Trong chính đường của nha môn hiệp đài Kiệt Dương ngày xưa, cha con nhà Chu đã mời Trần Vĩnh Hoa, Khâu Huy và các vị quý khách vào trong.
Giống hệt cách ăn mặc của cha con nhà Chu, chính đường lúc này cũng toát ra phong thái "nguyên nho" khổ hạnh giản dị. Ngoài những bức tường trơ trụi, cửa đóng, bàn ghế ra, không còn vật gì nữa, chẳng có lấy một thứ trang trí, ngay cả chiếc bình phong vốn đặt trong đường cũng không biết đã bị khiêng đi đâu mất.
Hơn nữa, những người rót trà dâng nước trong đường cũng toàn là các thiếu niên giản dị khổ hạnh, đều là học đồ đến từ các đô Long Tỉnh, Thành Điền, Lũng Điền. Họ theo xưởng thuốc súng do "tiểu công công" Bàng Tư Minh chủ quản, cùng dời về huyện thành Kiệt Dương.
Học đồ thì ngoài học kỹ nghệ, học văn hoá, đương nhiên còn phải hầu hạ sư phụ và gia đình sư phụ nữa.
Thấy bộ dạng khổ hạnh thế này, đại lão Huy đã hơi chịu không nổi. Con gái hắn là Khâu Thục Chân sắp sửa qua cửa gả cho Chu Hòa Thặng rồi, xem dáng vẻ này chẳng lẽ phải theo chồng mà chịu khổ chịu đói ư?
Không được, chuyện này không được!
Nghĩ vậy, Khâu Huy nhíu mày hỏi:
- Công tử à, dạo này cháu đang thiếu tiền lắm hả? Sao trông cứ như sắp chết đói đến nơi vậy?
Chết đói cái gì chứ? Chu Hòa Thặng nghe câu đó, thầm nghĩ: "Lão già này hiểu biết gì không? Cái này gọi là 'nguyên nho', là quân tử có đức đấy!"
- Không phải sao! Bên kia, Bàng thái giám cũng khoác lên mình bộ dạng "nguyên nho" y hệt, lên tiếng phụ hoạ: "Chúng ta tuy đã có được một huyện thành, nhưng dân hộ phía dưới vẫn còn quá ít, chẳng thu được bao nhiêu tiền! Bây giờ bạc còn lại trong phủ khố chỉ mấy nghìn lượng, căn bản là không chống đỡ được bao lâu!"
Lão nói cũng là sự thật. Bạc thuộc về "công khố" hiện còn lại trong xưởng tiền Đông Ngân chỉ còn chừng một vạn mấy nghìn lượng. Số bạc này đều moi ra từ bọn gian thương và tham quan của huyện Kiệt Dương, đã tiêu hao đi nhiều: dùng để tạ ơn Trần Vĩnh Hoa, Lưu Quốc Hiên, để hào thưởng ba quân, lại còn phát cho các hộ dân dời vào "đảo Kiệt Dương" làm phí dọn nhà.
Ngoài ra, cha con nhà Chu mỗi người còn có mấy nghìn lượng tiền tư kết của riêng mình; số bạc chưa đến hai vạn lượng của Đại Ba Linh cũng cất tại xưởng tiền Đông Ngân. Thế nhưng ba khoản bạc này là tiền dự trữ của xưởng. Bàng thái giám khi giao lại xưởng tiền Đông Ngân đã chuyển một nửa cơ ngơi cũ của nó sang danh nghĩa của mình, chỉ nộp lại bốn vạn lượng làm vốn gốc cho xưởng. Cùng lúc đó, lão lại chuyển tiền gửi của cha con nhà Chu và Đại Ba Linh thành vốn gốc.
Tuy nhờ sự điều hành của Bàng thái giám mà xưởng tiền Đông Ngân mỗi năm vẫn đem lại cho triều đình do cha con nhà Chu lập ra khoản lời mấy nghìn đến vạn lượng, cũng có thể cho họ vay một chút, nhưng số tiền nhỏ bé ấy căn bản không thể nuôi nổi một triều đình và hai ba nghìn quân quá lâu.
Chưa kể, phía triều Thanh chắc chắn sẽ không ngồi yên, rất có thể sẽ sớm phát động đợt tấn công mới vào căn cứ địa Kiệt Dương.
Trận chiến ấy vừa nổ ra, e rằng tiền lại tiêu như nước!
Trong tình huống đó, những đầu mục của triều đình Kiệt Dương lấy cha con nhà Chu cầm đầu, phải dẫn đầu thực hành tiết kiệm, sống khổ hạnh giản dị, đó là điều hết sức cần thiết.
