Nikita mới quen Anton được mấy ngày. Nhưng có lẽ vì cả hai từng cùng trải qua hiểm nguy, giờ lại chung một thuyền, hoặc cũng có thể Anton khiến hắn cảm thấy có thể trút bầu tâm sự.
Ai mà biết được?
Có lẽ trong lòng Nikita cũng cất giấu vài chuyện, chỉ muốn nói ra mà thôi. Nhất là vào lúc này, trong một thời khắc giống hệt mười hai năm về trước.
- Oleg xưa nay vẫn là người khỏe mạnh. Phải nói, hắn đúng là được trời ưu ái. Thông minh, cường tráng, lại được Kamala xinh đẹp nhất yêu thương… Hề hề.
Nikita nói đến đây thì bật cười.
- Thật ra, tôi cũng như bao người khác, từng thầm ghen với Oleg vì có được Kamala xinh đẹp nhất. Nhưng tôi khác họ ở một điểm: tôi cũng hết lòng chúc phúc cho hai người.
Ngoài cửa, Anton… Anton hiếm khi được nghe Oleg kể về mẹ mình, Kamala. Lúc này, hắn im lặng khác thường.
Im lặng như đứa trẻ sắp ngủ, nằm trên giường lắng nghe người thân kể chuyện rồi thiếp đi.
- Mẹ… Vì sao cô Kamala lại yêu ông Oleg? Anton khẽ hỏi.
Nikita nghĩ một lúc rồi đáp:
- Có lẽ vì lòng chính nghĩa bẩm sinh của hắn. Tin tôi đi, Oleg ngày ấy là người khiến ai cũng phải hổ thẹn. Có lần, mấy tên lưu manh quấy nhiễu nhà hàng xóm. Chúng tôi còn đang bàn xem phải làm sao để tránh tai họa, Oleg đã xông tới đánh cho bọn chúng một trận tơi bời. Trong làng có bao nhiêu người từng được hắn che chở, giờ nghĩ lại, quả là một con số đáng kinh ngạc… Chỉ tiếc, con số ấy rốt cuộc lại thành chuyện nực cười.
- Vì sao?
- Khi từng người một được anh giúp đỡ, cuối cùng lại quay sang chống lại anh, anh còn thấy tự hào vì mình đã giúp được bao nhiêu người nữa không?
Giọng Nikita lạnh lùng, gần như cay nghiệt.
- Những người từng mỉm cười cảm ơn anh, đến cuối cùng lại nói lời xin lỗi rồi không chút do dự làm tổn thương anh… Anton thân mến, tin tôi đi, đó là cảnh tượng ghê tởm và đau buồn nhất mà anh có thể tưởng tượng. Nhưng cũng là chuyện chẳng thể làm gì khác.
Anton cau mày. Hắn không sao hiểu hết những lời Nikita nói, chỉ có thể hỏi tiếp:
- Rốt cuộc đã xảy ra chuyện gì?
Nikita thở dài.
- Làng chúng tôi sống chủ yếu bằng nghề khai mỏ. Cậu biết đấy, ở những vùng mỏ, chuyện bất công và tồi tệ xảy ra còn vượt xa sức tưởng tượng của người ngoài. Bọn trên thì bóc lột, thợ mỏ lại tranh chấp lẫn nhau. Suốt bao năm, mọi thứ đã thành một thế cân bằng ổn định. Với chúng tôi, những đứa trẻ lớn lên ở đó, thế giới bên ngoài ra sao vốn chẳng thể biết được. Chúng tôi chỉ biết rằng trong ngôi làng, trong khu mỏ này, ai nắm đấm lớn hơn thì kẻ đó nắm lẽ phải, kẻ đó cai trị.
Nikita lắc đầu, thở hắt ra.
- Nhưng Oleg sinh ra đã có lòng chính nghĩa mạnh mẽ. Hắn chống lại lối sống mục ruỗng ấy, căm ghét cảnh kẻ mạnh trong khu mỏ chèn ép người yếu. Hắn muốn bảo vệ mọi người. Hắn còn tin rằng chỉ cần tất cả đoàn kết lại, sẽ chẳng ai có thể tùy tiện bắt nạt chúng tôi. Thế là hắn bắt tay vào làm.
