Xưởng phim Phố Giang được chia thành các khối chuyên môn. Hiện nay có Khối Hoạt hình và Khối Phim người đóng. Trương Thán được xếp vào Khối Hoạt hình, nghe nói vì kịch bản hắn nộp lên là kịch bản hoạt hình.
Phần lớn người tìm đến Xưởng phim Phố Giang cũng nhắm vào Khối Hoạt hình. Khối Phim người đóng ở đây vẫn còn yếu. Làm suốt bảy tám năm mà chẳng khởi sắc, chỉ nhờ một hai bộ phim chiếu mạng cầm cự qua ngày.
Nhân sự trong tổ thẩm định kịch bản đại khái chia làm hai loại. Một loại là những người mới như Trương Thán, sự nghiệp vừa bắt đầu, trước hết làm công việc thẩm định kịch bản để tích lũy kinh nghiệm. Loại kia là những người sắp nghỉ hưu, kinh nghiệm dày dạn, đã lui về tuyến sau, coi như vào đây dưỡng già.
Xưởng phim là doanh nghiệp nhà nước, phúc lợi cho nhân viên rất tốt, cách quản lý cũng khá nhân văn, vì thế giữ lại không ít nhân viên lâu năm như vậy.
Làm xong thủ tục, Trương Thán trở thành một biên kịch làm việc cố định tại xưởng.
Biên kịch làm việc cố định có công việc chính thức, mỗi ngày chấm công, hằng tháng nhận lương, lại được chia phần trăm theo từng dự án.
Ngoài biên kịch làm việc cố định còn có biên kịch tự do. Họ là những người làm việc độc lập, có dự án thì mới có thu nhập. Nhiều người ôm mộng lớn, chấp nhận những ngày lo cơm áo. Dĩ nhiên, trong số đó cũng có vài biên kịch đã thành danh, có quan hệ và nguồn dự án riêng, nhưng chỉ là số ít.
Trương Thán không chọn làm biên kịch tự do. Hắn không có nguồn lực, cũng chẳng quen biết ai. Kịch bản hắn viết ra sẽ chẳng có người sử dụng.
Việc hắn cần làm lúc này là tích lũy.
Ngày đầu tiên đi làm, hắn xem qua quy định làm việc của xưởng phim. Sang ngày thứ hai, hắn mới bắt đầu đọc kịch bản. Những kịch bản ấy không phải tìm trên mạng, mà là bản thảo được gửi nội bộ đến xưởng.
Phần lớn do biên kịch của xưởng sáng tác, một số khác là tác phẩm của các biên kịch tự do gửi đến. Trước khi quyết định sử dụng, xưởng phim thường giao cho tổ thẩm định kịch bản xem xét, đánh giá.
Buổi sáng đọc kịch bản, buổi chiều họp bàn. Mỗi người lần lượt nêu ý kiến. Đây vừa là thẩm định kịch bản, vừa để xưởng phim hiểu rõ năng lực của người mới, từ đó sắp xếp công việc tiếp theo.
Mỗi tháng, xưởng phim sẽ chấm điểm một lần cho các thành viên trong tổ thẩm định. Ai có tiến bộ, ai là người có thể đào tạo thêm, ai có thể đưa ra ngoài góp sức, ai đã đủ khả năng tự mình gánh vác công việc… tất cả đều dựa vào biểu hiện hằng ngày để đánh giá.
Tối hôm ấy tan làm, tổ trưởng và hai phó tổ trưởng tổ thẩm định ở lại, mở một cuộc họp nhỏ.
- Hiện giờ trong tổ có mười lăm người. Ngoài năm biên kịch kỳ cựu ra, mười người còn lại đều là người mới. Biểu hiện suốt năm ngày qua thế nào, mọi người đều đã thấy cả. Cứ lần lượt nói đi. Tổ trưởng Lưu lên tiếng.
Ông là một biên kịch lâu năm, đã làm việc tại Xưởng phim Phố Giang hơn ba mươi năm, nay sắp nghỉ hưu. Sau khi lui về tuyến sau, ông nhận chức tổ trưởng tổ thẩm định, chuyên tâm đào tạo người mới. Công việc không bận rộn, ông lại thấy vui vẻ tự tại.
Người mới mỗi tháng chỉ được đánh giá một lần, nhưng với tư cách tổ trưởng, tuần nào ông cũng tổ chức một cuộc họp nhỏ để nhận xét. Ý kiến của các cuộc họp hằng tuần sẽ trở thành căn cứ quan trọng cho buổi đánh giá cuối tháng.
