đến mức khiến người ta ghen tị, như tiên nhân lưu đày xuống trần.
Tân Niên chỉ về một dải thác nước xa xa mà giới thiệu: “Chỗ này là nơi một vị tiền bối của thư viện ngộ đạo. Bên thác có tấm bia, ghi lại cuộc đời của vị tiền bối ấy.”
Mùa đông thiếu nước, dải thác mảnh mai và yếu ớt, rũ rượi đổ xuống đầm, nước trong đến tận đáy.
Bên đầm dựng một tấm bia, cạnh đó là một pho tượng đồng ngồi xếp bằng. Trên bia khắc sự tích của một thư sinh tên Tiền Chung. Người này sinh cách đây sáu trăm năm, hoạt động vào buổi đầu lập quốc của Đại Phụng.
Khi ấy, vua triều trước hôn ám, quan lại tham nhũng, hào cường vơ vét dân lành. Khắp Trung Nguyên khói lửa nổi lên, phản quân chiếm đất xưng hùng.
Lúc bấy giờ, triều đình Đại Chu cùng các cánh phản quân giằng co suốt hơn mười năm trời. Dân thường tầng đáy sống trong cảnh cơ cực, khốn khổ không sao kể xiết.
Tiền Chung khi ấy là bậc Nhị phẩm Đại Nho cảnh. Ông du hành bên ngoài suốt ba năm, tận mắt thấy cảnh dân chúng không còn đường sống. Lòng đầy phẫn nộ, ông mang oán khí của muôn dân tiến thẳng đến kinh thành Đại Chu, dùng thân xác phàm phu mà đâm tan số ít quốc vận còn sót lại của Đại Chu.
Về sau, Đại Phụng lập quốc, dẹp yên loạn lạc, bốn bể thái bình.
-Đại Nho cảnh lợi hại đến thế sao? Hứa Thất An nửa tin nửa ngờ: Ta chẳng thấy ba vị đại nho kia có nửa phần “ngưu bức” nào cả.
Hứa Tân Niên không hiểu “ngưu bức” nghĩa là gì, nhưng chắc chắn là lời thô tục. Nghĩ đến việc đại ca vừa làm thơ lập công, y nén lòng không châm chọc, chỉ đáp:
-Ai nói với huynh thầy của chúng ta là Nhị phẩm Đại Nho cảnh? Họ chỉ là Tứ phẩm Quân Tử cảnh thôi.
Hứa Thất An kinh ngạc: -Vậy mà cũng có mặt mũi tự xưng đại nho?
Hứa Tân Niên ngồi xổm bên đầm, rửa tay, giải thích: -Hai chữ đại nho có hai nghĩa. Một là chỉ kẻ đọc sách có học vấn sâu rộng, danh vọng cao. Hai là chỉ riêng cảnh giới Nhị phẩm của Nho đạo. Đại nho của thư viện chúng ta thuộc loại thứ nhất.
Mang oán khí muôn dân mà đâm nát một nước quốc vận, dù là vận nước đã suy tàn đến cuối thời, cũng không phải sức người có thể làm nổi. Vậy Nho đạo Nhị phẩm rốt cuộc mạnh đến mức nào? Còn Nhất phẩm thì sao?
Hứa Thất An trầm ngâm, lâu sau mới hỏi, giọng đã thêm mấy phần kính cẩn: -Vân Lộc thư viện có Nhị phẩm Đại Nho không?
Hứa Tân Niên lắc đầu, tiếc nuối: -Hai trăm năm nay, cao nhất cũng chỉ có Tam phẩm. Đại nho Tam phẩm là Lập Mệnh cảnh. Hôm tiễn Tử Dương cư sĩ, ta nghe thầy kể lại. Viện trưởng của chúng ta chính là Tam phẩm Lập Mệnh cảnh.
Giọng Hứa Thất An bỗng nhẹ nhõm hẳn: -Cũng không tệ.