- Ban đầu, nhờ Oleg luôn giúp đỡ mọi người, lại có uy tín trong làng, hắn quả thật đã tập hợp được khá nhiều người sẵn lòng chống lại. Chúng tôi phản đối giờ tăng ca vô lý, đòi thêm ngày nghỉ, yêu cầu cải thiện bữa ăn, thậm chí còn đình công. Cuối cùng, Oleg đánh trọng thương mấy tên cai thợ mỏ chuyên bắt nạt người khác.
Nikita thoáng vẻ bồi hồi.
- Khi ấy, có lẽ là quãng thời gian đầy hy vọng nhất của ngôi làng trong mấy chục năm. Chúng tôi xem Oleg như anh hùng. Nhưng hắn không vì thế mà tự mãn, trái lại càng ra sức bảo vệ niềm hy vọng khó khăn lắm mới giành được. Chỉ là…
Giọng Nikita bỗng chùng xuống.
- Oleg quên mất một điều. Không phải ai cũng có thân thể cường tráng, lòng can đảm và, quan trọng nhất, lòng chính nghĩa như hắn. Bóng tối của khu mỏ chưa bao giờ tan biến. Nó chỉ lẩn đi, như con rắn độc rình rập trong vùng tối mà ánh sáng không soi tới, chờ thời cơ bò ra cắn người.
- Ban đầu rốt cuộc là ai thì tôi quên mất rồi. Tôi chỉ nhớ hôm ấy, chúng tôi đang chuẩn bị đi làm như thường lệ thì phát hiện một thợ mỏ nằm trong nhà. Bàn tay trái của anh ta đã bị chặt phăng. Khi chúng tôi tìm thấy anh ta, vết thương không còn chảy máu nữa, vì đã bị bỏng nặng, máu đông kín cả lại. Bàn tay bị chặt vứt sát chân tường. Trên tường, có kẻ lấy máu bàn tay viết mấy chữ: “Không được chống đối.”
Nikita cười khổ.
- Bọn chúng trả thù quá nhanh, khiến chúng tôi chẳng kịp trở tay. Cậu biết không, chúng tôi khác bọn chúng. Bọn chúng là lũ lưu manh thực sự, chẳng khác gì quỷ dữ, chuyện gì cũng dám làm! Ngày nào chúng tôi cũng nghe tin nhà này bị quấy phá ban đêm, nhà kia bị lén phóng hỏa, rồi lại có người bị đánh đến bầm dập trên đường.
Nikita thở dài.
- Không được nữa rồi. Thật sự không chịu nổi nữa. Oleg khuyên nhủ thế nào cũng không ngăn nổi nỗi sợ lan khắp làng. Vẫn còn vài người kiên trì ở bên hắn, nhưng cho đến ngày ấy…
- Bọn chúng nói, chỉ cần giao Oleg ra, chỉ cần mọi người quay về cuộc sống như trước thì chúng sẽ không phá hoại nữa. Chúng còn hứa sẽ cải thiện điều kiện làm việc, miễn là chúng tôi giao kẻ cầm đầu gây rối là Oleg ra. Nếu không, chúng sẽ càng làm dữ hơn.
- A…
Anton khẽ kêu lên. Tay chân hắn chợt lạnh ngắt.
- Rồi… rồi sau đó thì sao?
- Xin lỗi, chúng tôi cũng chẳng muốn đâu. Nhà tôi còn người già, còn con nhỏ phải chăm sóc.
- Xin lỗi… Bọn chúng nói chỉ cần anh chịu khuất phục thì sẽ tha cho chúng tôi.
- Xin lỗi, Oleg, xin anh đấy. Xưa nay anh vẫn luôn giúp chúng tôi, lần này… lần này cũng giúp chúng tôi một lần nữa được không? Bọn chúng bảo sẽ xóa nợ cờ bạc cho tôi. Nếu không… tôi chỉ còn đường chết.
- Xin lỗi, Oleg. Thật sự xin lỗi… Nhưng chúng tôi cũng hết cách rồi.
- Chúng tôi… chúng tôi chưa bao giờ bắt anh làm những chuyện ấy, làm nhiều đến thế. Đây… đây chẳng qua chỉ là anh tự thỏa mãn mình mà thôi!