- Vậy thì… Khâu Huy nhíu mày, bắt đầu giúp con rể nghĩ cách: "Vậy lát nữa chúng ta cùng xuất binh đi cướp tiền ở Chương Châu! Hoàng Ngô ở Chương Châu là một đại phú hào đấy!"
Hoàng Ngô mà Khâu Huy nhắc đến chính là Hải Trừng công Hoàng Ngô, một trong hai phiên nhỏ bên phía triều Thanh. Hắn vốn là đại tướng của Trịnh Thành Công, được phái đi trấn thủ Hải Trừng, nơi cất giữ lương thảo và quân giới. Kết quả là thấy tiền mở cờ trong bụng, hắn nuốt tiền của Trịnh Thành Công rồi đầu nhập triều Thanh, gây cho Trịnh Thành Công, khi ấy đang lo liệu đánh Bắc phạt Nam Kinh, một đòn nặng nề. Vì vậy Thuận Trị đế phong cho hắn chức Hải Trừng công, lại còn ban đặc ân thế tập mười hai đời, truyền mãi đến thời Trung Hoa Dân Quốc mới chỉ qua mười đời. Đời thứ mười Hải Trừng công Hoàng Mậu Trừng sau khi Đại Thanh sụp đổ, còn làm quân phiệt Bắc Dương thêm mấy năm nữa, quan vận tổ truyền của gia đình này quả không ai sánh bằng.
Nhưng nhà họ Hoàng mang quan vận tổ truyền này, bây giờ đã bị một đám quân tử có đức để mắt đến rồi!
- Nhạc phụ, Chu Hòa Thặng vuốt vuốt bộ râu dài rậm, vốn rất phiền khi chăm sóc của mình, "giặc Hoàng Ngô chắc chắn sẽ bị diệt trừ. Nhưng việc cấp bách trước mắt, vẫn là phải làm cho triều đình của chúng ta tốt lên đã."
Ý là sao?
Trần Vĩnh Hoa, Khâu Huy, Lưu Quốc Hiên mấy người đều ngẩn ra.
Cái triều đình tồi tàn này, tiền thì không có, đất đai thì không có, người thì chẳng được mấy ai, còn làm cho tốt lên được sao?
- Tam Thái tôn, Trần Vĩnh Hoa hỏi, "ngài định làm sao cho triều đình tốt hơn?"
Chu Hòa Thặng mặt mày trịnh trọng đáp:
- Một triều đình tốt nên là triều đình mưu phúc lợi cho thiên hạ, chứ không phải mưu phú quý vinh hoa cho một nhà một họ. Cho nên thân phận giám quốc của phụ vương tôi không phải giám quốc cho nhà Chu, mà là giám quốc cho thiên hạ!
Hở?
Ngươi là Hỏa pháo Chu, sao lúc nói mồm lừa người ta cũng một trận một đống thế kia?
Khâu Huy, Khâu Vinh vốn quen thân với Chu Khải Pháo. Giờ nghe hắn nói vậy, mọi người đều sững lại, không hiểu Hỏa pháo Chu rốt cuộc đã gặp thần thánh phương nào trong đại lao phủ thành Triều Châu? Sao ra ngoài không những học được không ít kỳ kỹ dâm xảo, mà mở miệng ra là lừa phỉnh ngay? Đây còn là sơn tặc sao? Rõ ràng là kẻ lừa đảo chứ gì!
Chu Hòa Thặng tiếp tục lừa đảo:
- Sách Lễ Ký viết rằng: Đại đạo khi được thực hành thì thiên hạ là của chung. Chọn hiền chọn tài, nói tín nghĩa, giữ hòa thuận. Người ta không chỉ thân mến thân nhân mình, không chỉ nuôi nấng con mình, mà khiến người già có nơi nương tựa đến cuối đời, kẻ tráng niên có chỗ dụng lực, trẻ nhỏ có nơi nuôi dưỡng, người góa bụa cô quả cô độc tàn phế đều có chỗ dựa nương. Đàn ông có phận sự, đàn bà có chỗ quy thân. Tài vật chỉ ghét bị bỏ phế trên đất, không nhất thiết phải cất giữ cho mình; sức lực chỉ ghét không được bung ra từ thân mình, không nhất thiết phải vì mình. Cho nên mưu mô bế lại không nổi, trộm cắp loạn tặc không sinh, ngoài cửa không đóng cũng được. Gọi đó là Đại đồng. Triều đình có thể đưa đến Đại đồng, khiến thiên hạ thành của chung, mới là triều đình mà chúng ta muốn lập ra!