Tính cách ba vị lão tiên sinh kia dường như có phần phô trương và không đứng đắn, thiếu đi sự trầm ổn nghiêm cẩn. Hứa Thất An đem nhận xét của mình kể cho Hứa Nhị Lang nghe.
Nhị Lang trầm ngâm một lát: -Họ trước kia không như vậy. Sau Quân Tử cảnh chính là Lập Mệnh cảnh Tam phẩm, có lẽ là do liên quan đến Lập Mệnh cảnh.
-Ừm, Tử Dương cư sĩ trước đây cũng thế, gần đây bỗng đổi tính, như thể thành người khác vậy. Ta nghe thầy nói, Tử Dương cư sĩ chỉ còn cách Lập Mệnh nửa bước.
Hai anh em thong thả đi dạo trong thư viện không mục đích. Hứa Tân Niên dẫn huynh trưởng tham quan vài danh thắng cổ tích. Thư viện có lịch sử một nghìn hai trăm năm, nếu không phải ngày thường cấm người ngoài vào làm phiền học trò đọc sách, thì Thanh Vân sơn hẳn đã thành điểm du lịch đông nghịt khách.
Đi được một quãng, Hứa Tân Niên bỗng gọi khẽ, giọng trầm xuống: -Đại ca.
Hứa Thất An dừng bước nhìn y.
Tân Niên liếc anh một cái, rồi quay mặt đi, giả vờ ngắm phong cảnh bốn phía: -Hôm qua ta nghĩ rất lâu. Nếu không nhờ huynh, cha đã bị chém đầu, nữ quyến trong nhà bị đưa vào Giáo Phường Ti.
-Nếu không nhờ huynh, Linh Nguyệt muội muội đã gặp nguy hiểm từ hôm qua. Rất có thể đã bị kẻ họ Chu kia làm nhục.
-Nếu không nhờ huynh, nhà họ Hứa có lẽ vẫn còn chìm trong niềm may mắn sống sót sau tai họa, rồi đến một ngày nào đó, bỗng dưng bị diệt môn.
Nói xong, y sải bước đi trước. Đi được hơn chục mét, y khẽ mấp máy môi, không thành tiếng: Cảm ơn!
Á Thánh học cung.
Hứa Thất An theo em họ bước lên bậc thềm, vượt qua lư hương rồi vào trong điện. Cột sơn đỏ cao bảy mét chống đỡ mái vòm. Trong học cung, pho tượng Á Thánh được thờ phụng chính là người sáng lập thư viện Vân Lộc.
Dưới ánh nến lay lắt, vị Á Thánh ấy mặc áo thụng xanh cổ đứng, đội mũ nho cao, một tay chắp sau lưng, một tay đặt trước bụng, mắt nhìn xa xăm.
Bên cạnh Á Thánh là một con bạch lộc thanh tú linh động, bộ lông trắng thấp thoáng những đường mây.
Tân Niên chỉ con bạch lộc mà nói: -Chính vì nó mà thư viện được đặt tên Vân Lộc.
Hứa Thất An nói: -Người đọc sách quả là phong nhã, lấy bạch lộc làm tọa kỵ.
Tân Niên liếc anh một cái, sửa lại: -Không phải tọa kỵ, là thê tử.
Hứa Thất An sững người, nhìn lại Á Thánh một lượt, lẩm bẩm: -Cũng chẳng khác là bao.
Dù sao cưỡi cũng là cưỡi, câu ấy y không dám nói ra.
Tân Niên như đoán được điều huynh trưởng đang nghĩ, bèn nói: -Trong Vân Lộc chí của thư viện có ghi, con bạch lộc này vốn là yêu quái. Nó ngồi nghe kinh điển bên chân thánh nhân, về sau hóa thành người, rồi theo hầu bên Á Thánh. Một người một yêu lớn lên cùng nhau từ thuở nhỏ, tình cảm sâu nặng, kết thành phu thê.