Nikita cười lạnh.
- Đó là lời xin lỗi tôi nghe nhiều nhất trong đời. Tôi biết họ cũng hiểu rõ mình đang làm gì! Nếu Oleg là ngọn cờ hy vọng, thì chính tay họ đang chặt đổ lá cờ ấy. Làm xong chuyện đó, họ cũng đồng nghĩa chấp nhận tiếp tục bị bắt nạt. Nhưng họ vẫn phải làm vậy. Ai mà chẳng ích kỷ? Ai mà chẳng muốn bảo vệ người nhà? Bọn khốn ấy hiểu quá rõ điểm yếu của chúng tôi!
- Bọn họ quá đáng thật! Anton nghiến răng.
Nikita không nói thêm về chuyện ấy, chỉ vội kể tiếp:
- Oleg giận dữ tột độ. Hắn lao khỏi vòng vây của dân làng, một mình đánh thẳng đến nơi ấy. Khi hắn trở ra, chúng tôi chỉ thấy hắn khắp người đẫm máu… Nhưng lúc hắn nhìn đám dân làng vẫn tay cầm đủ thứ dụng cụ khai mỏ, chặn kín lối đi, có lẽ trái tim đầy giận dữ của hắn đã chết hẳn rồi.
Nikita mở cửa, kéo quần lên rồi bước ra ngoài.
- Sau ngày ấy, Oleg đưa Kamala rời khỏi làng. Tôi cũng thấy ở đó chẳng còn ý nghĩa gì, bèn theo hắn đến nơi khác sinh sống. Chúng tôi cũng có được mấy năm bình yên. Oleg và Kamala còn có một đứa con.
- Nhưng Kamala vẫn chết.
Nikita hít sâu một hơi.
- Bề ngoài, người ta nói cô ấy chết vì tai nạn xe cộ, nhưng thật ra cô ấy chết trong một vụ trả thù. Chúng tôi đã rời làng, vậy mà đám người năm xưa vẫn không định buông tha.
Nikita lắc đầu, vốc nước rửa mặt rồi thở dài.
- Từ ngày Kamala mất, Oleg càng suy sụp. Hắn buộc phải như vậy, vì hắn sợ. Sợ một ngày nào đó mình lại chống trả, sẽ liên lụy đến đứa con duy nhất của hắn và Kamala. Cũng như những người dân làng năm xưa, miệng nói xin lỗi, tay lại ra sức chống đối hắn.
Nikita nói, giọng phảng phất căm hận:
- Sau khi giết Kamala, bọn chúng không ra tay với Oleg nữa. Tôi hiểu ý đồ của chúng! Chúng muốn Oleg phải sống cả đời trong đau khổ, không còn dám nghĩ đến chuyện chống trả. Giết một người thì quá dễ. Hủy hoại trái tim của người ấy mới là cách trả thù tàn độc nhất.
Hắn quay lại nhìn Anton đang ngồi dưới đất. Nikita hơi tò mò, nhưng không hỏi gì, chỉ thở ra rồi nói:
- Anton, hãy nhớ lấy. Dù cậu mạnh đến đâu, sức lực của một người rốt cuộc cũng chỉ là sức lực của một người. Lẽ phải của một người cũng chỉ là lẽ phải của một người. Chúng yếu ớt và bất lực lắm. Nỗi bất lực ấy có thể khiến một người đàn ông can đảm như sư tử, vì con mình mà cam lòng biến thành con mèo bệnh, bị người ta bắt nạt cũng chỉ biết cúi đầu chịu đựng.
- Đó là câu chuyện tôi biết về Oleg.
Nikita chợt cười, như tự giễu mình.
- Có lẽ đó cũng là câu chuyện của không ít người. Tất cả chúng ta đều yếu đuối như nhau, nên chỉ đành chọn cách lạnh lùng. Chúng ta mong có anh hùng xuất hiện, nhưng rồi lại tự tay hủy hoại người anh hùng ấy. Chúng ta mơ mình trở thành anh hùng, tự do báo thù, quyết đoán ra tay, làm được những điều người thường không thể… Nhưng chưa từng nghĩ đến việc phải gánh lấy nỗi đau của một người anh hùng.