- Giang Phàm không ổn. Cậu ta hết thuốc chữa rồi, một phó tổ trưởng nói.
Người kia tiếc nuối:
- Cậu ấy tốt nghiệp khoa Văn một trường danh tiếng, nền tảng vững nhất trong đám. Tiếc là làm việc quá cứng nhắc, đầu óc cũng chẳng chịu xoay chuyển.
Lão Lưu gật đầu, ghi tên Giang Phàm vào sổ tay, bên cạnh viết một chữ D.
- Khương Dung đã vào đây hơn một tháng, nhưng tiến bộ không nhanh như tôi tưởng.
- Tôi lại thấy cô ấy rất có khiếu. Ý tưởng bay bổng, khá thú vị. Bố cục có thể học dần, nhưng sự linh hoạt ấy là trời sinh.
Lão Lưu nói:
- Khương Dung có thể tiếp tục đào tạo.
Ông ghi tên Khương Dung vào sổ tay, bên cạnh viết một chữ B.
Ba người lần lượt nhận xét từng người mới. Khi đến lượt Trương Thán, hai phó tổ trưởng gần như đồng thanh:
- Trương Thán là người có tài…
- Không biết kiếm đâu ra người này, nhưng khá lắm…
Sau khi nghe hai người nhận xét một hồi về Trương Thán, lão Lưu nói:
- Ngày mai ra cho họ một đề bài, bảo mỗi người viết một bản đề cương câu chuyện. Xem kết quả thế nào.
Ông ghi tên Trương Thán vào sổ tay, bên cạnh viết một chữ A.
Lúc bị ba người kia đem ra nhận xét, Trương Thán đang nấu cơm ở nhà. Làm việc đều đặn trong tổ thẩm định suốt năm ngày, hắn chẳng hề thấy sốt ruột. Trái lại, hắn còn khá thích thú. Nhân dịp này, hắn có thể tìm hiểu tương đối kỹ các tác phẩm điện ảnh, truyền hình và hoạt hình của thế giới này, đồng thời nghiền ngẫm thị hiếu của thị trường.
Kịch bản có hay đến đâu cũng phải hợp với nhu cầu thị trường. Không phải cứ kịch bản tốt là đưa ra sẽ được khán giả đón nhận.
Chẳng hạn như bộ phim “Ngọn núi ấy, con người ấy, chú chó ấy” ở kiếp trước. Khi chiếu trong nước, bộ phim không thu được đồng doanh thu phòng vé nào. Thế nhưng tại quốc đảo bên cạnh, nó lại kiếm được tới tám trăm triệu. Sở dĩ có sự khác biệt ấy là vì nhu cầu thị trường mỗi nơi mỗi khác.
Ngoài sân vang lên tiếng trẻ con nô đùa.
Một đám trẻ đang chơi trò đại bàng bắt gà con. Người đóng vai đại bàng là Tiểu Bạch.
Con bé mới bốn tuổi, thuộc nhóm nhỏ tuổi nhất trong đám trẻ. Thêm vào đó, người nó bé xíu, trông lại càng nhỏ thó.
Tuổi tác và vóc dáng của Tiểu Bạch đều chẳng có gì nổi bật, vậy mà con bé lại có khí thế như một bà chúa nhỏ. Nó nhanh nhảu, mạnh bạo, việc gì cũng giành trước, chẳng sợ ai. Lạ thay, mấy đứa lớn hơn, cao hơn nó cũng chịu nghe lời nó răm rắp.
Lúc này, con bé tí hon ấy lại đóng vai đại bàng, đòi bắt cả một bầy trẻ lớn hơn mình. Người đóng vai gà mẹ là một cậu bé cao lớn, cũng là đứa lớn nhất trường, đã tám tuổi.
Trương Thán thật sự lo thay cho Tiểu Bạch.
Nhưng Tiểu Bạch lại tràn đầy tự tin, mặt mày đắc ý, còn vênh váo la lớn:
- Mấy đứa dở hơi, đầu vuông, ngốc nghếch kia! Gặp tàu hỏa thì chạy đằng trời cũng không thoát!
Con bé cười ha hả, luồn người qua dưới nách gà mẹ nhanh như chớp. Giữa một tràng tiếng hét, nó tóm được đứa chạy cuối cùng rồi kéo ra ngoài.