- Tam Thái tôn, Trần Vĩnh Hoa nhìn Chu Hòa Thặng đang mặt mày thần thánh trang nghiêm mà miệng lại nói những lời hoang đường cực kỳ bất ổn, hỏi: "Những điều ngài nói đều là đạo lý lớn, biết dễ mà làm khó đấy!"
Chu Hòa Thặng đáp:
- Trần quân sư, cô gia tự cho là đã tìm ra cách thực hành đại đạo thiên hạ vi công rồi!
- Ồ? Ngài định thực hành thế nào?
Chu Hòa Thặng lắc đầu:
- Không phải ta thực hành thế nào, mà là do ai thực hành? Đại đạo thiên hạ vi công đương nhiên không thể do đế vương lấy thiên hạ làm của riêng mà đi thực hành.
Ý là sao?
Đám người Trần Vĩnh Hoa, Khâu Huy càng nghe càng mơ hồ, đều ngẩn người nhìn Chu Hòa Thặng.
Chu Hòa Thặng mặt không đổi sắc nói:
- Đạo thiên hạ vi công, thuyết thiên hạ đại đồng, đều là đạo của nguyên nho, đương nhiên phải do đại học sĩ kế thừa đạo thống nguyên nho mà thực hành.
Đại học sĩ theo đạo thống nguyên nho?
Trần Vĩnh Hoa hơi hiểu ra rồi. Thì ra bộ dạng giả nghèo này của các người là để giả làm đại học sĩ nguyên nho đây mà!
- Nguyên nho là gì? Người đọc sách Đao Ba Vinh hỏi.
Chu Hòa Thặng liếc hắn một cái, thầm nghĩ: "Ngươi là nam tử hán trong lòng có đại đạo, trên mặt có sẹo dao, thì khá gần với nguyên nho rồi!"
- Cái gọi là nguyên nho, Chu Hòa Thặng mặt mày trịnh trọng nói, "là tâm tư ban đầu của Nho. Là thời kỳ Nho gia chưa thành hiển học, mà cùng trăm nhà tranh tài nổi lên, những bậc hiền triết vì tìm đại đạo để cứu thương sinh. Bậc hiền trong lòng có đạo, trong tay có kiếm, trong bụng ẩn giấu binh mưu. Văn thì lập học thuyết để truyền đạo thống, võ thì cầm thanh kiếm ba thước để bảo vệ thương sinh Hoa Hạ. Đó mới là chân nho, nguyên nho, mới có thể gánh vác hưng vong thiên hạ, mới có thể thi hành thiên hạ vi công!
Còn những kẻ Nho ngày nay cạo đầu đổi phục, cam làm tay sai cho địch đạt, đều là giả nho, đều không xứng là nho!
Nếu triều đình chúng ta lập ra muốn khôi phục thiên hạ Hoa Hạ, muốn thực hành thiên hạ vi công, muốn khai sáng thời đại Hoa Hạ đại đồng mà ai ai cũng có cơm ăn, có áo mặc, có sách đọc, đều là quân tử, thì nhất định phải do học sĩ nguyên nho nắm quyền. Còn giám quốc, quân vương, đều có thể là hư.
- Ồ, giám quốc là hư ư?
Trần Vĩnh Hoa liếc một cái nhìn Chu tam thái tử đang khoác lên mình bộ dạng "nguyên nho", thầm nghĩ: "Ngươi đây là hư hư thực thực đấy! Trước hết làm giám quốc, rồi nói giám quốc là hư, đại học sĩ nguyên nho mới là thực, cuối cùng mình biến thân thành nguyên nho luôn. Rốt cuộc ngươi là hư hay không hư?"
- Công tử, Khâu Huy đã sắp bị quấn choáng váng, "rốt cuộc cháu muốn thế nào? Có thể nói tiếng người không?"
- Nhạc phụ, Chu Hòa Thặng cười nói, "ý của tiểu rể là phải cho người bên dưới biết chúng ta không phải vì mình, mà là vì thiên hạ, là để bảo vệ đạo thống Hoa Hạ, để giữ gìn huyết mạch và y quán của tiên tổ Hoa Hạ. Hơn nữa chúng ta còn phải cùng họ có phúc cùng hưởng, có họa cùng gánh. Vì thế họ mới đánh giang sơn cho chính mình!
Mà để lấy lòng tin của người ta, giám quốc chỉ có thể là hư, là biểu tượng. Người thực sự nắm quyền phải là một nghị viện đại học sĩ do các nguyên nho cầm kiếm truyền đạo tạo thành!"