-Tình yêu giữa người và yêu quái thời ấy không được thế gian dung chứa, bây giờ cũng vậy. Nhưng khi thánh nhân biết chuyện, không những không chia rẽ uyên ương, mà còn tán thành hôn sự của họ. Thánh nhân nói: Đại ái vô cương. Có thể thấy chỉ cần có tình, người và yêu cũng có thể đồng hành trọn đời.
Từ xưa, tình yêu người và yêu đều có biệt danh, như Vong Linh Kỵ Sĩ, Thảo Mãng Anh Hùng, Thiên Nhân Hợp Nhất. Vậy biệt danh của vị Á Thánh này là gì?
Chỉ lộc thành ngựa? Mã tử của “mã” (ngựa) à? Hứa Thất An chắp tay hướng về pho tượng Á Thánh, làm một lễ.
Trong lúc Tân Niên cung kính hành lễ đệ tử trước Á Thánh, Hứa Thất An đưa mắt đảo quanh điện, phát hiện hai bên đại điện đứng hai tấm bia cao ngang người. Một tấm trống không, tấm kia khắc chữ.
Anh bước đến trước bia, đọc to: “Vì nghĩa thác tiết báo ơn vua, Lưu danh Trình Hối tiếng còn xưa.”
Nét chữ ngay ngắn, không phóng túng, không cẩu thả, không phô trương, mang lại cảm giác trung chính đoan nghiêm của bậc quân tử, hào khí bàng bạc.
Tân Niên bước đến, sóng vai cùng huynh trưởng đứng trước bia.
-Đây là do vị Á Thánh của Quốc Tử Giám để lại. Y nói.
-Vị Á Thánh của Quốc Tử Giám à, vậy là đúng rồi. Ta vẫn chưa hiểu rõ mối ân oán giữa Quốc Tử Giám và thư viện Vân Lộc. Hứa Thất An hứng thú dạt dào, trong mắt như viết hai chữ “hóng chuyện”.
Tân Niên đảo mắt nhìn quanh, thấy không có ai, lúc này mới hạ giọng: -Chuyện này phải bắt đầu từ một trận tranh chấp hai trăm năm trước, tranh quốc bản.
-Tranh quốc bản? Hứa Thất An tuy dốt sử, nhưng nghĩa của “tranh quốc bản” thì anh vẫn biết.
Thái tử là gốc rễ của quốc gia!
Tranh quốc bản chính là tranh ngôi Thái tử.
-Khi ấy Nhân Tông trị vì, ngôi Thái tử bỏ trống hơn mười năm. Hai vị hoàng tử là đối thủ đáng gờm nhất. Một người là đích trưởng tử, một người là con thứ do một vị quý nhân sinh ra. Vị quý nhân ấy kiều mị diễm lệ, được Nhân Tông sủng ái vô cùng.
-Nhân Tông muốn lập hoàng tử thứ làm Thái tử, nhưng lập tức vấp phải sự phản đối của cả triều văn võ. Nhân Tông nhiều lần ban chiếu, đều bị Nội các bác trả lại. Mà người dẫn đầu cả triều văn võ khi ấy chính là các bậc đọc sách của thư viện Vân Lộc.
-Lập trưởng không lập út, lập đích không lập thứ, đó là quy củ từ xưa, ngay cả hoàng đế cũng không thể trái. Đại ca, huynh nói rất đúng, lễ chế là thứ kỹ nghệ đồ long mà người đọc sách hay dùng.
-Cuộc tranh quốc bản này, hai bên đều không chịu nhường, giằng co suốt sáu năm trời. Trong thời gian đó, Nội các thủ phụ thay đến bốn người, quan lại trong triều đi rồi lại đến, hết đợt này đến đợt khác. Từ kinh thành đến các địa phương, số quan viên liên lụy lên đến hơn hai trăm người.
Ps: Cập nhật có thể sẽ trễ, nhưng sẽ không vắng mặt.