Nấu cơm xong, Trương Thán bưng thức ăn ra ban công, thích thú vừa ăn vừa xem đám trẻ chơi.
Bỗng một đứa trẻ nhìn thấy hắn, chỉ tay về phía Tiểu Bạch và những đứa khác:
- Nhìn kìa, Đít Đen!
Đám trẻ đồng loạt ngẩng những cái đầu bé xíu lên. Chúng đứng trong sân quan sát hắn, trông như mấy củ cải tí hon mọc dưới ruộng, rồi cùng phá lên cười. Những lời chúng nói đủ khiến người ta tức no bụng. Cả đám hùa nhau la hét, nào là Đít Đen, Đít Trắng. Tiểu Bạch là đứa hăng hái nhất.
Mông Trương Thán chẳng hề đen, còn khá trắng là đằng khác. Nhưng lúc này mặt hắn đã sầm xuống.
Hắn bưng bát cơm, cứng đờ trên ghế. Món ăn thơm phức bỗng chẳng còn ngon lành gì nữa. Hắn rất muốn đập bát. Cái biệt danh này đã lan ra rồi sao? Là Tiểu Bạch làm chứ gì? Con bé muốn công khai đối đầu với hắn thật à?
Cô Liễu nghe thấy tiếng ồn, vội chạy đến ngăn lại.
May mà cô đã biết lo xa. Nếu đến chậm thêm một lát, có lẽ đám trẻ chẳng đứa nào còn nguyên vẹn. Khi ấy Trương Thán đã quyết định đập bát, nhảy xuống dưới, quyết chiến với lũ nhóc để bảo vệ danh dự, đặc biệt là Tiểu Bạch! Hắn sẽ lôi con bé ra làm gương, giết gà dọa khỉ, xử phạt công khai!
Dù vậy, cô bé Tiểu Bạch vẫn không chịu yên. Nó quay sang nhăn mặt, lè lưỡi trêu hắn.
- Lêu lêu lêu lêu…
Con bé đã quyết ăn thua đủ với Trương Thán. Có lẽ phải đánh nhau đến khi một bên gục hẳn mới thôi. Còn chuyện có công khai đối đầu hay không ư? Chẳng phải đã rõ rành rành rồi sao, công khai từ lâu rồi.
- Lêu lêu lêu lêu…
- Lêu lêu lêu lêu…
…
Chưa hết. Mấy đứa trẻ khác cũng bắt chước, thi nhau nhăn mặt lè lưỡi.
Khả năng xúi giục của Tiểu Bạch quả nhiên không tệ.
Trương Thán: (▼皿▼#)
- Thôi nào, đừng chơi nữa. Đứa nào cũng toát mồ hôi rồi. Về lớp, chúng ta xem tivi! Cô Liễu vừa xua vừa đuổi đám trẻ về lớp như lùa đàn vịt, trong lòng cũng thấy ngượng thay cho Trương Thán.
Ăn cơm xong, mình sẽ quay lại xử lý các người!
Trương Thán nghiến răng thề trong bụng, rồi quay vào nhà. Hắn bực bội đến mức suýt no ngang.
Hít sâu mấy hơi, hắn đành nhịn xuống, nhanh chóng ăn hết bữa tối. Mùi vị chẳng khác gì nhai sáp. Rửa bát xong, hắn đi lên tầng hai, đến văn phòng của dì Hoàng để hỏi thăm tin tức của Tiểu Mễ.
Dì Hoàng đang đan một đôi giày vải nhỏ cho trẻ sơ sinh. Vợ của Tiểu Phương, cũng là con dâu dì, đã mang thai được năm tháng. Dì tranh thủ chuẩn bị trước.
Nghe Trương Thán hỏi, dì nói:
- Hôm kia dì đã gọi điện hỏi đồn công an. Họ vẫn đang tìm người nhà của Tiểu Mễ. Ngày mai dì sẽ đến đó một chuyến, xem có việc gì giúp được không.
Trương Thán nói:
- Vậy cũng được.
Chuyện của Tiểu Mễ chưa được giải quyết, chắc chắn hắn sẽ còn phải mang theo biệt danh “Đít Đen” dài dài. Biết trước như thế, ban đầu hắn đã chẳng đưa tay cứu con bé. Tiểu Bạch đúng là đứa dở hơi không thể dây vào.
Khổng Tử nói đúng. Đụng ai cũng được, chứ đừng chọc vào một cô nhóc.